Türk Kızılay Kanunu Teklifi (2/3690) münasebetiyle

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

3'üncü madde (5)[okunamadı]'inci fıkrada -anlamak için soruyorum Sayın Başkan- deniyor ki: "...yardım ulaştırma faaliyetlerini yerine getirir ve esir değişimleri ile aile birleşimlerinde aracı olarak görev yapar." Aile birleşimlerinden kasıt nedir Sayın Başkan? Yani benim bildiğim bu yurt dışı aile birleşimleri var; öyle bir şey mi?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZYurt dışı aile birleşimleri...

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Yani...

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZMesela, birisi Suriye'de kalmış ailenin, bir tanesi Türkiye'de, birisi İran'da, başka birisi yine Türkiye'de; bu aile birleşimleri. Bunu zaten IFRC'yle koordinasyon içinde yürütüyoruz. Bu, bizim uluslararası görevimizden kaynaklanan da bir sorumluluğumuz aslında, Cenevre Sözleşmesi'nden de kaynaklanan bir sorumluluğumuz.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUSavaş hâlleri mi?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZSavaş hâlleri ama savaştan sonra mesela göç nedeniyle de gitmiş olabilir, farklı şekilde ayrı düşülmüş olabilir.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Yani sığınmacıların Türkiye'ye daha fazla gelmesini sağlayan bir kurum hâline mi geliyor?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZYok, yok; hayır, değil.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Yani şimdi Afganistan'dan erkek geldi, bir sürü erkek geldi biliyorsunuz, Türkiye'de çalışıyorlar. Kızılay onların eşlerini, çocuklarını da Türkiye'ye getirecek mi? Ya da Suriye'den gelen erkeklerin eş ve çocuklarını da oradan buraya getirecek mi?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZKızılayın böyle bir...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Böyle bir görev ifa edecek mi?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZYok, böyle bir yetkisi yok Sayın Vekilim.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Yani burada cümle biraz muğlak da evet...

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Şöyle...

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZBöyle bir yetkisi yok. Tamamen sonuçta devlet kurumlarındadır son karar. Yani eğer bu birleşme kamu kurumlarında, eğer Türkiye'de yapılacaksa zaten devletin buna olur veriyor olması gerekir ama savaş hâlinde.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Şöyle Sayın Başkanım: Anladığım kadarıyla savaş hâli ve savaş hâli sonrası ile mülteci göçmenler için de geçerli.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Sığınmacılar için de.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Sığınmacılar için de geçerli. Örneğin, işte, Almanya'da nasıl işliyor bu sistem? Birisi, bir Türk vatandaşı gidiyor Almanya'ya, orada oturum alıyor, oturum aldıktan sonra aile birleşiminden eşini götürebiliyor. Suriye'den geldi, Afganistan'dan geldi birisi, oturumunu aldı, aile birleşiminden eşini getirebilecek hâle gelecek yani anlamam gereken bu mudur, doğru mudur?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZBen isterseniz Uluslararası İşler Genel Müdürümüze sözü vereyim, hem sahayı bilir.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUÇok özür diliyorum, Göçten kim var burada?

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Ben varım efendim.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUHangi dairedensin?

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Uluslararası Koruma Genel Müdürlüğünden efendim.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUTamam, uyar.

Şöyle: Sorduğu soru çok açık sayın milletvekilimizin, sayın milletvekilimizin de yaptığı değerlendirme çok açık, diyorlar ki: "Normal zamanlarda, savaş zamanlarının dışında aslında yani açıklık olarak Cenevre Sözleşmesi böyle bir imkân sağlıyor mu Kızılaya?" Ben yedi yıl hiç görmedim de, yok böyle bir şey.

Buyurun.

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Sayın Bakanım, Cenevre Sözleşmesi üzerinden değil de şöyle ifade edebilirim: Uluslararası koruma kapsamındaki yabancılar ülkemizde -özellikle Afgan söylenildi- şartlı mülteci statüsünde. Eğer biz Bakanlık olarak statü verdiysek zaten Kızılaya gerek kalmadan aile birleşimi kapsamında gelebiliyorlar, gelebilirler.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Statü vermedik.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)O zaman gerek yok Kızılayın...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Bir sürü sığınmacı var Suriyeli.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUOnlar kaçak statüde.

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Statü vermediğimiz herhangi bir yabancıya İçişleri Bakanlığı olarak ülkeye giriş izni zaten vermeyiz.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Ama şöyle, işte, bak...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Ama aile birleştirmesi görevi burada kanunen Kızılaya veriliyor.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Doğru bir şey söylüyorsun. Bak, doğru bir şey söyledi. Şimdi "Biz ona vermediysek o yetkiyi zaten getiremez." diyorsunuz değil mi, yanlış anlamadım?

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Efendim, şöyle: Eğer biz Bakanlık olarak ülkeye giriş izni verdiysek zaten Kızılay gelebilmesi için yardımda bulunabilir.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)İşte, bakın şöyle: Bakanlık olarak izin yok ama gelmiş, Kızılay o uluslararası iyilik görevi nedeniyle aileyi birleştirecek yani Kızılay getirebilecek, böylece bir...

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Hayır efendim, Kızılay getiremez, Bakanlık olarak yani ülke olarak biz izin vermediğimiz sürece Kızılay ülkeye zaten onu sokamaz.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Aracı olarak görev yapacak.

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Kızılayın sadece görevi...

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUBir saniye, bir saniye...

Şartını da söyle. İsim neydi?

İÇİŞLERİ BAKANLIĞI GÖÇ İDARESİ BAŞKANLIĞI ULUSLARARASI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GEÇİCİ BARINMA MERKEZLERİ KAPASİTE YÖNETİMİ DAİRE BAŞKANI FATİH KESİCİ - Fatih.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUFatih, şartını da söyle. Şartı şu; diyor ki: "Eğer siz uluslararası mülteci olarak onu kabul etmişseniz ve tekrar ilgili makamlar onaylamışsa Kızılay bu birleşmeyi sağlayanlardan bir tanesi hâline gelebilir."

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)İşte, Kızılayın bu görevinin olması bence çok mantıklı değil.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUUluslararası alanda var, Cenevre'de var.

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZBelki Uluslararası İlişkiler Genel Müdürümüz sahadaki örneklerden biraz bahsedebilir Sayın Bakanım, müsait görürseniz.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUBuyurun.

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKSayın Bakanım, Değerli Komisyonumuz; buradaki Kızılaya atfedilen görev ve yürüttüğümüz görev tamamen aracılıktan ibaret. Örneğin, Afganistan'da biri Afgan Kızılayına başvuruyla gidiyor. Biz Kızılaylar olarak bu 192 ülkenin Kızılay-Kızılhaçı arasındaki aracılık vazifemizi yerine getirip birçok vakada da refakat gerektiren durumlar olabiliyor. Örneğin, Suriyeli bir çocuk buradan Finlandiya'daki ailesinin yanına gidecek, biz yanına görevli katıyoruz, Göç İdaresi Başkanlığımız bu müsaadeleri verdikten sonra biz yanına bir Kızılaycıyı koyuyoruz ki o çocuk refakatsiz gitmesin.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)O ayrı.

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKOradaki Kızılhaça teslim ediyoruz çocuğu.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)O ayrı, aile birleşimini...

TURAN BEDİRHANOĞLU (Bitlis)Sayın Bakanım, orada sanki esir ayrı birleşimleri...

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Yok, yok. "ve esir..." diyor.

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKBu tamamen aracılık.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)"...esir ve..." diyor.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)"Esir değişimleri ile" "ve" demiyor, "ile".

TURAN BEDİRHANOĞLU (Bitlis)Oraya bir ekleme yapılabilir, oradaki kasıt esir ayrı...

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUYok, yok. Bu uluslararası...

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKEsir konusu tamamen başka bir...

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Esiri kastetmiyor.

TURAN BEDİRHANOĞLU (Bitlis)Öyle mi?

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Yok, esiri kastetmiyor Vekilim.

Peki, Cenevre Sözleşmesi'nde var mı bu?

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKCenevre Sözleşmesi'nde tamamen, doğrudan bize verilen bir yetki değil.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Ya, işte, bak.

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKCenevre Sözleşmelerinde Kızılhaçlara, Kızılaylara bu aile birleştirmeleri, afet ve savaş hâllerinde ailelerin haberleşmesine ve birleşmesine yardımcı olunmasıyla ilgili atıflar geçiyor.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Tamam, haberleşme falan ayrı ama aile birleşmesi başka bir şey arkadaşlar.

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZUluslararası bir görev, ulusal bir görev değil aslında.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUYa, aile birleşmesini sağlayan Kızılay değil ki arkadaşlar.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Niye girsin ki buraya?

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUHayır ama Kızılayın orada şöyle bir görevi var. Yani mesela Türk Emniyetinin de şöyle bir görevi var: Buradan birisini yurt dışına "deport" ederken Türk Emniyeti olarak yanına refakat ediyorsunuz.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Tamam, doğru.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUŞimdi, bunu Göç yapmıyor çünkü Göçün kendi adına bir refakatçisi söz konusu olmayabilir ama onun dışında bir aile birleşiminde -bahsettiği gibi Sayın Genel Müdürün- birisinin yanında refakat etmesi lazım, çocuğun yanında refakat etmesi lazım veya yaşı varsa veya hanımı...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)"Aracılık" yerine "refakat" kelimesi konması daha doğru olmaz mı?

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKSayın Vekilim, iletişime de aracılık etmiş oluyoruz, örneğin Suriye Kızılayı bize yazıyor, biz de...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)"Aile birleşimine aracılık" yerine "aile birleşimine refakat" denebilir, aracılık farklı bir şey...

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜK"Süreçlerine" denebilir, bir ek kelime belki eklenebilir çünkü eğer doğrudan birleşime bizi yetkili gibi görüyorsak...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Aracılık...

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜK"Aracılık süreçlerine..." orada birkaç şey var. "İlgili kamu kurumunun görüşü alınmak suretiyle..." diyor, izniyle. Tamamen aracılıktan ibaret, bizim zaten öyle bir yetkimiz yok.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUBunun böyle istismar edilecek bir alanı da yok yani, kendilerinin yetkileri yok böyle bir şeye yani yetkileri yok.

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZBu yani uluslararası alanda da...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Kanunda var bu yani Suriyelileri Kızılay buraya doldurursa ne yapacağız?

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKEfendim, kanunda yer bulması şunu sağlayacak....

YAŞAR TÜZÜN (Bilecik)Başkanlığa redaksiyon yetkisi verelim.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Zaten vereceğiz de yani bence "Esir değişimlerine aracı olarak görev yapar." desek "aile birleşimini" çıkarsak.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Yani "refakat" diyelim ona.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUBeyefendi, kim yapacak?

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Bakanlık yapıyormuş.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUYapamaz.

KEMAL ÇELİK (Antalya)Polis verir... Bu, polis değil.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Göç İdaresi.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUYok.

KEMAL ÇELİK (Antalya)Göç İdaresine polis verir. Burada polis verilmeyecek, sivil verilecek...

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Ağabeyciğim, çocuğu getirip götürme olarak düşünme Kemal ağabey, aile birleşimi. Eşini getiriyor, oturumu var, burada oturuyor.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUYok böyle bir şey ya.

KEMAL ÇELİK (Antalya)Bir şey yok, oturur, insan yani, birisi oturdu diye niye bağırıyorsun ya?

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Ne alakası var canım yani Kemal ağabey?

TÜRK KIZILAY GENEL BAŞKANI FATMA MERİÇ YILMAZSanki şey gibi algılanıyor, sanki buraya geleceklermiş gibi...

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Gelmiş Suriye'den, eşini, çocuğunu Kızılay aracılığıyla...

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUBaşkanım, aile birleşimini sağlayan kurum burası değil, böyle bir şey yok. Uluslararası alanda da aile birleşimi sağlanabilir. Göçün kendi uluslararası sisteminde ve kurallarında var bu, bu insani bir şey.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Kızılay bağımsız bir kurum, yapabilir, kanunda var diye yapar. Kanun yapıyorsak...

KEMAL ÇELİK (Antalya)O zaman kurumsallaşması lazım, ayrı bir daire başkanlığı oluşması lazım.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUTabii.

ÖMER KARAKAŞ (Aydın)Sayın Vekilim, şimdi kanunda yetkiyi veriyorsan yarın birisi çıkar yapar.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUAma yapılıyor fiziki.

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKSayın Bakanım, sivillerin korunmasına ilişkin Dördüncü Cenevre Sözleşmesi'ndeki ilgili maddeler madde 26 ve 30, bir tanesi, madde 26 bu haberleşmeye yardımcı olmamızı buyuruyor.

ALİ ÖZTUNÇ (Kahramanmaraş)Onda sorun yok.

KEMAL ÇELİK (Antalya)Aile birleşmesi...

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜK30 no.lu madde de ulusal derneklere başvuru hakkı yani bu kişilere, o sivillere, bizlere, millî cemiyetlere başvuru hakkı veriyor. Biz de bu bizlere yapılan başvuruyu kamuya, devletimize ileterek bu süreçlere yardımcı olmaya gayret ediyoruz. Daha çok üzerimize düşen vazife de pratikte refakat, devletimizin onayladığı ve örneğin yine Finlandiya'daki bir ailesinin yanına gidecek çocuğa... Biz yılda yaklaşık 20-30 çocuğa böyle refakat ediyoruz.

BAŞKAN SÜLEYMAN SOYLUVar mı Cenevre Sözleşmesi'nde?

KEMAL ÇELİK (Antalya)Aynen, güzel.

TÜRK KIZILAY ULUSLARARASI İŞLER VE GÖÇ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRÜ ALPER KÜÇÜKBüyükleri burada olmayan çocuklara da daha çok.