Bir çeşit sentetik uyuşturucu ile mücadele kapsamında yapılan çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Cevdet Akay (CHP), 19 Ocak 2024 tarihinde 7/8609 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 293 gün sonra, 7 Kasım 2024).
Cevdet Akay (CHP, Karabük). “Bir çeşit sentetik uyuşturucu ile mücadele kapsamında yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8609, 19 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8609-bir-cesit-sentetik-uyusturucu-ile-mucadele-kapsaminda-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4873f886-acef-4daa-ae13-018d30211e36
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 293 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorulanımın İçişleri Bakanı Sayın Ali YERLİKAYA tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ve talep ederim.
Karabük Milletvekili Ni Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi
Fentanil, güvenlik uzmanları tarafından "kimyasal savaşın" yeni ismi olarak değerlendirilmektedir. Ayrıca, eroinden 40-50 kat daha fazla etki gücü olması nedeniyle, fentanilin diğer uyuşturucuların yerini alabileceği ve Avrupa yerel uyuşturucu piyasasını da ele geçirebileceğinin altı çizilmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (8 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Amerika Birleşik Devletleri Avrupa'yı sentetik uyuşturucu maddesi fentanil konusunda uyarırken, Avrupa İçişleri ve Göçten Sorumlu Komisyon Üyesi Ylva Johansson yaptığı açıklamada, AB'nin sentetik uyuşturucu fentanil kullanımında büyük bir artışa hazırlanması gerektiğini söylemiştir.
UNODC'ın son yayımlanan Afganistan'da Afyon Raporu'na göre, 2022 yılında Afganistan'da haşhaş ekim alanı bir önceki yıla göre 9032 artış göstererek 233.000 hektara ulaşmıştır. Afganistan'da yaşanan gelişmelerden kaynaklı olarak suç organizasyonlarının stoklamaya yönelme ihtimali ve ekim alanlarının büyüklüğünün neden olabileceği hasattan kaynaklı olarak önümüzdeki yıllarda Balkan rotası üzerinde eroin yakalama miktarında yeniden artışlar yaşanabileceği değerlendirilmektedir. Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 2023 Yılı Türkiye Uyuşturucu Raporu'nda, Afganistan gelişmelerinden kaynaklı olarak daralan eroin tedariğinin, suç gruplarını bir sentetik opioid türü olan fentanil kaçakçılığına yönlendirmesi ihtimaline dikkat çekilmektedir.
15 Ağustos 2021'de Afganistan'da kontrolü ele geçiren Taliban yönetimi Nisan 2022'den Afganistan'da haşhaş ekimini yasakladı. Bunun üzerine, Birleşmiş Milletler Taliban'ın haşhaş ekimini yasaklaması fentanil kullanımında yeni sıçramalara neden olabileceğine ilişkin önemli uyarıda bulundu.
Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi'nin 2020 Raporuna göre, Afganistan'da haşhaş hasadı nisan ve temmuz ayları arasında yapılıyor ve hasadın eroin piyasasına düşmesi bir | ile bir buçuk yılı buluyor. Avrupa'daki uyuşturucu piyasası üzerinde bir etki yaratması için en az | yıl süre gerektiği ifade ediliyor. Toprak Mahsulleri Ofisi'nden alınan verilere göre iklim değişikliğine bağlı olarak, Türkiye*de haşhaş üretimi 2021 yılında 418.895 dekar alanda, 2022 yılında 264.986 dekar alanda, 2023 yılında ise 176.368 dekar alanda yapılmıştır. Son 3 yılda haşhaş üretiminde büyük bir düşüş meydana gelmiştir.
Devlet kontrolünde yapılan ekimlerde bu kadar düşüş olması, iklim değişikliğine bağlı olarak meydana gelen ani hava değişimleri sonucunda kaçak haşhaş ekimi yapılan alanlarda da büyük tahribat meydana getirmesi olası bir durum olduğu düşünülmektedir.
LOJ
Dolayısıyla da güvenlik uzmanlarının yorumlarına göre, laboratuvar ortamındaki kimyasal maddelerle hazırlanan sentetik uyuşturucu üretimini uyuşturucu kartelleri için zorunlu kılmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Sentetik uyuşturucu olan fentanilin ve metamfetaminin ülkemizdeki kullanım oranı nedir?
Son beş yılda bu maddelere bağlı olarak ülkemizde meydana gelen ölüm oranı nedir?
Adı geçen uyuşturucuların ham maddelerinin, ülkemize girişi veya yasa dışı laboratuvarlarda üretimi gibi iz sürümü yapılmakta mıdır? Bu ham maddeleri ülkemize sokan veya yasa dışı yollarla üretim yaparken yakalanan kişi sayısı kaçtır?
Bu laboratuvarlarda üretilen uyuşturucuların dağıtım noktaları tespit edilmiş midir? Tespit edilen dağıtım noktalarında el konulan madde miktarı nedir?
Kırmızı bültenle uluslararası boyutta aranan ve ülkemizde yakalanan uyuşturucu kartellerinin uyrukları nedir? Bu kişiler arasında Meksika uyruklu kişiler olan var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ali Yerlikaya, İçişleri Bakanı ·
İlgi o : 25.01.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1367290 sayılı yazınız.
İlgi yazı ekinde yer alan Karabük Milletvekili Cevdet AKAY'a ait 7/8609 esas numaralı yazılı soru önergesi incelenmiştir.
Uyuşturucu ile mücadele, başta T.C. Anayasası olmak üzere kolluğa yetki veren ilgili mevzuat kapsamında gerçekleştirilmektedir. Uyuşturucu ile etkin mücadele edilmesi amacıyla Narkogüç, Narkotim ve Alan Denetimi gibi operasyonel projeler başarıyla sürdürülmektedir.
Bu kapsamda 112 Acil Çağrı Merkezi ve UYUMA Uygulaması aracılığıyla yapılan narkotik ihbarlarının ve bildirimlerinin analiz edilmesine, analize dayalı yoğunluk haritalarının oluşturulmasına, suçluların tespiti ve yakalanmasına, yer ve zaman odaklı mücadele planları ve stratejileri hazırlanmasına olanak sağlayan Narkotik Vaka Analiz Sistemi (NARVAS) Projesi 01.06.2022 tarihinde İstanbul ilinde başlatılmış ve 01.01.2024 tarihi itibarıyla 81 ilimizde uygulamaya konulmuştur.
Narkotik Vaka Analiz Sistemi (NARVAS) ile temel hedef; suç haritaları hazırlayarak riskli bölgeleri tespit etmek, Narko Alan Bölgeleri oluşturmak, önleyici faaliyetleri sonuç odaklı konumlandırmak, elde edilen veriler ile planlı çalışmalar yapmak ve en doğru zamanda en doğru yerde konumlanarak zehir tacirlerine göz açtırmamaktır.
Sistemde Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlükleri ile diğer asayiş birimlerinin 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 188, 190 ve 191'inci maddeleri kapsamında yapmış oldukları yakalamalara ilişkin veriler yer almaktadır,
Uyuşturucu ile mücadelede operasyonel çalışmalarla birlikte, toplumu mücadele sürecine katma yönünde, vatandaşlarımızın gerek narkotik suçlara ilişkin bilinçlendirilmesini gerekse mücadeleye yönelik faaliyetlerimizden bilgi sahibi olmasını sağlamak amacıyla (Narkorehber, Narkotır, Narkonokta, Narkolog, Narkoyarışma, Narko 191, Uyuma, En İyi Narkotik Polisi: Anne vb.) çalışmalar da yürütülmektedir.
Ayrıca Emniyet Genel Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Başkanlığı tarafından Türk Ceza Kanununun 188, 190 ve 191'inci maddeleri ile 2313 sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun ve 3298 sayılı Uyuşturucu Maddelerle İlgili Kanuna muhalefet kapsamındaki şüpheliler ile tamamen gönüllülük esasına göre yapılan anketlerin incelenmesi neticesinde Türkiye genelinde 2022 yılında uyuşturucuya başlama yaş ortalamasının 21,99 olduğu değerlendirilmiştir.
Uyuşturucu ile Mücadele alanında yapılan çalışmalar 2019/2 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle oluşturulan ve 11 Bakanlığın dahil olduğu Bağımlılıkla Mücadele Yüksek Kurulu (BMYK)'nun kararları doğrultusunda tüm kurum ve kuruluşlar ile işbirliği içerisinde multidisipliner bir yaklaşımla sürdürülmektedir. Ayrıca bahse konu Genelge kapsamında oluşturulan Bağımlılıkla Mücadele İl/İlçe Koordinasyon Kurulları tarafından her il özelinde bağımlılıkla mücadele çalışmaları yürütülmektedir.
Uyuşturucu ile mücadelede kapsamında Milli Eğitim Bakanlığı ile "Okullarda Güvenli Ortamın Sağlanmasına Yönelik Koruyucu ve Önleyici Tedbirlerin Artırılmasına İlişkin İşbirliği Protokolü", Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı ile "Okullar ve Çevresinin Daha Güvenli Hale Getirilmesine Yönelik İşbirliği Protokolü", Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı ve Türkiye Belediyeler Birliği ile "Çocukların Eğitim Süreçlerinin Güvenliğine İlişkin Koruyucu ve Önleyici Hizmet ve Tedbirlerin Artırılmasına Yönelik İşbirliği Protokolü" imzalanmıştır. Adres : Ayrancı Mahallesi Selimiye Cad. No:17 Çankaya/ANKARA Ayrıntılı Bilgi : 0312 462 17 82-83 Uyuşturucu ile Mücadele Strateji Belgesi ve Eylem Planı ve Metamfetamin ile Mücadele Eylem Planı kapsamında ulusal ve UNODC, EMCDDA, INCB, EUROPOL gibi kuruluşlar ile uluslararası boyutta, her türlü doğal veya sentetik uyuşturucu maddeler ve bunların üretiminde kullanılan ara kimyasalların; kaçakçılığını, üretimini, kullanımını, dağıtımını ve sokak düzeyinde satışını engellemek maksadıyla, işbirliği içerisinde çalışmalara devam edilmektedir.
Bahse konu protokoller kapsamında; öğrencilerin madde bağımlılığı ve diğer zararlı alışkanlıklara karşı korunması amacı ile diğer kurumlarla koordineli bir şekilde okullar ve çevresinde kafe, internet salonu, market, büfe, park, bahçe vb. kamuya açık alanlarda genel asayiş uygulamaları ve denetimler aralıksız yapılmaktadır.
Uyuşturucu ile Mücadele Strateji Belgesi ve Eylem Planı, Bağımlılık ile Mücadele Yüksek Kurulu koordinasyonunda kurumlar arası iş birliği ile hazırlanmaktadır. 2024-2028 yıllarını kapsayacak şekilde hazırlık çalışmaları devam eden Uyuşturucu ile Mücadele Strateji Belgesi ve Eylem Planı; daha önceki eylem planları, ülkemizde ve dünyadaki iyi uygulama örnekleri, il değerlendirme toplantıları, 81 il, 906 ilçede 43.738 kişinin katılımıyla yapılan Bağımlılıkla Mücadelede "Ben Olsaydım" temalı il/ilçe Çalıştayları ve Bağımlılıkla Mücadele Şurası'nın sonuç verileri ile 64 farklı üniversitede görev yapan 126 akademisyenin katılımıyla düzenlenen "Bağımlılık ile Mücadele Çalıştayı" kararları göz önünde bulundurularak güncel ihtiyaçlar ve bu ihtiyaçları giderecek çözüm önerilerini içermektedir.
Fentanil maddesi ve türevleri, Erken Uyarı Sistemi (EWS) çalışmaları ile 2313 sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun kapsamına alınmış olup ülkemizde bu maddelerden kaynaklı ölüm olayı gerçekleşmemiştir.
Ayrıca 01.06.2023-19.08.2024 tarihleri arasında uyuşturucu suçu kapsamında kırmızı bültenle uluslararası boyutta aranan 64 şahıs yakalanmış olup ilgili ülkeye iadesi/sınır dışı edilmesi amacıyla adli ve idari birimlere sevk edilmiştir. Yapılan tetkikler neticesinde İNTERPOL nezdinde uluslararası alanda aranması olup bu kapsamda ülkemizde yakalanan Meksika uyruklu şahıs bulunmamaktadır.
Ülke genelinde Türk Ceza Kanunu'nun 188 ve 191'inci maddeleri kapsamında 2022 yılında (ilk 7 ay) 130.916 operasyon gerçekleştirilmiş, 169.328 şahıs gözaltına alınmış ve 15.556 şahıs tutuklanmıştır. 2023 yılında (ilk 7 ay) 121.393 operasyon gerçekleştirilmiş, 154.768 şahıs gözaltına alınmış ve 16.478 şahıs tutuklanmıştır. 2024 yılının aynı döneminde 174.011 operasyon gerçekleştirilmiş, 210.609 şahıs gözaltına alınmış ve 19.640 şahıs tutuklanmıştır.
Bu kapsamda operasyon, gözaltı ve tutuklu sayıları açısından 2024 yılının ilk 7 ayı ile 2023 yılının aynı dönemi karşılaştırıldığında; operasyon sayısında 9443,35, gözaltı sayısında 9036,08 ve tutuklu sayısında 9619,19 oranında artış sağlanmıştır.
Ayrıca 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda düzenlenen "Kamunun Sağlığına Karşı Suçlar"a ilişkin Cumhuriyet Başsavcılıklarında soruşturma evresinde açılan ve karara bağlanan dosya, şüpheli ve suç sayıları ile ceza mahkemelerinde açılan ve karara bağlanan dosya, sanık ve suç sayılarına ait istatistiklere https://www.adlisicil.adalet.gov.ir adresinden ulaşılabilmektedir.
Vatandaşlarımızı zehirleyen uyuşturucu tacirleriyle, sokak satıcılarıyla ve organize suç örgütleriyle mücadelemiz kararlılıkla sürdürülmektedir.
Ali YERLİKAYA Bakan Adres : Ayrancı Mahallesi Selimiye Cad. No:17 Çankaya/ANKARA Ayrıntılı Bilgi : 0312 462 17 82-83