Akın, Tarım ve Orman Bakanlığına Arzoxli'deki meraların GES projelerine tahsisini sordu

DEM Parti İzmir Milletvekili İbrahim Akın, Diyarbakır'ın Sur ilçesine bağlı Kervanpınar Mahallesi'nde kurulması planlanan GES'lerin hayvancılığa etkilerine ilişkin, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi verdi.

Önerge, 4 Kasım 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu ve 7/52596 esas numarasıyla kayda girdi.

Akın, önergesinde şunları kaydetti:

“Diyarbakır'ın Sur ilçesine bağlı Arzoxli (Kervanpınar) Mahallesi'nde köylülerin hayvancılık ve tarımsal üretim amacıyla kullandığı ortak mera alanlarında Zenkar-i ve Zenkar-2 adıyla güneş enerjisi santralleri ve enerji depolama tesisleri kurulması planlanmaktadır. Basına yansıyan bilgilere göre, iki proje kapsamında toplam 540 dönümü aşan mera alanı söz konusu olup, alanların mera statüsünden çıkarılarak enerji yatırımlarına tahsis edilmesi köylülerin geçim kaynakları ve ortak kullanım hakları bakımından ciddi kaygılara neden olmuştur.”

“Köylüler, meraların kendi rızaları dışında projelere açıldığını, hayvanlarını otlattıkları alanların daralmasının hayvancılığı ve ekonomik yaşamlarını tehdit ettiğini belirterek projelere karşı çıkmaktadır.”

Akın, önergede Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı'ya şu soruları yöneltti:

1. Arzoxli (Kervanpınar) Mahallesi'nde Zenkar-l ve Zenkar-2 projelerine konu edilen arazilerin toplam yüzölçümü kaç dönümdür? Bu alanların ne kadarı proje öncesinde mera olarak kayıtlıdır?
2. Söz konusu alanların mera statüsünden çıkarılması veya amaç dışı kullanımına izin verilmesi kararları hangi tarihlerde, hangi kurumlar tarafından ve hangi mevzuat hükümlerine dayanılarak alınmıştır?
3. Mera alanlarının enerji yatırımlarına tahsisi sürecinde 4342 sayılı Mera Kanunu'nun öngördüğü koşulların tamamı yerine getirilmiş midir? Tahsis amacı değişikliğine ilişkin işlemlerde köylülerin, hayvan yetiştiricilerinin ve meradan yararlanan diğer yurttaşların mevcut kullanım hakları nasıl değerlendirilmiştir?
4. Zenkar-l ve Zenkar-2 projeleri nedeniyle meradan yararlanan hane sayısı, hayvan sayısı ve etkilenecek hayvancılık işletmesi sayısı belirlenmiş midir? Belirlenmişse veriler nelerdir? Belirlenmemişse, köylülerin geçim kaynakları üzerindeki etkiler hangi somut verilere dayanılarak değerlendirilmiştir?
5. 5S. Projelerin mera alanlarında kurulması karşılığında şirkete herhangi bir tahsis bedeli, kullanım bedeli veya başka bir mali yükümlülük uygulanmış mıdır? Uygulanmışsa belirlenen bedeller hangi yöntemle hesaplanmıştır? Tahsis süresi, bedellerin güncellenmesi ve yükümlülüklerin yerine getirilmesinin denetimi hangi esaslara bağlanmıştır?
6. Mera tahsisi ve projelerin uygulanmasına ilişkin idari işlemler hakkında açılmış davalar bulunmaktadır. Bakanlığınızın bu davalardan haberdar olmasının ardından, yargı süreçleri ve alınmış geçici veya nihai kararlar doğrultusunda hangi idari tedbirler alınmıştır? Mahkeme kararlarının uygulanmasını sağlamak üzere ilgili kurumlarla koordinasyon kurulmuş mudur?
7. Bakanlığınız, Arzoxli'deki mera tahsisi ve GES projelerinin köylülerin geçim kaynakları üzerindeki etkileri hakkında bağımsız bir saha incelemesi yapmayı ve meradan yararlanan yurttaşların görüşlerini doğrudan almayı planlamakta mıdır?
8. Bakanlığınız, yenilenebilir enerji yatırımlarının geliştirilmesi sırasında mera alanlarının korunmasını, hayvancılığın devamlılığını ve kırsal toplulukların ortak kullanım haklarını güvence altına almak amacıyla mevcut uygulamaları gözden geçirmeyi ve mera tahsis süreçlerinde daha güçlü şeffaflık ve katılım mekanizmaları oluşturmayı planlamakta mıdır?

Kaynak: TBMM, yazılı soru önergesi 7/52596 · https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a4c028bb-ff28-45b9-a0c9-01a1a6f24bed

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia