Görüşülen kanun tasarı ve tekliflerin tümünün anayasa'ya aykırılığı konusunda verilen önergelerin görüşmelerinin teklif veya tasarının görüşmelerine geçmeden önce yapılmasının iç tüzük hükümlerine uygun olup olmadığı hakkında

MEHMET DOĞAN KUBAT (İstanbul)Sayın Başkanım, görüşülmekte olan 563 sıra sayılı Kanun Teklifi’nin tümünün Anayasa’ya aykırı olması nedeniyle görüşülemeyeceğine dair Milliyetçi Hareket Partisinin vermiş olduğu önerge üzerine belirlemiş olduğunuz tutumunuzun lehinde görüşlerimi ifade etmek üzere söz almış bulunuyorum. Bu vesileyle yüce heyetinizi saygılarımla selamlarım.

Değerli milletvekilleri, kanun tasarı veya tekliflerinin Anayasa’ya aykırılığı elbette dile getirilebilir, bunlar Komisyon aşamasında ve Genel Kurul aşamasında ileri sürülebilir. Komisyon aşamasında bunların ileri sürülmesi İç Tüzük’ün 38’inci maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre, komisyonlar kendilerine gelen bir tasarı veya teklifin Anayasa’nın lafzına ve ruhuna, sözüne ve özüne…

KAMER GENÇ (Tunceli)O komisyon, komisyon; Genel Kurula gel, Genel Kurula, sen Genel Kurula bir gel!

MEHMET DOĞAN KUBAT (Devamla)…açıkça veya örtülü biçimde aykırı olduğunu resen inceleyip, ona göre işin görüşmesini yapıp, raporunu bağlayıp sıra sayısını Genel Kurula gönderiyorlar.

Genel Kurul aşamasında Anayasa’ya aykırılık iddialarının nasıl görüşüleceği de yine İç Tüzük’ün 84, 87, 88 ve ilgisi nedeniyle yine 81’inci maddesi de dolaylı olarak bağlantılıdır, burada düzenlenmiş. 87’nci madde, bir kanun tasarı veya teklifinde bir maddesinin veya tümünün komisyona iadesi noktasında önerge verilebileceğini lafzi olarak düzenlemiş. Ancak, 87’nci maddenin başında “Kanunlarda veya İçtüzükte aksine bir hüküm yoksa” ibaresi var, bir ihtirazi kayıt koymuş.

KAMER GENÇ (Tunceli)Aksine nerede hüküm var?

MEHMET DOĞAN KUBAT (Devamla)88’inci madde bir kanun tasarı veya teklifinin Anayasa’ya aykırılığı veya herhangi bir sebeple -hukuka aykırı da görülebilir, başka bir sebeple de olabilir- tümünün komisyona iadesinin hangi merciler tarafından istenebileceğini net biçimde düzenlemiş. Bu, esas komisyon veya hükûmet olabilir. Dolayısıyla, 87’nci maddeyle 88’inci madde birlikte değerlendirildiği zaman Anayasa’ya aykırılık nedeniyle bir tasarı veya teklifin tümünün komisyona iadesini ancak esas komisyon veya hükûmet isteyebileceklerdir.

Milletvekilleri Anayasa’ya aykırılığı ileri süremeyecekler midir? Hayır, sürebilirler, çok net, bu konuda da açıkça düzenleme var. Her maddede ilgili milletvekilleri tasarıdan önce veya Genel Kurul aşamasında 5 imzayla her maddenin Anayasa’nın hangi maddesine açıkça aykırı olduğunu belirtmek suretiyle reddini isteyebilirler, bu en doğal hakları 87’nci maddede. Yani 15 maddenin 15’inde de… Ki verildi, geçen hafta yaptık, 84’e göre öncelik verdik, onları tek tek birleştirdik burada…

OKTAY VURAL (İzmir)Tümü, tümü…

MEHMET DOĞAN KUBAT (Devamla)…ve bu görüştüğümüz, şu anda usul tartışmasına konu olan husus daha geçmiş bir ay -tümünün iadesiyle ilgili- ben yanlış hatırlamıyorsam son iki ayda iki defa görüşülüp yine aynı şekilde uygulamaların devam etmesi yönünde bugüne kadar Meclisin teamüllerinin… Köklü biçimde oluşmuş bir gelenek. Yorum farklı olabilir. 87’nci maddenin açık olmadığını iddia edebilirsiniz, o zaman da yapılacak şudur: Burada gruplar bu konuda mutabakat sağlarsa, Tüzük’ün bu maddesini her zaman, çok basit, bir saatte değiştirebiliriz.