Kütahya ilinin sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması

ALİ FAZIL KASAP (Kütahya)Değerli Başkan, değerli milletvekilleri; Kütahya’nın Gediz bölgesinde, Murat Dağı’nda altın madeni çıkarılması projesi hakkında gündem dışı söz aldım. Yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, seçim bölgem Kütahya’da Gediz ilçesinde yer alan, Gediz havzası için büyük bir öneme sahip Murat Dağı’nda siyanürle altın madeni çıkarılması için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından “Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Raporu Olumlu” verildi. Bu karar Gediz havzasını yok etmektedir. Gediz Nehri’nin kirlenmesine, tarım alanlarının yok olmasına ve çevre katliamına yol açacaktır. Doğal dengeyi bozacak, suyumuzu, havamızı, insan sağlığını tehlikeye sokacak bu kararın kabul edilmesi mümkün değildir. Bu karar, başta Kütahya olmak üzere, Manisa, Uşak, İzmir, Eskişehir illerimiz de dâhil olmak üzere, toplamda 21 ilçenin bölümlerini de içine alan bir alanı etkilemektedir. Gediz havzasının toplam alanının 17 bin kilometrekare olduğu ve Türkiye'nin yüz ölçümünün yüzde 2,7’sini oluşturduğu dikkate alınırsa, nüfusun büyük çoğunluğunun, endüstriyel faaliyetlerin ve sulamalı tarım alanlarının bu havza içinde yer almakta olduğunu görürüz. Murat Dağı’nın altın madenine açılmasına izin verilmemelidir.

Değerli milletvekilleri, öyle bir havzaya ismini veren Gediz Nehri tam 275 kilometre uzunluğundadır. Gediz Nehri’nin 175 kilometresi Manisa ili, 40 kilometresi Kütahya ili, 25 kilometresi Uşak ili, 35 kilometresi ise İzmir ili topraklarında bulunmaktadır. Havzada su talebinin yaklaşık yüzde 80’i tarımsal sulama amaçlıdır. Havza, Gediz Nehri’nin oluşturduğu çok verimli ova topraklarına ve tarıma elverişli bir iklime sahip olduğundan, Ege Bölgesi tarımında ilk sırada yer almaktadır. Arazi dağılımına göre tarım alanları havzanın yüzde 50’sini oluşturur. Gediz, Alaşehir, Salihli, Turgutlu, Menemen Ovalarındaki toplam tarımsal üretim Türkiye'nin toplam tarımsal üretiminin yüzde 10’udur; Gediz Nehri bittiğinde bu üretim kaybolacaktır. Türkiye'de bulunan sebze alanlarının yüzde 6’sı, zeytin alanının yüzde 10’u, üzüm bağının yüzde 16’sı bu havzadan etkilenmektedir. Şimdi Murat Dağı’nda altın madeni çıkarılması uygulamasına göz yumulursa İzmir Körfezi’ne dökülen Gediz Nehri alanlarının yok olmasıyla karşı karşıya kalacağız. Bu yüzden Çevre ve Şehircilik Bakanlığını bu konuda tekrar uyarıyoruz, sorumluluğa davet ediyoruz.

Altın madeni çıkarılmak istenen Murat Dağı’nın başka bir önemi var, tarımsal önemin dışında tarihî olarak da büyük önem arz ediyor, şöyle ki: Murat Dağı, Yunan Komutan Trikopis’in yakalandığı dağdır. Gediz, Kurtuluş Savaşı’nın önemli bir parçasıdır. Murat Dağı’nın eteklerinde Başkomutanlık Meydan Muharebesi gerçekleşmiştir, 137 bin şehidimiz vardır. Altın madenine açılmak istenen Murat Dağı’nı içine alan Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nin geçtiği yeri kapsayan bu bölgeye Başkomutanlık Meydan Savaşları Zafer Tarihî Alanı Kurulması Hakkında Kanun Teklifi’ni geçen hafta vermiş bulunmaktayız. Değerli Kütahya milletvekili arkadaşlarımdan da -hatta bölge milletvekillerinden- Millî Mücadele’nin geçmiş olduğu bu alanın “zafer tarihî alanı” olarak ilan edilmesi hakkında vermiş olduğumuz kanun teklifini desteklemelerini talep ediyorum.

Ayrıca, Kütahya’daki gümüş fabrikasından siyanür akmıştı. Bizim karşı gelmemiz Kütahya’daki gümüş madenine değil idi; Kütahya’da yapmış olduğumuz eylem, orada özlük hakları lağvedilerek, özlük hakları tanınmadan işsiz bırakılan, kapının önüne bırakılan işçilerimizin hakkını savunmak için idi. Fabrikanın kapanması, madenin kapanmasıyla ilgili bir talebimiz olmamıştır. Bütün işçiler, bütün Türkiye de bu durumu biliyor. Sayın vekillerim de bilirler, yaklaşık bin işçi şu anda özlük haklarını kaybetmiş olarak sokaktadır, işsizdir, açtır. Kütahya’da İŞKUR’a kayıtlı mevcut 31 bin işsiz vardır. Bin işçinin işsiz kaldığı kışın ortasında, ocak ayında, sayın vekillerimi de aynı işçilerle omuz omuza görmek isterdim.

Teşekkür ediyorum Sayın Başkan. (CHP sıralarından alkışlar)