13 Aralık 2023 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı ile orman sınırları dışına çıkarılan arazilere ilişkin
Kaynak göster
Çiçek Otlu (DEM Parti), 21 Aralık 2023 tarihinde 7/7613 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 147 gün sonra, 16 Mayıs 2024).
Çiçek Otlu (DEM Parti, İstanbul). “13 Aralık 2023 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı ile orman sınırları dışına çıkarılan arazilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/7613, 21 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7613-13-aralik-2023-tarihli-cumhurbaskanligi-karari-ile-orman-sinirlari-disina-cikarilan-arazil (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/16a7fc49-1048-4e97-8478-018c9064d64f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 147 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 141 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından
Anayasanın 98. İçtüzüğün 96 ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz
Çiçek OTLU İstanbul Milletvekili 13 Aralık 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile Antalya,
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Balıkesir, İstanbul, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla, Mersin, Sivas, Trabzon ve Yozgat ederim. illerindeki toplam 1 milyon 41 bin 980 metrekare alan 6831 sayılı Orman Kanunu'nun Ek 16. maddesi gereğince orman sınırları dışına çıkartılmıştır.
Orman Genel Müdürlüğü'nün verilerine göre Türkiye'nin orman varlığı 23.245.000 hektar ile yüzölçümünün yaklaşık 9029,8'ini kaplamaktadır. Anayasa'nın 169. maddesi, ormanların korunmasını, geliştirilmesini, sahalarının genişletilmesi için gerekli kanunları koymayı ve tedbirleri almayı devletin yükümlülüğü olarak belirlemiştir.
Küresel iklim krizi, her yıl yaşanan orman yangınları, Orman Kanunu'nda, Maden Kanunu'nda ve Turizmi Teşvik Kanunu'nda yapılan düzenlemelerle ormanlık alanların yapılaşmaya, enerji, maden faaliyetlerine açılması gibi nedenlerle Türkiye'nin orman varlıkları giderek azaltmaktadır.
1973 yılında 6831 sayılı Orman Kanunu'nda yapılan değişiklikle 2B olarak bilinen orman alanlarının orman sınırları dışına çıkartılması uygulamasına başlanmıştır. 2018 yılında eklenen Ek 16. madde ile üzerinde yerleşim alanı bulunan orman alanlarının orman sınırları dışına çıkartılması kolaylaştırılmıştır. Bilim insanları, Ek 16. maddenin Anayasa'nın 169. maddesine açıkça aykırı olduğunu belirtmektedir. Ek 16. maddenin; Cumhurbaşkanınca belirlenecek usul ve esaslara göre orman sınırları dışına çıkartılarak Hazine adına tescil edilen alanların iki katından az olmamak üzere devletin hüküm ve tasarrufu altında veya Hazinenin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazlar Orman Genel Müdürlüğü'ne orman tesis etmek üzere tahsis edilir, hükmü etkin uygulanmamakta, yeni orman alanları tahsis edilmemektedir. Türkiye Ormancılar Derneği'nin "Türkiye Ormancılığı 2022 Türkiye'de Ormansızlaşma ve Orman Bozulması" raporuna göre; her yıl orman yangınlarıyla kaybedilen orman alanlarının 4 katından fazlası ormanlarda maden, enerji, turizm, ulaşım gibi ormancılık dışı amaçlarla yapılan orman tahsisleri nedeniyle yok olmaktadır. 2012 ile 2020 yılları arasındaki dokuz yılda toplam 51.663 izin verilmiştir ve bu izinlerle verilmiş olan tahsisler 342.846 hektar alana ulaşmıştır. Ek 16. madde doğrultusunda toplam 928 hektar orman alanı orman sınırları dışarısına çıkartılmıştır.
Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporlarında yer alan bulgularına göre, 2018 yılında milyon 616 bin 399 metrekare alan orman sınırları dışına çıkartılmış olmasına rağmen Orman Genel Müdürlüğü'ne hazine arazisi tahsisi yapılmamıştır. 2019 yılında toplam 3 milyon 926 bin 382 metrekare alan orman sınırları dışarısına çıkartılmıştır. 2022 yılı için orman sınırı kapsamından çıkartılan alanlar Sayıştay raporunda yer almamıştır. Türkiye, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Toplantısı'nda (COP26) duyurulan Ormanlar ve Arazi Kullanımı Üzerine Glasgow Liderler Deklarasyonu'nu da imzalamış, 2030 yılına kadar orman kaybını ve arazi bozulmasını durdurmak ve tersine çevirmek için birlikte çalışmayı taahhüt etmiştir. Taraf olunan uluslararası sözleşmeler ve mevcut yasalara rağmen ormansızlaşmaya ve arazi tahribatına neden olacak uygulamaların hız kesmeden devam etmesi tepkilere neden olmaktadır.
Bu bağlamda;
I- Antalya, Balıkesir, İstanbul, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla, Mersin, Sivas, Trabzon ve Yozgat illerinde orman alanlarının, orman sınırları dışına çıkartılmasına ne şekilde karar verilmiştir? Bu kararların verilmesine ilişkin bilimsel raporlar mevcut mudur? Mevcut ise kamuoyu ile paylaşılacak mıdır?
SORULAR
11 ildeki orman alanlarının orman sınırları dışına çıkartılmasında yerel yönetimler ile iş birliği yapılmış mıdır? Yerel yönetimler bu kararlar hakkında bilgilendirilmiş midir?
11 ilde orman sınırları dışına çıkartılan alanlar ne şekilde değerlendirilecektir? Bu alanlara hangi projeler yapılacağı belirlenmiş midir?
1l ilde orman alanlarının rant için orman sınırları dışına çıkartıldığı iddialarına ilişkin
Bakanlığınızın açıklaması olacak mıdır?
11 ilde orman sınırı dışına çıkartılan alanlardan ne kadar gelir beklenmektedir? Son on yılda ormanlık alanlarda kurulan tesislerden ne kadar gelir elde edilmiştir?
İstanbul'da orman sınırı dışına çıkartılan alanların Sarıyer, Maltepe gibi ilçelerdeki gecekondu mahalleleri olmasının bir yapılaşma hazırlığı olduğu iddiası doğru mudur? 7- Orman alanı dışına çıkartılan alanlardaki yapılaşmanın ekosisteme, çevreye vereceği zararlar konusunda Bakanlığınız araştırma yapmış mıdır?
Bilim insanlarının, Orman Kanunu'nun Ek 16. maddesi gereğince, orman alanlarının orman sınırı dışına çıkartılması kararlarının Anayasa'ya aykırılık teşkil ettiği görüşünü dikkate alacak mısınız?
Ormanların korunması ve geliştirilmesinin Devletin yükümlülüğü olarak tanımlanan Anayasanın 169. maddesi gereği 6138 Sayılı Orman Kanunu'nun Ek 16. maddesinin kaldırılması için çalışma yapacak mısınız?
2018 tarihinden itibaren ne kadarlık orman alanı Cumhurbaşkanı kararı ile orman sınırları dışarısına çıkartılmıştır. Bu alanlarda hangi projeler mevcuttur, ne şekilde kullanılmıştır?
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Orman Genel Müdürlüğü'ne orman tesis etmek üzere hangi illerde ne kadar alanın tahsisi yapılmıştır? Bu alanlar ne kadar yeni orman oluşturulmuştur?
Ormanları koruyacak ve geliştirecek etkin önlemleri alacak mısınız?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Orman ve orman kaynaklarının korunması, geliştirilmesi ve genişletilmesi, ekosistem bütünlüğü içinde topluma sağlayacağı faydaların sürdürülebilir şekilde artırılması Orman Genel Müdürlüğümüzün görevleri arasındadır.
6831 sayılı Orman Kanunu'nun ek 16'ncı maddesi kapsamında orman sınırları dışına çıkarılacak alanlar ilgili yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek bilim ve fen bakımından orman olarak muhafazasında hiçbir yarar görülmeyen ve tarım alanına dönüştürülmesi de mümkün olmayan yerler ile 28.04.2018 tarihinde üzerinde yerleşim yeri bulunan ya da yerleşim yeri oluşturulması uygun olan taşlık, kayalık, verimsiz ve fiilen orman vasfı taşımayan alanlar orman sınırları dışına çıkartılarak tapuda Hazine adına tescil edilmektedir. Orman sınırları dışına çıkartılan alanın iki katından az olmamak üzere hazinenin mülkiyetinde bulunan taşınmazlar Orman Genel Müdürlüğümüze orman tesis etmek üzere tahsis edilmektedir.
6831 sayılı Orman Kanunu'nun ek 16'ncı maddesi kapsamında orman sınırları dışına çıkarılması uygun görülen alanlar Kanun'un öngördüğü şekilde Maliye Hazinesi adına çıkarılmakta olup bu yerlerin nasıl değerlendirileceği hususu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımızın uhdesindedir.
6831 sayılı Orman Kanunu'nun ek 16'ncı maddesinin Anayasaya aykırılığı iddiası ile Anayasa Mahkemesine yapılan başvuru sonucunda, Anayasa Mahkemesi, 27 Kasım 2020 tarihli ve 31317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararında, maddenin Anayasa'ya aykırı olmadığına karar vererek iptal taleplerini reddetmiştir.
2.159 adet orman işletme şefliği ve 2.214 adet toplu koruma ekibi eliyle tüm ormanlık alanlarda koruma yapılmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan