Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi münasebetiyle

AYHAN ALTINTAŞ (Ankara)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 298 sıra sayılı Kanun Teklifi’nin 6’ncı maddesi üzerinde söz almış bulunuyorum. Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.

Maddeyle, bazı mülga şirketler adına tapuda tescil edilmiş olan mülklerin ve tesislerin, faaliyet alanlarına göre TEİAŞ veya TEDAŞ’a bedelsiz devredilmesi öngörülmektedir. Normal olarak, mülga kurumlar üzerindeki mal varlıklarının aktif kurumlara devredilerek veraset işleminin tamamlanması uygun görülmelidir, o açıdan sorun görmememiz lazım. Ancak, 1994 yılından beri süregelen bu durumun bugün gündeme gelmesi “zamanlama manidar” ifadesini akla getirmektedir. Çünkü geçen temmuz ayında, bir Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle, TEİAŞ’ın halka arz edilmesine karar verildi. Yani halka arza yönelik hazırlık işlemleri başlatılan TEİAŞ’ın elinde gayrimenkul birikimi mi oluşturulmak isteniyor ve böylece yatırımcı bulmayı kolaylaştırmayı mı amaçlıyorsunuz?

Ben bu kürsüden daha önce söylemiştim, yine üzülerek söylüyorum: TEİAŞ, düzgün çalışan nadir kurumlarımızdan biri olmasının yanı sıra, stratejik bir kurumdur, Türkiye elektrik sisteminin operatörüdür ve ülkede her noktaya elektriğin sürekli, kesintisiz, güvenilir, sabit frekans ve gerilime sahip olacak şekilde tedarikini sağlamaktadır. TEİAŞ’ta oluşabilecek anlık hatalar ülkenin karanlıkta kalmasına neden olabilir. TEİAŞ’ın devletin elinden gitmesi millî güvenlik sorunu yani beka sorunudur. Kaldı ki TEİAŞ Türkiye'nin enterkonnekte sistemini işleten doğal bir tekeldir, üretim planlarını ve elektrik piyasasını da kontrol etmektedir, arz ve talep TEİAŞ tarafından dengelenmektedir. TEİAŞ, kanun gereği, kâr amacı gütmeyen bir kuruluştur. Bu nedenle, TEİAŞ’ın tarifesi, yatırım ve işletme giderlerini karşılayacak şekilde EPDK tarafından düzenlenmektedir. Bazı yıllar kâr etmiş görünebilir, onun da öngörülemeyen yatırım gecikmelerinden veya ani fiyat değişimlerinden kaynaklandığını söyleyebiliriz.

Normal olarak kâr amacı gütmeyen bir kurumun yatırımcı çekmesini beklemek beyhudedir ama belli ki yatırımcının ilgi göstereceği beklentisi var. Bu durumda da TEİAŞ’ın yatırım yapabilmesini sağlamak için öngördüğümüz birbirinden kötü iki ihtimal ortaya çıkıyor. Bir: TEİAŞ’ın elindeki mal varlığının satılarak yatırımcılara dağıtılması. İki: Ya da elektrik fiyatlarının artırılarak 84 milyon vatandaşımızın cebinden yerli veya yabancı yatırımcılara kâr payı verilmesi. Her iki ihtimal de kabul edilebilir değildir.

Sayın Bakan, halka arz işlemini, sermayeyi tabana yaymak olarak nitelendirdiler. Kulağa hoş gelebilir ama borsada satılacak hisseleri yerli yatırımcı gibi yabancı yatırımcı da satın alabileceğine göre bu halk kimdir? TEİAŞ hisseleri hangi ülkenin tabanına yayılacaktır? Kısacası, TEİAŞ’ın özelleştirilmesi yanlışından hemen vazgeçilmesi gerekmektedir. Elimizde var olan ve çocuklarımıza emanet edeceğimiz kurumları, limanları satmak, hele hele yabancılara satmak, özelleştirmek kesinlikle yerli ve millî uygulamalar değildir. Yerli ve millî olmayan yöntemlere başvurulursa elektrik fiyatları bugün olduğu gibi sürekli artar.

Elektriğe yüzde 130 zam yaptınız, yakında o zam da yetmeyecek. Çünkü, siz, ülke içinde yapılan elektrik üretimini dolarla alma garantisi verdiniz. Uyarılarımız üzerine Temmuz 2021’den itibaren devreye girecek tesisler için YEKDEM desteklerini TL’ye döndürdünüz ama eski tesisler hâlâ sentle desteklenmeye devam ediliyor. Örneğin, rüzgâr enerjisinde 7,3 sent, güneş ve biyokütle enerjisinde 13,3 sentlik destekler devam etmektedir. Bu sentler olduğu sürece elektrik fiyatlarında indirim olması çok zor. Neden bu dolar endeksli teşvikler devam ediyor? Çünkü, teşviki alanlar mutlu azınlık, belki de siyasi güçleri var. Bu siyasi güçler sentsever olacağına sanatsever olsaydı mutlu bir ülke olurduk.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)