2023 yılından bu yana konkordato talep eden ve iflas eden şirket sayısına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim

Dun&Bradstreet'in 2025 Küresel İflas Raporu'na göre dünya genelinde iflas oranı %7 artarken, Türkiye'de bu oran %29 a ulaşmış ve toplam 573 şirketin iflas ettiği görülmüştür. 45 ülkenin incelendiği raporda 28 ülkede artış yaşanırken, Türkiye'nin bu artış hızında dünya ortalamasının belirgin biçimde üzerinde seyretmektedir. Türkiye'nin kendi iç ekonomik dinamiklerinin yanında bölgede yaşanan küresel sorunların da etkisiyle yapısal kırılganlıklar, likidite sıkışıklığı ve bozulan ödeme zinciri reel sektörde daha derin bir ayrışmaya yol açmakta, geçici dalgalanmalar yerine kalıcı hasarlar verebileceği izlenimler doğurmakta ve bu durum sektör temsilcileri ve uzmanlar arasında endişeye yol açmaktadır. Uzmanlara göre, küresel ölçekte hızlanan iflas dalgası, Türkiye'de daha belirgin ve daha sert hissedilmektedir. Veriler, basit bir yavaşlamadan ziyade şirket ekosisteminin bütününde bir aşınmaya işaret etmektedir. Dun & Bradstreet/CRIF verilerine göre 2024'te %23 artan şirket iflaslarının 2025'te %29'a yükselerek 573'e ulaşması, sürecin tesadüfi değil, süreklilik kazanan bir kırılma olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Bu artış yalnızca kapanan firma sayısını değil, reel sektörün dayanıklılık kapasitesindeki zayıflamayı da yansıtmaktadır.

Diğer taraftan başka bir görüş ise; şirket demografisinde yaşanan bozulmalardır. TOBB verilerine göre yeni kurulan şirket sayısında sınırlı gerilemeye karşın kapanışların hız kazanmasının ekonomik dinamizmin zayıfladığını göstermektedir. Bu durum, orta vadede üretim yapısının daralması ve rekabet gücünün aşınması riskini beraberinde getireceği ifade edilmektedir. Özellikle tekstil, inşaat ve mobilya gibi emek yoğun ve iç talebe duyarlı sektörlerde konkordato başvurularında yüksek artış yaşanmakta ve bu durumun sorunun sektörel değil, sistemik bir nitelik taşıdığını ortaya koymaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Sektör temsilcilerine göre, tahsilat sürelerinin uzaması ve gecikmeli ödemelerin artması, firmalar arasında zincirleme bir likidite baskısı yaratmakta ve bir işletmede başlayan sorun kısa sürede sektör geneline yayılabilmektedir. Bozulan ödeme zinciri, daralan finansman imkânları ve zayıflayan talep koşulları birlikte değerlendirildiğinde, sorunun daha geniş bir zemine yayıldığı görülmektedir.

Uzmanlara göre, her bir iflas, yalnızca bir bilanço kapanışı değil; aynı zamanda tedarik zincirinde, istihdamda ve finansal sistemde yeni bir gerilim hattının oluşması anlamına gelmektedir. Takipteki krediler (NPL) oranlarında beklenen artış, bankacılık sektörünün risk iştahını sınırlamakta; kredi kanalının daralmasına yol açmaktadır. Şirket iflasları ve kapanmaları, yalnızca üretim ve finansman dengelerini değil, aynı zamanda istihdam yapısını ve toplumsal refah düzeyini de doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle konu, teknik bir ekonomik başlık olmanın ötesinde, sosyal bir dönüşüm meselesi olarak değerlendirilmelidir. Bununla birlikte, KOBİ ekosisteminde iflas ve konkordato

süreçlerinde hız ve öngörülebilirlik sağlayacak hukuki düzenlemeler, finansal sistemde güveni yeniden tesis etmek açısından kritik önemdedir.

Son dönemde ekonomik dalgalanmalar ve finansmana erişimde yaşanan güçlükler nedeniyle konkordato ve iflas başvurularında artış olduğuna ilişkin değerlendirmeler kamuoyuna yansımaktadır. Ticari hayatın sağlıklı işleyişi, istihdamın korunması ve ekonomik istikrar bakımından konkordato ve iflas süreçlerine ilişkin güncel ve şeffaf verilerin açıklanması önem arz etmektedir.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. 04.06.2023 tarihinden itibaren Türkiye genelinde konkordato talebinde bulunan şirket sayısı kaçtır? Geçici mühlet ve kesin mühlet kararı verilen şirket sayısı ile konkordato talebi reddedilen şirket sayısı kaçtır? Söz konusu şirketlerin sektörel dağılımı nasıldır? 2. 04.06.2023 tarihinden itibaren mahkemeler tarafından iflasına karar verilen şirket sayısı kaçtır? Söz konusu şirketlerin il ve bölge bazlı dağılımı nasıldır? 3. 2023-2025 yılları arasında gerçekleşen konkordato ve iflas sayılarının yıllara göre karşılaştırmalı analizi tarafınızca yapılmış mıdır? Bu süreçte şirketlerin konkordato ve iflas eğilim oranı nasıldır? Bu tarih aralığında takipteki krediler (NPL) oranı ne nedir ve dosya sayısı kaçtır?

2. Finansal sistemde güveni yeniden tesis edecek, tahsilat süresini azaltacak, gecikmeli ödemelere son verecek iflas ve konkordato süreçlerinde hız ve öngörülebilirlik sağlayacak hukuki düzenlemeler yapmaya ilişkin bir çalışmanız var mıdır? Bu hususta ne düşünüyor musunuz?

3. Konkordatonun ilanı ve uygulaması hususunda tarafınızca herhangi bir suiistimal tespit edilmiş midir? Bu suiistimaller dolayısıyla faaliyet izinleri iptal edilen ya da belli bir süre dondurulan denetim firmaları var mıdır? Söz konusu uygulamada yasal boşluk varsa, giderilmesine ilişkin bir düzenleme yapma yönünde bir çalışmanız bulunmakta