Van ilinin düşman işgalinden kurtuluş yuldönümü münasebetiyle

KAYHAN TÜRKMENOĞLU (Van)Yüce heyeti saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, yarın 31 Mart Gevaş ilçemizin, 1 Nisan Erciş, Gürpınar ilçemizin, 2 Nisan Van merkez, Muradiye ilçemizin, 3 Nisan Çaldıran ve Özalp ilçemizin, 22 Nisan ise Başkale ilçemizin kurtuluş günleridir. Tüm bunları, hep birlikte, 2 Nisan günü Van’ın düşman işgalinden kurtuluşunun 92’nci yıl dönümünü kutlayacağız.

Van şehrimiz Urartular döneminde var olan tarihî yapısıyla medeniyetin beşiği olduğunu ispat ederken, Selçuklu döneminde yeni şeklini almaya başlamış, Osmanlı hâkimiyetine girdikten sonra, bugün olduğu gibi, dönemin çekim merkezi olmanın yanında bölgenin idari açıdan çok önemli yönetim merkezi olduğunu kanıtlamıştır.

Sonrasında Birinci Dünya Savaşı sırasında Ruslar tarafından işgal edilmiş, şehir yakılmış, yıkılmış, sonuçta, 2 Nisan 1918 tarihinde işgalden kurtulmuştur.

Değerli milletvekilleri, bugün Van’a gidenler Van Kalesi’nin hemen yanı başındaki eski şehri görür. Bugün eski şehrimizin toprağı dile gelse, doksan iki yıl evvel nasıl yakılıp yıkıldığını, kül edildiğini dünyaya haykırırdı elbette, şikâyet ederdi, şöyle söylenirdi: “Beni burada kaderime terk ettiniz. Neyim var neyim yok hepsini kaybettim. Şimdi yorgunum, sırtımda taşıdığım 2 garip kuş, 2 mahzun cami, 2 aziz yitirilmiş…” Hatırayla büyüyen, büyüdükçe geçmişinden uzaklaşan eski Van şehri, kenarı sararmış, eskimiş fotoğraf karelerinde hatırlanıyor artık değerli milletvekilleri.

Aslında Van Kalesi’nin altında bulunan eski Van şehri, ülkemizde hiçbir örneği olmayan açık hava müzesi gibi anlamlı ve önemli bir kültür şehrimizdir.

Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren hızla gelişen Van, bugün, 1 milyonu aşan nüfusu ile Doğu Anadolu Bölgemizin en büyük şehridir. Yüzölçümü bakımından ülkemizin altıncı büyük ilidir.

Van Gölü ise Türkiye'nin en büyük, Avrupa’nın beşinci büyük gölüdür.

Bölge şehri, doğunun incisidir Van; tarihî güzellikleri, zengin kaynakları, göz alıcı tarihî mirası ile dört iklimi bir arada yaşayan mekândır. Bunun için “Dünyada Van, ahirette iman” demişlerdir.

Aynı zamanda, Van, komşusu İran ile geniş pazara sahip, turizm ve ticaret merkezidir. Asya’ya uzanan kara, demir ve hava yolu Van ilinden geçmektedir. Van kedisi, inci kefali, Van balı, Van otlu peyniri, Van kahvaltısı birer markadır.

Bununla bitmedi, Vaspurakan Kralı I. Gagik tarafından Keşiş Manuel’e yaptırılan Akdamar Kilisemiz için devletimiz 3 milyon Türk lirası harcadı anıt müze inşa etti. Ermeni halkı tarafından büyük önem taşıyan kilise ibadete açılmıştır. Ermenistan ile aramızda bulunan sınır kapısının en çok açılmasını isteyen yine Vanlılardır.

Bugün, 2 Nisan, kurtuluşumuzun yıl dönümünü kutlarken hoşgörü, tevazu ve alçak gönüllülüğü esas alan bir milletin barış ve dostluğu tüm dünyaya ithaf olunur.

Bu duygularla:

“İnci Van'ım, hoş Van'ım,

Dünyalara eş Van'ım,

Ufkumda doğan şafak,

Ruhumda güneş Van'ım,

Bin hatıra saklar her köşe bucağın,

Gölgesi üzerinden düşmesin al sancağın."

Geçmişin hatırlandığı, geleceğin görüldüğü, tarihî gerçeklerin dünyaya haykırıldığı müstesna bir gündür 2 Nisan.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)