İş Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Tanımı ve uygulaması ülkelere göre farklılık göstermekle birlikte asgari ücret literatürde genel anlamda; çalışanın kendisinin ve ailesinin, ülkenin ekonomik ve sosyal koşulları altında yaşamını geçindirebilecek ve aynı zamanda insan onuruna yakışır bir düzeyde uygulanan ücret türüdür.

Asgari ücret, çalışana sağladığı imkanlar dahilinde bir ülkenin refah seviyesini belirleyen sosyal bir politika aracı olarak neredeyse tüm dünya ülkelerinde uygulanmaktadır. Ülkelere göre farklı metotlarla miktarı belirlenen asgari ücretin ülkemizde tanımı, Asgari Ücret Yönetmeliği'nde yer alan; "İşçilere normal bir çalışma günü karşılığı ödenen ve işçinin gıda, konut, giyim, sağlık, ulaşım ve kültür gibi zorunlu ihtiyaçlarını günün fiyatları üzerinden asgari düzeyde karşılamaya yetecek ücret", ifadesi şeklindedir. Tanımdan anlaşılacağı üzere asgari ücretin, çalışan kişinin sosyal ve ekonomik hayatında, tanımda belirtilen ihtiyaçlarını tamamen karşılayacağı seviyede olması gerekliliği açıktır.

Asgari ücret ülkemizde de uygulanmakla; miktarının belirlenme metodu, uygulanması ve maaş türü olarak niteliği bakımından son derece tartışmalı bir alandır. Çalışan nüfusun "o42'sinin asgari ücret üzerinden çalışması ve asgari ücretin referans maaş niteliğinde uygulanması işçi kanadında bu tartışmaların başında gelen konulardandır. Ülkemizde yaşanmakta olan ekonomik kriz, yüksek enflasyon, hayat pahalılığı, paranın alım gücünün düşmesi, açlık ve yoksulluk sınırının yükselmesi gibi faktörler, asgari ücretin tanımı içinde yer alan ihtiyaç kalemlerini karşılamaktan son derece uzaktır. Yaşanan kriz ortamında asgari ücretli çalışanlar ve aileleri için hayat şartları oldukça zorlayıcıdır. Bu durumda asgari ücretli çalışanlarımızın ekonomik kriz karşısında hayatlarını, ücretin tanımında belirtildiği üzere sürdürmeleri için, yukarıda saydığımız faktörlerin ücretin belirlenmesinde ölçüt alınması elzemdir. Ancak tüm bu olumsuz şartlara rağmen, asgari ücrete yapılan "030'luk son zam; ekonomik kriz, yüksek enflasyon, hayat pahalılığı, paranın alım gücünün düşmesi, açlık ve yoksulluk sınırının yükselmesi gibi faktörler ücretin belirlenmesinde ölçüt olarak yeterince göz önüne alınmadığını veya adil bir şekilde değerlendirilmediğini ortaya koymaktadır. Bu durumun gerçekleşmesinin temel nedenlerinden birisi, ücretin belirlenmesinde takip edilen

Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 6. Kat / E-614 Çankaya / ANKARA

Sadullah KISACIK Adana Milletvekili DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı yasal düzenlemenin yetersizliğidir. Ücrete yapılan zamları belirleyen ölçütlerin kanun düzeyinde bir ifadeyle yasal bir dayanağının olmaması, asgari ücrete yapılan son zamda "gerçekleşen enflasyon" faktörünün bir kenara bırakılarak, "beklenen enflasyon" gibi, ücrete yapılacak zam artışını belirlemekte kesinlikle kullanılamayacak bir faktörün devreye alınmasını ve kullanılmasını etkinleştirmiştir.

Bu kanun teklifiyle; asgari ücretin, içinde bulunduğumuz ekonomik şartların gerçekliğinde hem ülkemizin ekonomik ve sosyal koşulları hem de asgari ücretle çalışan vatandaşlarımızın geçim şartlarını iyileştirmek adına; uzun vadede çalışanların, işverenlerin, devletin ortak çıkar ve menfaatinde olacak yasal düzenlemeyle belirlenmesi esası hedeflenmektedir.

Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 6. Kat / E-614 Çankaya / ANKARA

MADDE | — 10/6/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 39*uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir: "İş sözleşmesi ile çalışan ve bu Kanunun kapsamında olan veya olmayan her türlü işçinin ekonomik ve sosyal durumlarının düzenlenmesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca Asgari Ücret Tespit Komisyonu aracılığı ile ücretlerin asgari sınırları açıklamanın yapılacağı tarih itibariyle TÜİK tarafından ilan edilen tüketici fiyat endeksinin yıllık artışından az olmamak kaydıyla en geç iki yılda bir belirlenir."

MADDE 2- Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 6. Kat / E-614 Çankaya / ANKARA