Usta: İstisna ZRGYO'daki Ziraat Portföy pozisyonlarını korumak için mi?

Basın bülteni · 28 Ekim 2026

İYİ Parti Samsun Milletvekili Erhan Usta, 28 Ağustos 2026 tarihinde SPK tarafından yapılan bir düzenlemeye ilişkin, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi verdi.

Önerge, 16 Ekim 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu ve 7/51477 esas numarasıyla kayda girdi.

Usta, önergesinde şunları kaydetti:

“Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını”

“� Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) 28 Ağustos 2026 tarihli düzenlemesiyle serbest fonların belirli hisse senetlerinde aşırı yoğunlaşmasını sınırlamış, ancak bunu yaparken bir istisna getirmiştir. Hazine, TCMB, ipotek finansmanı kuruluşları, Türkiye Varlık Fonu Yönetimi A.Ş. ve iştirakleri ile kamu kurumları ile kamu kurumlarının bağlı ortaklıkları ve iştirakleri tarafından ihraç edilen para ve sermaye piyasası araçları ile doğrudan veya dolaylı olarak yönetim hakimiyetine bu kuruluşlardan bir veya birkaçının sahip olduğu ortaklıklar tarafından ihraç edilen para ve sermaye piyasası araçları için söz konusu sınırlamaların uygulanmayacağı düzenlenmiştir.”

Usta, önergede Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek'e şu soruları yöneltti:

1. İstisna kim tarafından önerildi? Hazırlık sürecinde Ziraat Bankası veya Ziraat Portföy'den talep ya da görüş alındı mı?
2. İstisna neden kamu kurum ve kuruluşlarının borçlanma araçlarıyla sınırlandırılmadı, hisse senetleri hangi nedenle muaf tutuldu? İstisnanın hisse senetlerini kapsayacak şekilde genişletilmesinin somut ekonomik gerekçesi nedir?
3. Düzenleme yapılırken ZRGYO pozisyonları dikkate alındı mı? Ziraat Portföy'ün yaklaşık 793 milyon lotluk sahipliği, düzenlemenin etki analizinde yer aldı mı? SİLT?
4. İstisna olmasaydı ne değişecekti? Geçiş hükümleri ve fon türleri dikkate alındığında, Ziraat Portföy fonlarının kaç milyon lotluk pozisyonu yeni sınırlara tabi olacaktı?
5. İstisnadan yararlanan kamu şirketlerinin ve fonların listesi ile sahiplik miktarları ne kadardır?
6. ZRGYO'nun gerçek fiili dolaşımı nedir? Üç fonun elindeki /"16,90'lık payın ne kadarı MSCI metodolojisi bakımından serbest dolaşımda sayılabilir?
7. Fonların nihai yatırımcıları kimlerdir? Yatırımlarının neredeyse 80'ini ZRGYO'ya yapan ZJB fonunun yatırımcı sayısı 222, ZJI fonunun yatırımcı sayısı 164 olduğu düşünüldüğünde sınırlı sayıda ve kuvvetle muhtemel belirli bir grup yatırımcının korunduğunu düşündüren bu düzenlemenin gerekçesi detaylı şekilde izah edilmelidir. Bir yanda 450 bin yatırımcı mağdur durumda iken, muafiyetle toplam sayısı 400'ü bulmayan yatırımcı için özel istisna mı getirilmiştir? Bu özel korumaya sahip yatırımcıları, 450 bin mağdur yatırımcıdan ayıran özellikleri nelerdir? Bu kişilerin siyasi bağlantıları ve/ veya pozisyonları var mıdır? Piyasalar yangın yerine dönmüşken insanlar intihar ederken hala arka kapıdan bazı imtiyazlılar muafiyetler ile özel koruma altına mı alınmaktadır?
8. Bir yandan yapılan yeni düzenlemelerle fon yoğunlaşmaları engellenirken öten yandan yapılan muafiyet düzenlemeleri ile eski düzenin kamu şirketleri üzerinden devamı mı sağlanmaya çalışılmaktadır? Muafiyet düzenlemesi yapılırken borçlanma araçları yerine sermaye piyasası araçları denilerek ve böylece kamu şirketlerinin hisseleri de muafiyet kapsamına alınarak, genel ifadeler kullanılırken aslında Ziraat Portföyün bazı fonları için özel bir düzenleme mi yapılmaktadır?

Kaynak: TBMM, yazılı soru önergesi 7/51477 · https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b190eb46-0425-4041-9e61-01a154005fab

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia