CHP Grubu önerisi münasebetiyle

CHP GRUBU ADINA AYKUT KAYA (Antalya)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; turizm sektörünün ülkemiz için öneminin hepiniz farkındasınızdır. 2023 yılında net turizm gelirlerimiz 47,4 milyar dolar olarak gerçekleşti. Bu miktar, millî gelirimizin yüzde 4,2’sine tekabül etmekte. Büyük ölçüde turizm gelirlerini kapsayan seyahat kalemi ise cari açığın 45 milyar dolar olduğu 2023 yılında ödemeler dengesine 41,6 milyar dolar pozitif katkı sağladı; bunlar doğrudan etkiler. Bunun dışında turizm sektörü 54 sektörü etkilemekte ve milyonlarca vatandaşımıza istihdam sağlamakta. Sadece bunlar bile yaratılan etkinin bu sayılardan daha fazla olduğunu ortaya koymakta. Ülkemiz, dünyada ağırladığı turist sayısı bakımından Fransa, İspanya, Amerika Birleşik Devletleri ve İtalya’dan sonra 5’inci sırada yer almaktadır, ancak bu durumun yeterli olduğunu düşünmek hata olur. Dünya Ekonomik Forumu’nun yayınlamış olduğu Seyahat ve Turizm Gelişmişlik Endeksi sıralamasında 29'uncu sırada yer almaktayız. Eğer biz istikrarlı ve yüksek katma değer yaratan bir turizm sektörü istiyorsak mevcut ve yükselen rakip destinasyonlarla rekabet edebilirliğimizi artırmamız gerekiyor. Bunun için de altyapı, çevre ve ulaşım yatırımları önem arz etmektedir ancak gözümüz gibi bakmamız gereken turizm merkezlerimize gereken yatırımların aktarılmadığını da üzülerek görüyoruz. Ülke turizminin üçte 1’ine ev sahipliği yapan kendi ilim Antalya’dan örnek vermek istiyorum. 2023 yılında 17 milyon turistimiz Antalya’yı ziyaret etmiş. TÜİK verilerine göre 1 turistin ortalama kişi başı harcaması 990 dolara tekabül ediyor, 1.000 dolar olduğunu varsayarsak Antalya'mız tek başına ülke ekonomisine 17 milyar dolarlık bir katkı sağlamış. Başka bir örnek daha vereyim, Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre 2023'te genel bütçe vergi gelirlerinin yüzde 1,6'sı Antalya’dan tahsil edilmiş. Oysa, aynı Antalya’nın bütçe harcamalarındaki payı yüzde 0,85 olmuş. Antalya’nın kazandırdığı ile kendisine harcanan arasında 100 milyar TL'den fazla bir fark var. Bu verilere baktığımız zaman da yarattığı katma değere göre hak ettiği hizmetleri alamayan bir Antalya'mızın olduğu sonucunu görüyoruz. Sadece Antalya'mız için değil diğer turizm şehirlerimiz için de bu durum söz konusu. Muğla’mız, İzmir'imiz, Aydın’ımız ve diğer destinasyonlarımız yarattıkları katma değerin karşılığını alamamaktadırlar. Vergi paketini tartışırken de hep vergide adaletten bahsediyoruz. Vergiyi toplarken de harcarken de adil olmak lazım. Hem adil olmak hem de turizmde rekabetçilik artışı istiyorsak turizm destinasyonlarından toplanan vergilerin öncelikli olarak o şehirlerde harcanmasını sağlayabiliriz. Konaklama vergisi, KDV hariç turizm işletmelerinin belirlediği konaklama bedelinden yüzde 2 oranında alınan bir vergi. 8-10 milyar lira civarındaki bu vergi doğrudan hazineye aktarılmakta. Bu gelir yazlık, kışlık nüfus farklarını dikkate alarak illere pay edilmediğinden turizm merkezlerimiz kendilerine yaz dönemi yetmeyen bütçeyle hizmet sunmaya çalışıyorlar. Örneğin, Antalya da 2,7 milyonluk nüfusuyla merkezî bütçeden pay almaktadır. Oysaki Antalya'mızın nüfusu turizm sezonunda 7-8 katına çıkmaktadır. Özellikle nüfusun arttığı dönemlerde belediyeler hizmet ve yatırım konularında bütçe açısından zorlanmaktadırlar. Dolayısıyla bu konunun çözümü için söz konusu verginin hazineye devredilmek yerine alındığı şehrin altyapı yatırımları ve kalkınma projeleri için kullanılmasını sağlamak amacıyla yerel yönetimlere aktarılması gerekmektedir. Antalya’dan örnek vermeye devam ediyorum. Yaklaşık 150 milyon dolarlık bir kaynaktan bahsediyoruz. Yani bu kaynak aktarılmış olsaydı bugün Antalya'mızın biz otoyol projelerini, olmayan demir yolu ağını konuşmamış olacaktık. Mevcut ulaşım ve altyapı…

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)