31/12/1960 Tarihli Ve 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

31/12/1960 Tarihli ve 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında

Tali Komisyon Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Esas Komisyon O (Plan ve Bütçe

Tarih: 8-8-2023 O İEsasNo:2/1499

Kanun Teklifim gerekçesiyle birlikte ekte sunulmuştur. mm TMM

2 B Inn 2025

7 ğ Tenmiz 1023

Anayasa'da, "vergi ödevi" başlıklı 73 [okunamadı]'üncü maddesi ile her vatandaşı vergi ödemekle yükümlü tutulmuş, "Herkes, kamu giderlerini karşılamak üzere, mali gücüne göre, vergi ödemekle yükümlüdür" hükmüne yer verilmiştir. Bu hükümle, herkesin kamu harcamalarına katkıda bulunmak üzere vergi ödemekle yükümlü olması ve yanı sıra vatandaşların bu hükme göre yerine getireceği yükümlülüğün vatandaşların mali gücüne göre olması amaçlanmıştır. Hüküm açıktır ve nettir. Vatandaşların vergi ödeme güçleri dikkate alınarak vergi vereceklerdir. Vergide eşitlik ilkesi gereği de budur.

Çalışanlarımız, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile, gerçek kişilerin bir takvim yılı içinde elde etmiş oldukları ücret gelirlerini gelir vergisine tabi tutulmaktadır. Yani ücret gelirleri, Gelir Vergisi Kanununun 23, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddeleriyle kısmen veya tamamen istisna edilmiş olup, istisna uygulamasında ücret geliri elde eden kişilerin durumu da etkili olmaktadır.

Mevzuatımız, ücretlerin vergilendirilmesinde, öncelikle Gelir Vergisi Kanununun 63üncü maddesinde belirtilen indirimler yapılmak suretiyle safi tutar tespit edilmekte, söz konusu indirim yapıldıktan sonra kalan bir tutar varsa, bu tutardan sakatlık indirimi de düşülmek suretiyle vergi matrahı tespit edilip matrah üzerinden de 103 üncü maddede belirtilen artan oranlı vergi tarifesine göre gelir vergisi hesaplanmaktadır. Yani, ücret,

Kanunun vergi nispetlerini belirleyen 103 üncü maddesindeki hükümler ve oranlar neticesinde vergilendirilmektedir. Gerçek kişilerin gelirleri artan oranlı tarifeye göre 96 15 ile 96 40 arasında oranlara tabi tutularak versilendirilmektedir.

Emek geliri üzerinden artan oranlı vergi tarifesi uygulamasına bağlı olarak Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yer alan gelir vergisine tabi gelirlerin vergilendirilmesinde esas alınan tarife, yukarıda da sözünü ettiğimiz ödeme gücüne göre vergileme ilkesi'ne ters düşmüş ve ücretliler aleyhine gelişmiştir. Kamu çalışanlarının ücretlerine yapılan artışların yanı sıra, "en düşük memur maaşı 22 bin TL olacak" vaadi de dahil olmak üzere, ücretlere uygulanan vergi oranları nedeniyle (vergi oranlarının özellikle de 9015'ten 9020'ye yükselmesi aşamasında) ücretlere yapılan artışlardan fazla vergi kesintisi söz konusu olacak, bu da kamu çalışanlarının alım gücünü her geçen gün biraz daha düşmesine yol açacak, emekçilerin ücretleri gün geçtikçe ermeye devam edecektir.

Sosyal devlet ilkesi, adalet ilkesi ile vergi sisteminin adil olması ilkesi çalışanlarımızın ücretlilerinin ödeme gücüne vergi vermelerini gerektirmektedir. Bu kanun teklifi ile, emek geliri tarifede değişiklik yapılarak ücretliler lehine daha uygun bir vergilendi öngörülmüştür.