Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Teklifi
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 6 madde
Kaynak göster
2/488 esas numaralı kanun teklifi 2 Temmuz 2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/488, 2 Temmuz 2018. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-488-cocuk-haklarinin-uluslararasi-sozlesmelere-uygunlugunu-izleme-komisyonu-kurulmasi-hakkinda (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d246c641-9fee-466f-ac2c-0188d9277383
SÜREÇ
Teklifin yolculuğu
-
TBMM Başkanlığına sunuldu1 imza
-
tarih kaydı yokEsas komisyona havaleAnayasa Komisyonu
-
tarih kaydı yokKomisyon görüşmesi (şu anki aşama)Komisyonda bekliyor
-
tarih kaydı yokGenel KurulHenüz gelmedi
-
tarih kaydı yokKabul edildiHenüz yok
-
tarih kaydı yokResmî GazeteHenüz yok
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
İlk imza sahibi
MADDELER
Neler düzenleniyor? — 6 madde
MADDE 1Bu kanunun amacı; Dünya'da ve ülkemizde çocuk hakları konusundaki uygulamaların ve gelişmelerin uyumunu…
Bu kanunun amacı; Dünya'da ve ülkemizde çocuk hakları konusundaki uygulamaların ve gelişmelerin uyumunu değerlendirmek ve alınacak önlem ve tedbirler hakkında çalışmalar yapmak, Anayasal ve yasal mevzuatımızdaki çocuk hakları konusundaki düzenlemelerin, taraf olunan Uluslararası Sözleşmelere uyumunu incelemek ve aykırılıkları tespit etmek üzere TBMM'nde bir Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonunun kuruluş, görev, yetki, çalışma usul ve esaslarını düzenlemektedir.
Komisyon Kuruluşu :
MADDE 2Üye sayısı Danışma Kurulu'nun teklifi üzerine TBMM? de belirlenecek Çocuk Haklarının Uluslararası…
Üye sayısı Danışma Kurulu'nun teklifi üzerine TBMM? de belirlenecek Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu'nda, siyasi parti grupları ile bağımsızlar, TBMM'ndeki sayılarının üye tam sayısına oranı ölçüsünde temsil edilirler.
Komisyon üyelikleri için bir yasama döneminde iki seçim yapılır. İlk devre için seçilenlerin görev süresi iki, ikinci devre için seçilenlerin görev süresi iki yıldır. Komisyon bir başkan, iki başkanvekili, bir sözcü ve bir katibi üye tam sayısının salt çoğunluğuyla yapacağı toplantıda, katılanların salt çoğunluğuyla ve gizli oyla seçer.
Komisyon Görevleri :
MADDE 3Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu'nun görevleri şunlardır:
Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu'nun görevleri şunlardır:
a) Türkiye Cumhuriyeti'nin taraf olduğu uluslararası anlaşmaların çocuk hakları konusundaki hükümleri ile T.C. Anayasası ve diğer ulusal mevzuat arasında uyum sağlamak için yapılması gereken değişiklikleri ve düzenlemeleri belirlemek.
b) Çocuk Hakları konusunda uluslararası alanda genel kabul gören gelişmeleri izlemek,
c) Türkiye'de Çocuk Haklarının, Türkiye Cumhuriyetinin taraf olduğu uluslararası anlaşmalara, T.C. Anayasası'na ve kanunlara ne ölçüde uygun olarak uygulandığını incelemek, bu amaçla araştırmalar yapmak, eksik ve yanlışlıkları tespit etmek ve bu alanda çözüm bulmak.
d) TBMM Komisyonlarının gündemindeki konular hakkında istek üzerine görüş bildirmek
e) TBMM Başkanlığınca havale edilen çocuk haklarının ihlaline dayalı ayrımcılığa dair iddialar ile ilgili başvuruları incelemek ve gerekli gördüğü hallerde ilgili mercilere iletmek,
f) Her yıl yaptığı çalışmaları, elde edilen verilere ilişkin rapor hazırlamak.
Komisyon yetkileri:
MADDE 4Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme
Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme
Komisyonu görevleri ile ilgili olarak; Bakanlıklarla Genel ve Özel Bütçeli İdarelerden, mahalli idarelerden muhtarlıklardan, üniversitelerden ve diğer kamu kurum e-kuruluşları ile özel kuruluşlardan bilgi istemek ve buralarda inceleme yapmak, ilgilileri çağırıp bilgi almak yetkisine sahiptir.
Komisyon gerekli gördüğünde uygun bulacağı uzmanların bilgisine başvurabilir ve Ankara dışında da çalışabilir.
Komisyon Çalışma Usul ve Esasları:
MADDE 5Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu, üye tamsayının en az üçte biri ile…
Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu, üye tamsayının en az üçte biri ile toplanır ve toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar verir, ancak karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tamsayısının dörtte . birinin bir fazlasından az olamaz.
Komisyon incelemelerini alt komisyonlar kurmak suretiyle de yapabilir.
Komisyon görevleri ile ilgili olarak hazırladığı raporları TBMM Başkanlığı'na sunar.
Bu raporlar Danışma Kurulu'nun görüş ve önerisi ile Genel Kurul gündemine alınabilir ve okunmak sureti ile veya üzerinde görüşme açılarak bilgi edinilir.
Komisyon raporları Başbakanlık ile ilgili bakanlıklara da, TBMM Başkanlığınca gönderilir.
Komisyon gerekli görmesi halinde, inceleme konusunun sorumluları hakkında genel hükümlere göre kovuşturma veya işlem yapılabilmesi için kurul raporu ile ilgili mercie bildirilir.
Komisyon çalışmaları ile ilgili olarak, yurtiçi ve yurtdışı görevlendirmelere ait giderler, kurul kararı ve TBMM Başkanı "nın onayı ile 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre, TBMM Bütçesinden karşılanır.
İnceleme ve Sonucun Bildirilmesi:
MADDE 6Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu, TBMM Başkanlığı'nca havale olunan…
Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu, TBMM Başkanlığı'nca havale olunan başvurular ile ilgili konuları inceler.
Komisyon başvuru sahibine, başvurunun sonucu ve yapılan işlem hakkında, başvurunun Komisyona havale tarihinden itibaren başlayarak en geç üç ay içinde bilgi verir. Komisyon Çalışmalarında Uygulanacak Hükümler ve Denetim: j Madde 7-Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu'nun çalışmalarında, bu Kanunda açıklık bulunmayan hallerde TBMM içtüzüğü hükümleri uygulanır.
TBMM: Başkanı'nın, TBMM içtüzüğü gereğince komisyonlar üzerindeki denetleme yetkisi, bu Komisyon içinde geçerlidir.
Yürürlük:
Madde 8-Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme:
Madde 9- Bu Kanun hükümlerini TBMM Başkanı ile Bakanlar Kurulu yürütür.
Genel gerekçeyi oku (34 paragraf)Genel gerekçeyi kapat
27. Dönemde vermiş olduğum;
2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941. 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1.698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371. 2/372, 2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381, 2/382, 2/383, 2/384,2/385,2/386, 2/387, 2/388,2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394,2/395, 2/396,2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312, 2/92, 2/313, 2/59,2/314, 2/93, 2/315, 2/60, 2/316, 2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/1İ1, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128, 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/140, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/.157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189,2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212,2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2/13, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/2'0, 2/242, 2/243, 2/21, 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 esas numaralı Kanun Tekliflerimi venilivorum.
Tali Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyon | Komisyonu
Esas
Komisyon Anayasa Komisyonu
Tarih: 19 Haziran 2023 | Esas No: 2/488
Ü Tİ Haziran 2025
0.1 Karan 2023 hİZT İZE
26. Dönemde verilen;
2/2293, 2/2083, 2/2025, 2/1996, 2/1940, 2/1918, 2/1904, 2/1903, 2/1902, 2/1886, 2/1773, 2/1570, 2/1489, 2/1408, 2/1145, 2/1061, 2/979, 2/836, 2/738,2/359, 2/497, 2/2265, 2/1726, 2/1363, 2/1216, 2/1205, 2/1561, 2/483, 2/405,2/1784, 2/2326, 2/2325, 2/2257, 2/2217, 2/2216, 211920, 2/1660, 2/739, 2/395, 2/467, 2/1466, 2/762, 2/722, 21576, 21575, 2/569, 21574, 2/1989,
3m 2/1391, 2/1888, 2/1065, 2/669, 2/668, 2/747, 2/2024, 2/1771, 2/1647, 2/1087, 2/1362,2/1566,2/2309,2/2208,2/1995,2/1893,2/1885,2/1702, ,211508,2/1416,2/1395,2/1 277,211276,211272,2/1253,2/1192,2/1178,2/1139,211123,2/1078,2/1008,2/971,2/869, 2/
709,2/551,2/501,2/448,2/447,2/446,2/445,2/429,2/419,2/418,2/417,2/355,2/234,2/1130,. ,2/2064,2/1756,2/1559,2/1429,2/1428,2/1400,2/1390,2/1389,2/1385,2/1291,2/ 1271,2/1269,2/1223,2/1183,2/1168,2/1094,2/903,2/757,2/756,2/753,2/745,2/744,2/632,2/1631 ,21630,2/420,2/372,2/2167,2/2129,2/1856,2/1744,2/1743, ,211057,2/1047, ,2/1728 ,2/11534,2/1204,2/1179,2/1146,2/1077 esas numaralı Kanun Tekliflerini yeniliyoru 29.06.2018
Av. Dr. M. Sezgin TANRIKUL İstanbul Milletvekili Tali rhir z " Sır T m Komisyon/lar Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Esas , Anayasa Komisyon
Tarih01 102018 Esas No:240
02 ez 2018
Çocuk Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Uygunluğunu İzleme Komisyonu Kurulması Hakkındaki Kanun Teklifim ve gerekçesi ekte sunulmuştur. Gereğini arz ederim.
Saygılarımla. e TOMA, VE— CUMHURİYET HALK PARTİSİ
EHE Tarih ize ni
Sayı 1.
Tali
Ve ık, Bile, Gahşrra ve Soğyal
Komisyon /shi fa Esa Komisyon Pinayasa Tarih: 1 days Mili E.No; be e Alin BAŞKANI Mi" hüma
Tüm dünya çocuklarının insan hakları yasası olarak kabul edilen Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi, BM Genel Kurulu'nda 20 Kasım 1989 tarihinde oy birliği ile kabul edilmiştir. Ve bu tarih; Dünya Çocuk Hakları Günü olarak kutlanmaktadır.
197 ülkenin taraf olduğu sözleşmeyi Türkiye de; 14 Ekim 1990 tarihinde imzalamıştır. Sözleşmeyle çocuk haklarının korunması amaçlanmış ve taraf devletlerin bu hakların yaşama geçirilmesi için yükümlülüklere uymaları gerektiği hükme bağlanmıştır.
BM Çocuk Hakları Sözleşmesinde yer alan tüm haklar eşit derecede önemlidir ve bir birini desteklemektedir. Sözleşme, çocukların yaşama, gelişme, korunma ve katılım haklarını, evrensel ilkeleri düzenleyen hukuki bağlayıcılığı olan bir metindir.
BM Çocuk Hakları Komitesi; sözleşmeyi onaylayan devletlerden sözleşmenin bütünlüğüne uygun, iç hukuklarını uyumlu hale getirecek yasal düzenlemeler yapmalarını istemiştir. Türkiye'de de; sözleşmenin yürürlüğe girmesinden sonra birçok yasada başta Medeni Kanun, Ceza Kanunu, Ceza Muhakemeleri Kanunu ve diğer yasalarda değişiklik yapılmış, çocuklarla ilgili düzenlemelere yer verilmiştir.
Ancak, Türkiye'de çocuklarla ilgili yasal düzenlemeler hala tek bir başlık halinde değil, değişik yasalarda dağınık halde bulunmaktadır. Bu durum hem uygulayıcılar hem de hak sahipleri açısından zorluk arz etmekte ve hak ihlallerine sebep olmakta, çocuk hakları kültürünün oluşması ve yerleşmesini engellemektedir. Yapılan yasal düzenlemelere rağmen geçen 26 yılda halen iç hukukumuzda, yasalarımızda BM Çocuk Hakları Sözleşmesine aykırı hükümler bulunmaktadır.
Ülkemizde son yıllarda çocuklara karşı cinsel saldırı ve cinsel istismara yönelik suçlarda da çok ciddi artışlar gözlenmekte, tecavüze uğrayan ve hunharca katledilen çocukların haberlerine gittikçe daha sık rastlanmaktadır. Çocuklar; her türlü ihmal ve istismara maruz kalmakta, çocuk suçluluğu ve çocuk işçiliği sürekli artmaktadır. Bağımlılık yapan madde kullanımı yaygınlaşmakta, erken yaşta evlilikler ile kayıp, cinayet ve intihar olayları, hiç de küçümsenmeyecek istatistiki bilgiler halinde gözler önüne serilmektedir.
16-17 yaş grubunda evlendirilen erkek ve kız çocuk sayıları 40 bini aşmış, çocuk anne sayıları da bu doğrultuda artmıştır. Gelecek kuşakların fiziksel ve ruhsal açıdan sağlıklı olması, kendi değerlerinin farkında olarak yetişmesi ve bu değerleri insanlığın yararına kullanabilmesi onlara sağlanacak koşullarla yakından ilgilidir.
Her türlü riske karşı savunmasız durumda bulunan çocukların sağlıklı olarak doğup büyümelerinin, korunmalarının, kız-erkek ayrımı yapılmadan eğitim almalarının, her türlü barınma sorunlarının çözülerek çocukların huzurlu bir ortamda yetişmelerinin sağlanması sosyal devlet anlayışımızın da bir gerekliliğidir.
Çocuklara yönelik mevcut yasal düzenlemelerimizin içinde yer alan, imzalanan ve taraf olunan uluslararası anlaşmaların koşullarına uygun olamayan maddelerinin tespit edilerek, ayıklanması bir zarurettir.
Anayasamızın ilgili maddelerinde yer alan hükümler, devletin çocuklar ve gençler için alması gereken tedbirleri açıkça ifade etmektedir. Ancak gerek imzalanan ve taraf olunan uluslararası anlaşmaların şartlarının, gerekse ülkemizdeki mevcut yasal düzenlemelerin uygulama aşamasında etkinliğinin ve konu ile ilgili toplumsal farkındalığın artırılması gerekmektedir.
Kanun Teklifi ile ülkemizde mevcut yasal düzenlemeler ile imzalanan. e largMolunan sözleşmeler gereğince, çocuklara tanınan hakların uygulanabilirliğini engölleyi, NAsalar laki maddelerin tespiti için Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı" na : bağlı. geçişi İ komisyonun oluşturulması amaçlanmıştır. .
Amaç :
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
İLGİLİ KAYITLAR