İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)

CANAN ARITMAN (İzmir)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; analığın korunmasıyla ilgili 74 üncü madde üzerinde vermiş olduğumuz ve takdirlerinize sunduğumuz değişiklik önergelerini, inanın, sadece bir kadın olarak değil, bir sosyaldemokrat olarak değil, bir siyasetçi olarak değil, bir hekim olarak, hem de bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanı olarak hazırladım.

Şu ana kadar bu önergelere destek vermiş olan milletvekillerine ve verecek olan milletvekillerine şimdiden teşekkürlerimi ve minnetlerimi de ifade etmek istiyorum.

Değerli arkadaşlarım, dün akşamki Meclis çalışmalarımızda, tasarıda, doğum öncesi 7 hafta, doğum sonrası 7 hafta olmak üzere toplam 14 hafta olarak teklif edilen doğum izninin, bu önergeyle, doğum öncesi 8 hafta, doğum sonrası 8 hafta olmak üzere toplam 16 haftaya çıkarılmak istenilmesinin hem tıbbî gerekçelerini hem uluslararası sözleşmelere uygunluğunu hem de Avrupa ülkelerinde bunun zaten en az 16 hafta olarak uygulandığını size ifade etmiştik; bunları tekrarlamak istemiyorum. Yalnız, bu değişiklik önergesinin birinci fıkrasında önemli bir cümle var; bu da, çoğul gebeliklerde doğum öncesi izne 2 hafta daha erken başlanılmasını isteyen bir tekliftir. Bu teklifin orijinali, aslında "çoğul gebeliklerde, doğum öncesi izne çocuk başına 2 hafta ilave edilir" şeklindeydi.

Bu önerge, tıbbî, hukukî ve insanî gerekçeleri olan bir önergedir; ama, ben, şimdi, sizlere, bir kere, bunun, Avrupa ülkelerinde böyle uygulandığını, yani, tüm Avrupa ülkelerinde, çoğul gebeliklerde, çocuk başına 2 hafta daha erken gebelik öncesi iznin verildiğini ifade ederek, bir hekim olarak, bunun tıbbî gerekçesini izah etmek istiyorum.

Değerli vekiller, bakın, çoğul gebeliklerde, doğumlar, genellikle prematüre doğumla, yani, erken doğumla sonlanır ve dolayısıyla, bu da, yeni doğanda, morbilite ve mortalite, yani, sakatlanma ve ölüm oranını artırır. Çoğul gebelikler, zaten, komplikasyonlu gebeliklerdir. Çoğul gebeliklerde erken doğum oranının yüksek olması, yeni doğan bebekte ölüm oranını ve sakatlanmaları da artırmaktadır. Ülkemizde bebek ölüm hızı binde 43 gibi yüksek bir orandadır. Avrupa ülkelerinde bu oranın binde 6 ile 8 arasında olduğunu ifade etmek istiyorum.

Değerli vekiller, tüm Avrupa ülkeleri arasında ve Irak hariç tüm komşu ülkeler arasında, bebek ölüm hızı en yüksek olan ülke biziz. Bebek ölüm hızı, çocuk ölüm hızı, ana ölüm hızı, bu sağlık göstergeleri, tüm dünyada, gelişmişliğin, kalkınmışlığın en önemli ölçütleridir. Eğer, biz, ülkemizde bebek, çocuk ve ana ölüm hızlarını düşürmezsek, gelişmiş ülkeler arasında yer alamayız.

Değerli arkadaşlarım, bebek ölüm hızını artıran en önemli neden, prematüre doğum, yani erken doğumlardır ve yüzde 26 oranında etkindir. Bebek ölüm hızını düşürebilmemiz için, erken doğum risklerini de azaltabilmemiz gerekir. Çoğul gebeliklerde, yüzde 90'ların üzerinde erken doğum olur ve bir bebeğin gelişimi için programlanmış bir organda birden fazla bebeğin oluşu, bebek sayısıyla doğru orantılı olarak erken doğum riskini de artırır. Bu nedenle, aslında, çoğu gebeliklerde çocuk başına iki hafta daha önce doğum öncesi iznini vermek lazım.

Yine, bir bebeğin büyüyeceği yerde birden fazla bebeğin büyümesi, o bebeklerin düşük doğum ağırlıklı olmalarına ve gelişim geriliği göstermelerine de neden olmaktadır. Buna erken doğum ve onun komplikasyonlarını da ekleyecek olursak, bebek ölümleri ve sakatlanmaları da artmaktadır.

Bugün, çevremizde gördüğümüz zihinsel özürlü, beyinsel özürlü, spastik, bedensel özürlü çocukların çoğu, erken doğan bebeklerdir. Erken doğan bebeklerin gelişmemiş akciğerleri nedeniyle yeterli oksijeni alamamaları ve beyinlerine yeterince oksijen gitmemesine bağlı beyin hasarları neticesinde, ne yazık ki, zihinsel özürlü, bedensel özürlü, spastik çocuklarımızın sayısı artmaktadır. Çoğul gebelikler aynı zamanda komplikasyonlu gebelikler olduğu için, ana sağlığını da olumsuz etkilemekte ve hatta atoni, hemoroji gibi nedenlerle anne ölümlerine de neden olmaktadır.

Değerli milletvekilleri, çoğul gebeliklerde anne ve bebek hastalanmalarını, sakatlanmalarını ve ölümlerini azaltmayı hedefleyen bu önergenin kabulünü sizlerden bir hekim olarak rica ediyorum.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

CANAN ARITMAN (Devamla)- Yarım dakika Sayın Başkan...