ÇKS'ye kayıtlı emekli çiftçilerin bayram ikramiyesinden yararlandırılması talebine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını, Anayasanın 98 ve İçtüzüğün 96. Maddeleri gereğince arz ederim.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cumhuriyetin kuruluşunun 100. Yılı vesilesiyle emeklilere 5 bin lira ikramiye yatırılacağını açıklamıştır.

Oysa 2023 Ekim ayı sonu itibariyle açlık sınırı 13 Bin 684 Liradır. Türkiye'de nüfusun yüzde 60,4 dolayında kesiminin; yani 51 milyon 600 bin kişinin açlık sınırının altında yaşadığı tespit edilmiştir. Emeklilerin büyük kısmı açlık sınırı altında yaşamak zorunda bırakılmıştır.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Yine Türkiye'de yaklaşık 2 milyon kişi yetersiz beslenmektedir. Bunların da önemli kısmını çocuklar ve emekliler oluşturmaktadır. Emekliler; açlık sınırı altında yaşamakta, yetersiz beslenmekte ve barınma sorunu ile baş başa bırakılmaktadır. Emekliler, ömürlerini huzur içinde ve sağlıklı koşullarda sürdürmesi gerekirken çalışmak zorunda kalmışlardır. Sadece 2022 yılında, çalışmak zorunda olan 65 yaş üstü 99 emekli, iş cinayetlerinde hayatlarını kaybetmiştir.

Ancak "Çiftçi Kayıt Sistemi"ne (ÇKS) kayıt olan binlerce emekli çiftçi, üretim yaptığı arazinin büyüklüğüne bakılmaksızın bahsi geçen ikramiyeyi alamamıştır. Çoğunluğu Bağ-Kur emeklisi ve çok düşük emekli aylığı alan çiftçiler, ikramiye bile çok görülerek, her zaman ki gibi yine mağdur edilmiştir.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. 1 — Çiftçi kayıt sisteminde olan emekli çiftçilerimize hak ettikleri primin verilmeme gerekçesi nedir? Yaşam şartları, barınma sorunu ve fatura giderleri için çalışmak zorunda bırakılan emeklilere yapılan bu haksızlığı gidermek için ne zaman harekete geçilecektir?

2. 2 — Önergenin yanıtlandığı tarih itibariyle; Türkiye'de bulunan emekli vatandaş sayımız kaçtır? Kaç emeklimiz Cumhuriyetin 100. Yılı vesilesiyle verilen 5 bin liralık prim alma hakkına sahip olmuştur? Bu emeklilerden kaçı primi almış, kaçı almamıştır?

3. 3 — Yıllar sırasıyla ve ayrı ayrı belirtilmek üzere; 2018 Ocak ila 2023 Kasım ayı arasında geçen sürede 65 yaş üzerinde kaç kişi iş kazalarında hayatını kaybetmiştir? Bunlar hangi illerde ve sektörlerde gerçekleşmiştir? Hayatını kaybedenlerin yaş dağılımı nasıldır?