İYİ Parti Grubu önerisi münasebetiyle

YENİ YOL GRUBU ADINA MEDENİ YILMAZ (İstanbul)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; İYİ Parti grup önerisi üzerine söz almış bulunuyorum. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Türkiye'de son yıllarda gıda enflasyonunun en belirgin bir şekilde hissedildiği alanların başında kırmızı et ve beyaz et piyasaları gelmektedir. Özellikle dar ve orta gelirli vatandaşların temel protein kaynağı olan et ürünlerinde yaşanan fiyat artışları genel enflasyonun da üzerinde seyrederek milyonlarca vatandaşın alım gücünü ciddi şekilde aşındırmıştır. TÜİK verilerine göre Mayıs 2026 itibarıyla yıllık tüketici enflasyonu yüzde 32,61 olarak gerçekleşirken et ve et ürünlerindeki fiyat artışları son yıllarda bunun çok üzerinde gerçekleşmiştir. Dana karkas et fiyatı 2021 yılında kilogram başına yaklaşık 38 TL seviyesindeyken 2026 yılında 584 TL seviyesine ulaşmıştır. Böylece beş yıllık dönemde dana karkas et fiyatlarında yaklaşık yüzde 1.400'ü aşan bir artış meydana gelmiştir. Aynı dönemde market raflarında dana et fiyatları birçok bölgede kilogram başına 700 ila 900 Türk lirası seviyesine yükselmiştir. Kırmızı et fiyatlarındaki yükseliş karşısında vatandaşların önemli bir bölümü daha uygun fiyatlı olduğu için beyaz ete yönelmiştir ancak beyaz et piyasasında da son dönemlerde dikkat çekici fiyat hareketleri yaşanmıştır. Sektör verilerine göre 2026 yılı içerisinde bazı tavuk ürünlerinde yüzde 45 ila yüzde 60 oranında fiyat artışları görülmüş, bazı ürünlerde ise artış oranı yüzde 100'ün üzerine çıkmıştır. Böylece kırmızı etten beyaz ete yönelen tüketici benzer fiyat baskısıyla karşı karşıya kalmıştır.

Fiyatlardaki bu olağanüstü yükselişler kamuoyunda uzun süredir rekabet ihlalleri, kartelleşme ve piyasa hâkimiyetinin kötüye kullanılması iddialarını gündeme getirmektedir. Nitekim, 12 Haziran 2026 tarihinde gerçekleştirilen ve kamuoyunda "beyaz et operasyonu" olarak anılan soruşturma kapsamında 8 ilde eş zamanlı operasyon düzenlenmiştir. Sektörün önde gelen şirketlerinden bazılarına kayyum atanmış ve çok sayıda kişi hakkında adli işlem başlatılmıştır. Operasyonun gerekçesi olarak fiyat belirleme süreçleri ve rekabet ihlallerine ilişkin iddialar gösterilmiştir ancak burada temel soru şudur: Milyonlarca vatandaş yıllardır yüksek fiyatlar nedeniyle mağdur olurken piyasadaki rekabet sorunları neden daha erken tespit edilememiştir?

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANTamamlayın lütfen.

MEDENİ YILMAZ (Devamla)Eğer ortada rekabeti bozucu bir yapı bulunuyorsa Rekabet Kurumu ve ilgili denetim mekanizmaları bugüne kadar neden etkili sonuçlar üretememiştir? Eğer böyle bir yapı bulunmuyorsa son dönemlerde gerçekleştirilen operasyonların gerekçeleri ve kapsamı kamuoyuna hangi somut verilerle açıklanmaktadır? Öte yandan, Türkiye beyaz et sektörünün önemli bir kısmının sınırlı sayıdaki büyük üreticilerin kontrolünde olduğu bilinmektedir. Pazarın önemli bir bölümünü elinde bulunduran şirketlerin fiyatlama davranışlarının üretim maliyetleriyle ne ölçüde uyumlu olduğu da kamuoyu tarafından sorgulanmaktadır. Yem maliyetleri, enerji giderleri ve döviz kuru artışları fiyat yükselişlerini kısmen açıklasa da bazı dönemlerde maliyet artışlarının çok üzerinde gerçekleşen fiyat hareketleri rekabet hukuku açısından ayrıca incelenmesi gereken bir tabloyu ortaya koymaktadır.

Öneriyi desteklediğimizi belirtiyor, Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (YENİ YOL ve İYİ Parti sıralarından alkışlar)