Diyarbakır İline Bağlı Kulp İlçesinin Adının Değiştirilmesine İlişkin Kanun Teklifi

Diyarbakır iline bağlı Kulp ilçesi, tarihsel olarak "Pasur" adıyla bilinen ve bu isimle anılagelen kadim bir yerleşim yeridir. Bölge halkı tarafından kuşaklar boyunca kullanılan "Pasur" ismi, bugün de gündelik yaşamda yaygın biçimde kullanılmaya devam etmektedir. İlçe halkının önemli bir kısmının resmi isim yerine bu tarihsel adı tercih etmesi, mevcut idari isim ile toplumsal gerçeklik arasında belirgin bir uyumsuzluk bulunduğunu ortaya koymaktadır.

Yer adları yalnızca coğrafi bir tanımlama aracı değil, aynı zamanda toplumsal hafizanın, kültürel sürekliliğin ve kimlik aidiyetinin önemli bir parçasıdır. Bu nedenle tarihsel ve yerel karşılığı bulunan isimlerin kamusal alanda tanınması, demokratikleşme süreci ve kültürel hakların korunması açısından önem taşımaktadır.

Türkiye?de geçmişte bazı yerleşim yerlerinin adlarının, halk arasında tarihsel olarak kullanılan isimlerle uyumlu hale getirildiği bilinmektedir. Siirt iline bağlı Aydınlar ilçesinin adının "Tillo" olarak değiştirilmesi bu kapsamda önemli bir örnektir. Benzer şekilde Bitlis'in Norşin olarak bilinen yerleşimine ilişkin tarihsel ismin kamusal alanda yeniden kullanılması yönündeki yaklaşım, bu tür taleplerin karşılık bulabildiğini göstermektedir.

Öte yandan, mevcut "Kulp" isminin fonetik yapısı ve çağrışımları da değerlendirilmesi gereken bir husustur. Bu isim, özellikle sosyal ve kamusal kullanımda zaman zaman farklı anlamlara çekilebilmekte ve olumsuz çağrışımlara konu olabilmektedir. Bu durumun özellikle çocuklar ve gençler açısından aidiyet duygusunu zedeleyebilecek sosyal ve psikolojik etkiler doğurduğu yönünde değerlendirmeler bulunmaktadır. Ayrıca, spor müsabakaları ve kitlesel etkinlikler gibi kamusal alanlarda ilçe adının kullanımı sırasında yaşanan ifade güçlükleri ve ortaya çıkan olumsuz algılar, yerel halkın kendini temsil etme biçimini de doğrudan etkilemektedir.

Ayrıca, söz konusu isim değişikliğinin ekonomik ve tanıtım boyutları da bulunmaktadır. Diyarbakır'ın Kulp ilçesi, Türkiye'de yaş koza üretiminin yaklaşık 9670-73'ünü karşılayan en önemli merkezlerden biri olup, dut ağaçlarının yoğunluğu ve elverişli iklim koşulları sayesinde ipekböcekçiliği açısından stratejik bir konuma sahiptir. Devlet destekleriyle yeniden canlanan sektörde yıllık 55 tonun üzerinde üretim gerçekleştirildiği bilinmektedir. Bu kapsamda, "Pasur" adıyla anılan ipek üretiminin yerli üretim ve markalaşma çalışmaları (Pasur ipeği) ile birlikte değerlendirilmesi, bölgenin ekonomik değerinin artırılması açısından önemli bir potansiyel taşımaktadır. Yerel kimlikle uyumlu bir isimlendirme, bölgenin turizm ve ticaret kapasitesine de doğrudan katkı sunacaktır.

Bu teklif ile Diyarbakır iline bağlı Kulp ilçesinin adının, tarihsel ve toplumsal karşılığı olan "Pasur" olarak değiştirilmesi amaçlanmaktadır.