Hakkari'de gerçekleşen intihar ve şüpheli ölümlere ilişkin
Kaynak göster
Öznur Bartin (DEM Parti), 26 Şubat 2026 tarihinde 7/41553 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 123 gün sonra, 29 Haziran 2026).
Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari). “Hakkari'de gerçekleşen intihar ve şüpheli ölümlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41553, 26 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41553-hakkari-de-gerceklesen-intihar-ve-supheli-olumlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/334e0725-2488-4bfb-a495-019c9f1e4fa0
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 123 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
2026 yılı Ocak ayında Hakkâri Merkez Biçer Mahallesi, Şemdinli ilçesi ve Durankaya beldesinde kısa aralıklarla gerçekleşen üç intihar vakası; 18 Şubat 2026 tarihinde Yüksekova ilçesi Güngör Mahallesi Ak Mercan mevkiinde başından silahla vurulmuş halde bulunan 23 yaşındaki F.G.'nin yaşamını yitirmesi; 24 Şubat 2026 tarihinde Hakkâri-Çukurca karayolu üzerindeki Üzümcü köyü Derav Mahallesi'nde evinin bahçesinde silahla vurulmuş halde ağır yaralı bulunan 19 yaşındaki H.K.'nin kaldırıldığı Hakkâri Devlet Hastanesi'nde hayatını kaybetmesi; il genelinde uzun süredir artış eğilimi gösteren intihar ve şüpheli ölüm olgusunun artık münferit değil, yapısal ve kronik bir krize dönüştüğünü ortaya koymaktadır.
Bu vakalar, bireysel psikolojiye ya da yalnızca aile içi sorunlara indirgenemeyecek niteliktedir. Hakkâri'de derinleşen yoksullaşma, Türkiye ortalamasının üzerinde seyreden genç işsizliği, toplumsal cinsiyet temelli eşitsizlikler, kamusal hizmetlere erişimdeki yapısal sınırlılıklar, güvenlikçi yönetim anlayışının yarattığı süreğen baskı iklimi ve kamusal ruh sağlığı altyapısındaki zayıflıklar; intihar ve şüpheli ölümleri besleyen çok katmanlı bir zemin üretmektedir. Özellikle F.G.'nin ölümüne ilişkin "intihar mı saldırı mı" sorusunun netleştirilememesi, şüpheli ölümlerde etkin ve bağımsız soruşturma yükümlülüğünün gereği gibi yerine getirilmediğine dair toplumsal kaygıları artırmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye İstatistik Kurumu verileri, 2000-2023 döneminde Hakkâri'nin intihar hızının yüksek seyrettiğini; 15—29 yaş grubunun ve kadınların belirgin risk altında bulunduğunu göstermektedir. 2023 yılında işsizlik oranının 023,3 ile ülke genelinde en yüksek düzeyde gerçekleşmesi ve aynı yıl 24 intihar vakasının kayda geçmesi; ekonomik dışlanma ile ruhsal kırılganlık arasındaki bağı somutlaştırmaktadır. Buna karşın bugüne dek açıklanan kamu politikaları, bütünlüklü bir önleme stratejisi üretmekten uzak kalmış; vakalar çoğu zaman aile içi şiddet, bireysel depresyon ya da "kişisel sorunlar" başlığı altında daraltılarak yapısal sorumluluk alanı görünmez kılınmıştır.
Yerel saha bulguları; olay yeri inceleme ve delil toplama süreçlerinde standartlaşma sorunları, adli tıp kapasitesinin sınırlılığı, ailelere şeffaf bilgi akışının sağlanamaması ve olay sonrası psikososyal destek mekanizmalarının işletilmemesi gibi ciddi kurumsal zaaflara işaret etmektedir. Etkin soruşturma yürütülmemesi, yalnızca adalet duygusunu zedelememekte; aynı zamanda cezasızlık algısını derinleştirerek yeni kırılganlık alanları üretmektedir. . Toplumsal cinsiyet boyutu krizin merkezindedir. Kadınlar ve gençler; yoksulluk, görünmez şiddet, eğitim ve istihdama erişimdeki engeller nedeniyle çoklu risk altında bulunmaktadır. Buna karşın Hakkâri?de kadın sığınma kapasitesi, danışmanlık hizmetleri ve toplum temelli ruh sağlığı destekleri yetersizdir. Koruyucu ve önleyici mekanizmalar işletilmediği için kriz ancak ölüm gerçekleştikten sonra görünür hale gelmektedir.
Anayasa ve taraf olunan uluslararası sözleşmeler gereği devletin yaşam hakkını koruma yükümlülüğü; yalnızca ölüm sonrası adli işlem yürütmeyi değil, önleyici sosyal politikalar geliştirmeyi, yoksulluk ve işsizlikle mücadeleyi güçlendirmeyi, ruh sağlığı ve sosyal hizmet altyapısını etkinleştirmeyi ve şüpheli ölümleri bağımsız ve şeffaf biçimde soruşturmayı kapsayan bütüncül bir sorumluluk alanıdır. Hakkâri?de artış gösteren intihar ve şüpheli ölümler ise bu yükümlülüklerin gereği gibi yerine getirilmediğini, alınmayan önlemlerin ve yapısal politika eksikliklerinin ağır sonuçlar doğurduğunu göstermektedir. Bu nedenle ilgili bakanlıkların, kamu kurumlarının ve Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yaşam hakkını güvence altına alacak somut ve bağlayıcı adımları ivedilikle atması elzemdir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Hakkâri'de 2023 yılında "623,3 olarak kaydedilen yüksek işsizlik oranı ve özellikle kronikleşen genç işsizliğinin, kentteki intihar ve şüpheli ölüm vakalarıyla ilişkisine dair bugüne kadar hangi somut analizler yapılmıştır? İktidarın uyguladığı istihdam programları neden kalıcı ve güvenceli sonuçlar üretmek yerine geçici çözümlerle sınırlı kalmaktadır; ekonomik dışlanma ile yaşam hakkı arasındaki bu doğrudan bağa rağmen, Hakkâri'ye özgü "Bölgesel İstihdam Stratejisi" neden hayata geçirilmemiştir? Ekonomik yoksunluk nedeniyle yaşamına son veren gençler bu tablonun kaçıncı kaybıdır ve iktidarın sosyal devlet sorumluluğunu yerine getirmeyen politikaları nedeniyle daha kaç gencin hayatını kaybetmesi beklenmektedir? sez
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 11.03.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1815214 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Hakkari Milletvekili Sayın Öznur BARTİN tarafından yöneltilen 7/41553 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Bakanlığımız koordinasyonunda ve çalışma hayatının tüm paydaşlarının katkılarıyla, tüm illerimizi kapsayacak şekilde hazırlanan 2025-2028 dönemi Ulusal İstihdam Siratejisi 1.2.2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Ülkemizde yaşayan kadınlar, gençler, engelliler, yaşlılar, ne eğitimde ne istihdamda olan kişiler ve uluslararası iş gücü göçü kapsamında yer alan kişilerin istihdamlarının geliştirilmesi amacıyla Strateji dokümanında Kapsayıcı İstihdamın Geliştirilmesi başlığı altında politika ve Eylem Planı'nda tedbirlere yer verilmiştir. Sirateji çalışmaları tüm ülkeyi kapsamakta olup, Siratejiyle ülkemizdeki genç istihdamına ilişkin temel politika, gençlerimizin ülkemiz işgücü piyasasıyla bağını güçlendirmek, niteliklerini artırmak ve işsizliğin azaltılması için somut adımlar atılmasını sağlamaktır.
Ayrıca, Bakanlığımız tarafından istihdamın korunması ve işsizlikle mücadele kapsamında Hakkari ilinde de aktif ve pasif istihdam politikaları uygulanmaktadır. Açıklanan istihdam paketleri ile başta gençler olmak üzere işsizlerin istihdam edilmesi durumunda çeşitli sürelerle prim indirimleri ve destekler sunulmaktadır. Aktif işgücü hizmetleri kapsamında Geleceğin Mesleklerinde İşbaşı Eğitim Programları, Nitelikli İşgücü Yetiştirme Programı (NİYEP), İşgücü Uyum Programları (İUP) hayata geçirilmiştir.
Bununla birlikte, Genç İstihdam Hamlesi 2026 yılında hayata geçirilmiştir. "Staj Desteği" "Geleceğim Meslekte", "NEET İşgücü Uyum', "İşe İlk Adım' ve "İŞKUR Gençlik" olmak üzere 5 ana programın çatısı olan bu Program ile gençlerin erken yaşta iş deneyimi kazanmaları, becerilerinin işgücü piyasasının ihtiyaçlarıyla uyumlu hale getirilmesi ve nitelikli istihdama yönelmeleri amaçlanmaktadır.
Öte yandan, yerel düzeyde Jaaliyet gösteren kurum ve kuruluşlar ile çalışma hayatına yeni atılacak olan eğitimli/nitelikli gençleri buluşturarak sektörler ve firmalar hakkında bilgi sahibi olmalarına ve iş bulmalarına aracılık etmek ve nitelikli işgücüne erişimi kolaylaştırmak amacıyla İstihdam Fuarları ve Kariyer Günleri ile İŞKUR Kampüs etkinlikleri düzenlemektedir.
Diğer yandan, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun Geçici 35 "inci maddesi kapsamında imalat sanayinde üretim sürekliliğini güvence altına almak, işletmelerin Jinansmana erişimini kolaylaştırmak ve istihdamı korumak amacıyla 'İmalat Sanayi için Kredi Finansmanı ve İstihdamı Koruma Programı' hayata geçirilmiştir."
Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68