Tarımsal sulamalarda yaşanan elektrik sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması

ERKAN AKÇAY (Manisa)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tarımsal sulamada yaşanan elektrik sorunları hakkında söz aldım. Muhterem heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Elektrik dağıtım bölgeleri, elektriğin daha verimli işletileceği, maliyetlerin azalacağı, kayıp kaçağın düşürüleceği, tüketicilere daha ucuz, sürekli ve kaliteli elektrik enerjisi sunulacağı iddiasıyla özelleştirilmiştir. Ancak elektrik dağıtımının özelleştirilmesi, elektrik tarifelerinde ve hizmet bedellerinde büyük pahalılık getirmiştir.

Türkiye’de Sulama Kooperatifleri Merkez Birliğine bağlı 2.500 sulama kooperatifi, 27 sulama kooperatifi bölge birliği vardır. Merkez Birliğine bağlı 480 bin tarımsal sulama abonesi bulunmaktadır. Tarımsal üretimde en önemli girdilerden biri de tarımsal sulama giderleridir. Yüksek elektrik ücreti, üretim maliyetini artırmakta ve tarımda rekabet gücünü azaltmaktadır. Avrupa Birliği ülkelerinde tarımsal sulama amaçlı elektrik kullanımı desteklenirken ülkemizde maalesef destek yoktur. Avrupa Birliği ülkelerinde tarımsal sulamadan KDV alınmazken ülkemizde tarımsal sulamadan yüzde 18 KDV alınmaktadır. Tarımsal sulamadaki KDV oranı yüzde 1’e indirilmelidir. Ülkemizdeki kaçak elektrik oranları yüzde 17’yi bulmaktadır. Kaçak elektrik bedeli tüm tüketicilere olduğu gibi tarımsal sulama abonelerine de yansıtılmaktadır. Kaçak kullanım bedeli diğer tüketicilere yansıtılmamalıdır. Elektrik faturalarında dağıtım bedeli, yüzde 18 KDV, yüzde 5 belediye hissesi, yüzde 2 TRT payı, yüzde 1 Enerji Fonu’yla birlikte anaparanın üstüne yüzde 43’ü bulan ilave yük gelmektedir. Elektrik dağıtımının özelleştirme şartlarından biri de ihaleyi alan şirketlerin yenileme ve genişleme yatırımları yapma şartıdır. İhaleyi alan şirketler, bu yatırımları tüketim ve hizmet bedellerini artırarak tüketiciye yansıtmaktadır. Elektrik dağıtım özelleştirmeleri sonrasında denetimsizlik nedeniyle tüketiciler âdeta soyulmaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; elektrik dağıtımının özelleştirilmesiyle vatandaşların nasıl soyulduğunun en tipik örneği elimdeki bu faturadır. Tarımsal sulama abonesi bir tüketicimiz, 17 Ekim 2016 ve 31 Mayıs 2017 tarihleri arasında yani altı buçuk ayda 18.915 kilovatsaat elektrik tüketmiştir. Bunun karşılığında düzenlenen faturada enerji tüketim bedeli 3.622 liradır. Asıl dikkat çeken ise bu tüketiciye ayrıca 1.835 lira da dağıtım bedeli kesilmektedir yani tüketiciye ödediği elektrik faturasının yüzde 50’si kadar ilave dağıtım bedeli yüklenmektedir. Bunun hiçbir açıklaması yoktur, bu düpedüz soygundur. Getirilen yük bununla da bitmiyor, bu tüketici 36 lira Enerji Fonu, 73 lira TRT payı ödüyor, böylelikle 3.622 lira olan elektrik faturası 5.556 liraya yükseliyor, bir de bunun üstüne 1.002 lira katma değer vergisi eklenince 3.622 lira olan elektrik bedeli 6.568 liraya yükseliyor. Hükûmet, bir an önce dağıtım bedelindeki bu insafsızlığa son vermelidir. Elektrik faturaları hasat sonlarında altı aylık periyotlar hâlinde tahsil edilmelidir. Sulama dönemlerinde çiftçilerin elektrikleri borç nedeniyle kapatılmamalıdır. Türk çiftçisinin alın terinin karşılığını alabilmesi ve Avrupa Birliğindeki tüketicilerle rekabet edebilmesi için tarımda kullanılan elektriğin destekleme kapsamına alınarak tarımsal sulamadaki KDV yüzde 1’e indirilmeli, tarımsal elektrik üzerindeki belediye, TRT, enerji fonu payı ve dağıtım bedeli kaldırılmalıdır.

Bu düşüncelerle muhterem heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (MHP sıralarından alkışlar)