İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
KANUN TEKLİFİ · 2/2757 KOMİSYONDA

Engelli Haklarının İyileştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 6 madde

Kaynak göster

2/2757 esas numaralı kanun teklifi 6 Aralık 2024 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Gizem Özcan (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.

Gizem Özcan (CHP, Muğla). “Engelli Haklarının İyileştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/2757, 6 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-2757-engelli-haklarinin-iyilestirilmesi-amaciyla-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-ka (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/c103f324-270e-4e83-8805-01939bb65a02

Sade metin (Markdown) →

SÜREÇ

Teklifin yolculuğu

Tarihler TBMM kaydından
  1. TBMM Başkanlığına sunuldu
    1 imza
  2. tarih kaydı yok
    Esas komisyona havale
    Plan ve Bütçe Komisyonu
  3. tarih kaydı yok
    Komisyon görüşmesi (şu anki aşama)
    Komisyonda bekliyor
  4. tarih kaydı yok
    Genel Kurul
    Henüz gelmedi
  5. tarih kaydı yok
    Kabul edildi
    Henüz yok
  6. tarih kaydı yok
    Resmî Gazete
    Henüz yok

TEKLİFİ İMZALAYANLAR

İmzacılar

1 İMZA

İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.

İLK İMZA

İlk imza sahibi

MADDELER

Neler düzenleniyor? — 6 madde

Tam metin (PDF) ↗ (yeni sekmede açılır)
MADDE 11/7/1976 tarih ve 2022 sayılı 65 Yaşım Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz Ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık…

1/7/1976 tarih ve 2022 sayılı 65 Yaşım Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz Ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'un 2. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendindeki "(30.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımından bulunacak tutarda," ibaresi "asgari ücretin bir buçuk katı tutarında,"; (b) bendindeki "(20.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımından bulunacak tutarda," ibaresi "asgari ücret tutarında,"; ikinci fıkrasındaki "asgari ücretin aylık net tutarının 1/3*ünden daha az olan" ibaresi "asgari ücret ve asgari ücretten az olan"; "(20.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımından bulunacak tutarda" ibaresi "asgari ücret tutarında"; üçüncü fıkrasında "asgari ücretin aylık net tutarının 1/3tünden fazla olanlar ile aynı tutardan fazla gelir sağlaması mümkün olan" ibaresi "asgari ücretten fazla olanlar" şeklinde değiştirilmiştir.

Gerekçe: Başkasının yardımı olmaksızın hayatını devam ettiremeyecek şekilde engelli olduklarını ilgili mevzuat çerçevesinde alınacak sağlık kurulu raporu ile kanıtlayanlara asgari ücretin bir buçuk katı oranında; ilgili mevzuat çerçevesinde alınacak sağlık kurulu raporu ile engelli olduklarını kanıtlayanlara ise bir asgari ücret tutarında; engelli bakım hizmetini fiilen gerçekleştirenlere bir asgari ücret tutarında aylık bağlanması hususu düzenlenmiştir. Engellinin ve bakımı gerçekleştirenin bu aylıkları alma şartı kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutarı asgari ücret ve asgari ücretten az olacak şekilde yeniden düzenlenmektedir.

MADDE 224/5/1983 tarih ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun 7. Ek Maddesinin birinci fıkrasının ilk cümlesi…

24/5/1983 tarih ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun 7. Ek Maddesinin birinci fıkrasının ilk cümlesi ile ikinci fıkrasının son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Her ne ad altında olursa olsun her türlü gelirler toplamı esas alınmak suretiyle, hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutarı, asgari ücret ve asgari ücretten az olan bakıma ihtiyacı olan engellilere, resmi veya özel bakım merkezlerinde bakım hizmeti ya da sosyal yardım yapılmak suretiyle evde bakımına destek verilmesi sağlanır."

"Bakıma ihtiyacı olan engellinin evde bakımına destek için ise asgari ücret tutarında aylık sosyal yardım yapılır."

Gerekçe: Engelliler için sosyal yardım alma gerekli şartı, hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutan, asgari ücret ve asgari ücretten az olan şeklinde düzenlenmiştir. Bakıma ihtiyacı olan engellilerin evde bakımına destek için ise asgari ücret tutarında aylık sosyal yardım yapılması düzenlenmiştir.

MADDE 331/5/2006 tarih ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun sigortalı sayılanlar?…

31/5/2006 tarih ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun sigortalı sayılanlar? başlıklı 4. Maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine aşağıdaki alt bent eklenmiştir.

"3) 2828 sayılı Kanunun ek 7. Maddesi kapsamında evde engelli bakımını üstlenen gerçek kişiler,"

Gerekçe: Bu madde ile herhangi bir sosyal güvenlik şemsiyesi içinde bulunmayan, ancak evde engelli bakımını üstlenenlerin sigortalı olması sağlanmıştır.

MADDE 45510 sayılı Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir.

5510 sayılı Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir.

"EK MADDE 21-2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun 7. Ek Maddesi kapsamında evde engelli bakım desteğinden yararlandırılan gerçek kişilerden hanehalkı içerisinde bir kişiyle sınırlı olmak üzere, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'na müracaat etmeleri şartıyla, yardım ödemesinden yararlandıkları süre boyunca bu kanunun 4 üncü maddesi kapsamında sigortalı olarak çalışmamak şartıyla, 4. Maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalı olarak tescili yapılır. Bu kapsamda tescili yapılan sigortalıların müracaat tarihinde geçerli olan prime esas kazanç alt sınırı ve "632.5 oranı üzerinden hesaplanacak prim tutağlarm. yarı ödemesi tarihinden itibaren bir ay içinde Aile ve Sosyal Hizmet Bakanlığı tarafin ödenir. Bu süre içinde sigorta primlerinin ödenmemesi halinde bu Kanunun 895 hükümleri uygulanarak primler tahsil olunur. Bu maddeye ilişkin usül ve esasları belirlemeye Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı müştereken yetkilidir."

Gerekçe: Evde engelli bakımını üstlenenlerin asgari ücret düzeyindeki sigorta primi giderlerinin Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bütçesine konacak ödeneklerden karşılanması sağlanmıştır.

MADDE 5Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

MADDE 6Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.

Genel gerekçeyi oku (4 paragraf)Genel gerekçeyi kapat

Bugün ülkemizde yurttaşlarımızın yaşadığı sorunların temelinde sosyal devletin erozyonu yer almaktadır. Engelli yurttaşlarımız da bu süreçte en çok hak kaybına uğrayanlardan kesimlerden biridir. Hak temelli bir sosyal devlet insanca yaşam için engellilere ve engelli bakımını üstlenenlere düzenli gelir sağlamalıdır. Bu sadece Anayasamızın ve ulusal mevzuatın değil taraf olduğumuz uluslararası sözleşmelerin de gereğidir.

Engellilerin de engelli bakımının da en büyük sorunlarından biri toplumun tamamına yayılan yoksulluktur. Evde bakım işini büyük oranda üstlenen aileler için yoksulluk var olan sorunları katmerleyen bir etmendir. Buna rağmen, bugün engelli aylığı almak için hane içinde kişi başına düşen aylık gelirin asgari ücretin üçte birinden az olması gerekmektedir. Bu mevcut ekonomik kriz ve enflasyon ortamında engellilere yönelik büyük bir haksızlıktır. Mevcut uygulamada, bir yurttaş engelli ise ve geliri, 5667 TI."den az ise, engelli aylığı alabilmektedir. Engelli aylığı iki farklı aylık biçimindedir: eğer engelli yurttaşın engel oranı 9640-69 arasında ise aylığı 2.797 TL, engel oranı 9670 ve üzeri ise aylığı 4.196 TL'dir. Bu rakamların engelli yurttaşların hayatını idame etmeleri için yeterli değildir. DİSK"e göre, dört kişilik bir aile için açlık sınırı 20 bin TI"ye, yoksulluk sınırı 70 bin TLye; tek başına yaşayan bir kişi için ise yoksulluk sınırı 33 bin TL*ye yaklaşmıştır.

Engelli bakım aylığı için de durum farklı değildir. Mevcut uygulamada, engelli bakımını üstlenen bir kişi 9.078 TL almaktadır. Ancak bu kişinin aynı zamanda çalışması mümkün değildir. Bu kişi çoğu zaman engellinin annesi olmaktadır. Dolayısıyla sorun toplumsal cinsiyet rolleri ile de kesişmektedir. Engelli bakımını üstlenen kadınların gelecek kaygısı, anksiyete ve depresyon sıklığının daha yüksek oranlarda olduğunu gösteren araştırmalar bulunmaktadır.

Bu gerekçelerle, kanun teklifiyle, başkasının yardımı olmaksızın hayatını devam ettiremeyecek şekilde engelli olanlara asgari ücretin bir buçuk katı oranında, engellilere ve engelli bakım hizmetini fiilen yerine getirenlere de bir asgari ücret tutarında aylık bağlanması; engellinin ve bakımı gerçekleştirenin bu aylıkları alma şartını kişi başına düşen ortalama aylık gelir tutarı asgari ücret ve asgari ücretten az olacak şekilde yeniden düzenlenmiştir. Ayrıca, engelli bakımını üstlenen annenin sigortalı sayılması, emeklilik hakkına sahip olması ve sigortasının Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bütçesinden ödenmesi sağlanmıştır. MADDE GEREKÇELERİ

Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.

İLGİLİ KAYITLAR

Bağlam