Ceza infaz kurumları ve tutukevleri izleme kurulları kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.46)

MEHMET NEZİR KARABAŞ (Bitlis)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Dün akşamdan beri, ceza infaz kurumları ve tutukevleri izleme komisyonları yasasında değişikliği tartışıyoruz. Şimdi, nedir izleme komisyonu? Bugün, hem dünyada birçok ülkede hem de Türkiye’de Adalet Bakanlığının denetimi altında olan, cezaevi savcısının, müdürünün, ikinci müdürünün, diğer görevlilerin bulunduğu ceza ve tutukevlerinde bazı sorunlar yaşanmıştır. Tarihte, her ülkede, bugün, çağdaş dediğimiz Avrupa’da bile bu tür sorunlar cezaevlerinde yaşanıyor. Şimdi, izleme komisyonu hem dünyada hem Türkiye’de neden kuruluyor? Devletin denetiminde olan cezaevlerinde yaşanan sorunların bağımsız kurullarca, sivil toplum örgütlerince denetlenmesi hem bu sorunların çözümlenmesi hem de tüm kamuoyuna güven verilmesi üzerine kurulur. Ancak biz, bu yasayı başından beri, 1’inci maddeden başlayarak, CHP’nin de önerdiği bizim katıldığımız, barodan bir yetkilinin, yine bizim önerdiğimiz Türk tabipler odalarından birer yetkilinin verilmesi kabul edilmedi. Sadece bir tane kadının bulunma zorunluluğu getirildi. Bunu da olumlu buluyoruz ancak bu yeterli değil, yasayı karşılamıyor.

Yine, 2’nci madde de, izleme kurullarının üç ayda bir toplantı yapması, dört ayda bir rapor yazması şeklinde bir düzenleme kabul edildi.

Peki, değerli milletvekilleri, cezaevlerinde yaşanan sorunlar önemli sorunlardır, acil sorunlardır ve anında müdahale edilmesi gereken sorunlardır. Üç ayda bir toplanan, raporunu da Bakanlığa ve diğer kurullara dört ayda bir veren kurulun belirttiği sorunlar, bu kadar süre bekleyebilir mi? Yani, neden bu izleme yapılıyor? Yaşanan sorunların, sıkıntıların çözümü için.

Şimdi, en son maddeye geldik. CHP’li değerli milletvekili arkadaşımız bu konudaki düşüncesini dile getirdi. Biz de şunu söylüyoruz: Sayın Başkan “En aykırı önerge.” dedi. Şimdi, 5 asıl üye var; bu 5 asıl üyenin salt çoğunluğu 3’tür. Bununla toplantı yapılacak. Hadi diyelim ki, kurulların toplantısının aksamaması için bu yapıldı, ancak raporların yazımı için bu izleme kurulunun salt çoğunlukla toplandığı üye sayısının salt çoğunluğuyla rapor yazılıyor, yani 2 üye ile.

Değerli Bakanımız burada belirtti dün akşam, dedi ki “Bu kurullarda avukatlar, tabipler, mühendisler, yine, muhasebeciler ve emekliler var; emekli savcılar, hâkimler. Peki, değerli arkadaşlar, bu rapor yazıldığı zaman bir mühendis ve bir muhasebecinin yalnız bulunduğu ve o raporu yazdığını düşünün. Bu rapor, cezaevinde yaşanan ve iyi izlenmesi gereken, Bakanlığa ve diğer kurullara da bildirilmesi gereken rapor ne kadar gerçekleri yansıtacak?

NUSRET BAYRAKTAR (İstanbul)Mühendisin yazdığı rapor geçerli değil mi yani?

MEHMET NEZİR KARABAŞ (Devamla)Şimdi, hem biraz önce konuşan arkadaşlar hem dün akşam bu konuda düşüncelerini dile getiren arkadaşlar, hatta Hükûmet yetkilisi ve AK Parti Grubundan arkadaşlar da avukatların ve tabiplerin bu komisyonlarda olmasının çok önemli olduğunu dile getirdi. Elbette, mühendisler de rapor yazabilir, muhasebeciler de rapor yazabilir. Ama, biz diyoruz ki, cezaevlerinde yaşanan sorunlar adli sorunlardır, hukuka aykırı sorunlardır, bir işlemin yerine getirilmemesidir; bunu bir avukat olmadan, oradaki darp, işkence veya benzeri uygulamaları bir doktor olmadan, komisyon bunların dışındaki kişilerle nasıl rapor yazabilir?

Biz, burada “aykırı” denilen gerekçede şunu söylemişiz: Tamam, salt çoğunlukla komisyon toplantı yapsın, ama yine salt çoğunlukla, en az 3 kişiyle de rapor yazsın.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)