Kanun tekliflerinin yasama süreleri
Yasama süresi: teklifin TBMM Başkanlığına geldiği tarih ile kanunun Genel Kurul’da kabul edildiği tarih arasında geçen gün; komisyona havale, komisyon raporu ve Genel Kurul aşamalarına bölünmüş. Ana ölçü kanunlaşan milletvekili teklifleridir; hükümet tasarıları ayrı bir karşılaştırmada yer alır. 1999–2026, 21.–28. Dönem, TBMM kayıtlarından.
Yıllar teklifin sunuluş yılına göre: o yıl sunulup sonradan kanunlaşanlar. Son yıllarda henüz sonuçlanmamış teklifler hesaba giremez. TBMM’nin sonucunu “KANUNLAŞTI” yazdığı bütün teklifler sayılıyor; bunların bir kısmı başka bir teklif ya da hükümet tasarısıyla birleştirilerek görüşülmüş, kanun o metin üzerinden çıkmıştır. Önceki dönemde verilip yeni dönemde yenilenen tekliflerde süre, TBMM’nin tuttuğu ilk geliş tarihinden hesaplanır.
TEKLİFİN YOLCULUĞU · SUNULUŞ YILINA GÖRE
Bir teklif kaç günde kanunlaşıyor?
Seçili yıllarda sunulup kanunlaşan tekliflerin süresi, aşama aşama: TBMM Başkanlığına geliş → esas komisyona havale → komisyon raporu → Genel Kurul’da kabul. Çubuk ortalamadır; dikey çizgi toplam sürenin ortancası (tekliflerin yarısı bundan kısa sürede kanunlaştı).
Yılları değiştir
Satıra tıklayınca o yılın teklifleri aşağıda listelenir. Çizgi çubuğun ucundan çok gerideyse, birkaç uzun bekleyen teklif ortalamayı yukarı çekiyor demektir. 2026 sürüyor: henüz sonuçlanmamış teklifler hesaba giremediği için bu yılın süresi yalnız hızlı sonuçlananları yansıtır. Aşama hesabına 1.428 teklif girer (kabul ya da rapor tarihi olmayan ve TBMM kaydında tarih sırası bozuk olanlar hariç).
SUNULUŞ YILINA GÖRE
Yıllar içinde süre
Her sütun o yıl sunulup kanunlaşan tekliflerin ortalama süresi (renkler aşamalar); nokta toplam sürenin ortancası. Üzerine gelince ayrıntı, tıklayınca o yılın teklifleri.
Değeri yazılı sütunlar seçili yıllardır. Soluk sütun: o yıl 5’ten az teklif kanunlaştı, ortalama tek tük tekliflere dayanıyor.
HÜKÜMETİN YASALARI · SUNULUŞ YILINA GÖRE
Tasarıdan teklife: hükümetin yasaları kaç günde çıkıyor?
2018’e kadar hükümetin yasaları kanun tasarısı olarak gelirdi. Cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde tasarı yok; hükümetin istediği düzenlemeler hükümet partisi milletvekillerinin teklifi olarak geliyor. Seçili yıllarda üç grup, aynı ölçekte (çubuk ortalama, çizgi ortanca).
2002
2006
2010
2017
2023
2026
Hükümet partisi: 21. Dönemde 57. Hükümetin ortakları DSP, MHP, ANAP; 22. Dönemden beri AK Parti. 2018’den beri Cumhur İttifakı ortağı MHP hükümette yer almadığı için “diğer partiler”de sayılır. Teklifin grubu, ilk imza sahiplerinin TBMM teklif sayfasındaki o tarihteki partisine göredir; farklı gruplardan ortak ilk imzalı teklifler bu karşılaştırmaya girmez. Tasarılar TBMM’nin geçmiş dönem listesindeki “Kanun Tasarısı” grubundan, 9 Temmuz 2018’den (Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi) önce sunulanlar; bütçe ve uluslararası anlaşma onay tasarıları dahil. Komisyon raporu olmadan Genel Kurul’a gelen tasarılar (ör. 2017’deki olağanüstü hal kanun hükmünde kararnamelerinin onay tasarıları, İçtüzük 128’e göre iade) aşama çubuklarına girmez; sayıları satırdaki tasarı sayısından düşüktür.
BÜTÜN TEKLİFLER · KANUNLAŞMAYANLAR DAHİL
Teklif komisyona kaç günde gidiyor?
O yıl sunulan bütün milletvekili tekliflerinin esas komisyona havale edilene kadar geçen ortalama süresi ve komisyonda rapor alabilenlerin payı.
Yenilenen teklifler ilk verildikleri yılda bir kez sayılır. Kanunlaşma oranı burada teklifin ilk verildiği kayda göredir.
İLK İMZA SAHİBİNİN PARTİSİ
Kimin teklifi kanunlaşıyor?
Teklifler ilk imza sahibinin o tarihteki partisine göre. Sunulan ve kanunlaşan sayıları bütün milletvekili tekliflerinden; süreler kanunlaşanlardan (seçili kapsamla).
Hükümet partisi ve diğer partiler, dönem dönem
3’ten az teklifi olan partiler gösterilmez (Excel’de hepsi var). “Birden çok parti”: ilk imza sahipleri farklı partilerden. Parti adları TBMM kaydındaki adın kısaltmasıdır.
SUNULUŞ YILINA GÖRE
Seçili yıllar
Teklifin TBMM Başkanlığına geldiği yıl. Süreler gün; satıra tıklayınca o yılın teklifleri aşağıda listelenir.
2002 yılı 21. Dönemin son aylarını ve 22. Dönemin ilk haftalarını (Kasım–Aralık), 2023 yılı 27. Dönemin son aylarını (Ocak–Nisan) ve 28. Dönemin ilk aylarını kapsar; yıl satırı iki dönemin tekliflerini birlikte sayar. 2026 sürüyor: henüz sonuçlanmamış teklifler hesaba giremediği için bu yılın süreleri yalnız hızlı sonuçlananları yansıtır.
Bütün yıllar (28)
1999’dan önceki yıllar, önceki dönemde verilip yeni dönemde yenilenen tekliflerdir; TBMM bunlarda ilk geliş tarihini tutar.
YASAMA DÖNEMİNE GÖRE
Dönemler
Teklifin verildiği (ya da yenilendiği) yasama dönemi. Süreler gün; satıra tıklayınca dönemin ayrıntılı sayfası açılır.
25. Dönem yaklaşık beş ay sürdü (Haziran–Kasım 2015); bu dönemde kanunlaşan milletvekili teklifi yoktur. 28. Dönem sürüyor.
TEKLİF TEKLİF
Kanunlaşan teklifler
18 teklif · ortanca 28 gün · ortalama 44 gün · en kısa 5 · en uzun 153 gün
Yöntem
- Kaynak: TBMM’nin “Geçmiş Dönem Kanun Teklifleri” (21.–27. Dönem) ve “Kanun Teklifleri” (28. Dönem) sorguları; kanunlaşan her teklifin TBMM’deki ayrıntı sayfası ve bağlı kanun sayfası (son derleme 15 Ekim 2026). 21.–27. Dönem kapanmış dönemlerdir; 28. Dönem verisi her hafta TBMM’den tazelenir. Her satır TBMM’deki aslına bağlanır.
- Süre: kanun sayfasındaki “Kabul Tarihi” (Genel Kurul) eksi teklifin “Başkanlığa Geliş Tarihi”, takvim günü. Cumhurbaşkanınca geri gönderilen kanunlarda TBMM’nin kaydettiği kabul tarihi esas alınır.
- Aşamalar: teklif sayfasındaki komisyon tablosundan. Komisyona gidiş = geliş → esas komisyona giriş (havale); komisyonda = havale → esas komisyonun karar (rapor) tarihi; Genel Kurul’a = rapor → kabul. Tali komisyonlar hesaba girmez. Kabul ya da rapor tarihi olmayan ve TBMM kaydında tarih sırası bozuk olan (çoğu birleştirilen tekliflerde komisyon tarihi esas metnin kaydından geliyor) 22 kanunlaşan teklif aşama grafiklerine girmez, toplam süre tablolarına girer.
- Ortalama ve ortanca: çubuklar ortalamadır; çizgi ve nokta toplam sürenin ortancasıdır (tekliflerin yarısı bundan kısa sürede kanunlaştı). Az sayıda çok uzun bekleyen teklif ortalamayı yükseltir; karşılaştırmalarda ortanca daha sağlamdır. Aşama ortancaları ayrı ayrı hesaplanır, toplamları toplam sürenin ortancasına eşit değildir.
- Sunuluş yılı / kabul yılı: sunuluş yılı görünümü o yıl sunulup sonradan kanunlaşanları sayar; son yıllarda henüz sonuçlanmamış teklifler giremediği için süreler kısa görünür. Kabul yılı görünümü o yıl Genel Kurul’da kabul edilenleri sayar.
- Hükümet tasarıları ve partiler: tasarılar TBMM’nin geçmiş dönem listesindeki “Kanun Tasarısı” grubundan (bütçe ve uluslararası anlaşma onayları dahil). Teklifin partisi, ilk imza sahiplerinin TBMM teklif sayfasındaki o tarihteki partisidir; hükümet partisi 21. Dönemde DSP, MHP, ANAP, 22. Dönemden beri AK Parti.
- Kanunlaşan: TBMM’nin sonucunu “KANUNLAŞTI” yazdığı teklif. Birden çok teklif ya da tasarı birleştirilerek tek kanun olabilir; o zaman her teklif kendi sunuluş tarihiyle ayrı sayılır. “Başka metinle birleştirilenleri çıkar” seçeneği bunları çıkarır.
- Yenilenen teklifler: önceki dönemde verilip yeni dönemde yenilenen tekliflerde TBMM ilk geliş tarihini tutar (yenilenme tarihi kayıtlı değil); süre o tarihten hesaplanır ve satırda “önceki dönemden yenilendi” yazar. “Önceki dönemden yenilenenleri çıkar” seçeneği bunları çıkarır.
- Süresi hesaplanamayan: 22. Dönem 2/926, 22. Dönem 2/933, 22. Dönem 2/934 sayılı tekliflerin sonucu TBMM’de “KANUNLAŞTI” görünüyor ama teklif sayfasında kanun bağlantısı, dolayısıyla kabul tarihi yok; bunlar kanunlaşan sayısına girer, süre hesabına girmez.
- Sunulan: TBMM sorgusunun verdiği bütün milletvekili teklifleri (geri alınan, hükümsüz kalan ve esas numarası verilmemiş olanlar dahil). Yenilenen teklif TBMM’de hem eski hem yeni dönemin listesinde durur: yıl tablosunda yalnız ilk verildiği kayıt sayılır, dönem tablosunda TBMM’nin dönem listesi esas alınır.