Katma değer vergisi kanunu ile bazı yatırım ve hizmetlerin yap-işlet-devret modeli çerçevesinde yaptırılması hakkında kanun ve kamu ihale kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifi

MEHMET ŞÜKRÜ ERDİNÇ (Adana)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 194 sıra sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu ile Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun ve Kamu İhale Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin 5’inci maddesi üzerine şahsım adına söz almış bulunuyorum. Bu vesileyle yüce heyetinizi saygıyla selamlarım.

Sözlerimin başında, Şırnak’ın Cudi Dağı’nda şehit edilen güvenlik görevlilerimizi ve Şırnak’ın Cizre ilçesinde izinsiz gösteri esnasında yaralanıp, kaldırıldığı hastanede şehit olan Adanalı polis Ahmet Toprakoğlu’na Allah’tan rahmet, şehitlerimizin ailelerine sabır ve başsağlığı diliyorum.

Değerli milletvekilleri, 3996 sayılı Kanun’da düzenlenen yap-işlet-devret modeli, ileri teknoloji ve yüksek maddi kaynak ihtiyacı duyulan kamu yatırım veya hizmetlerinin finansmanının özel sektör tarafından karşılanarak gerçekleştirilmesi ve kamu tarafından belirlenen bir süre içerisinde işletilmesi ve yine bu süre içinde ürettiği mal veya hizmeti tarafların karşılıklı saptadıkları bir tarife uyarınca kamu kuruluşlarına satması ve sürenin sonunda işletmekte olduğu tesisleri, bakımı yapılmış, eksiksiz ve işler durumda ilgili kamu kuruluşuna devretmesi şeklinde ifade edilmektedir.

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu kapsamında sağlık sisteminde fiziksel kapasite sorununun çözülmesi amacıyla kamu-özel sektör ortaklığına dayalı yap-kirala-devret modeliyle hastane ve sağlık tesisleri inşa edilmesi öngörülmektedir.

Bu modellerle kamu harcamalarının azaltılması, özel sektörün teşvik edilmesi, dış finansman açık ve ihtiyacının azaltılması, yabancı sermaye ve teknoloji girişiyle hizmette kalite ve rekabetin sağlanması amaçlanmaktadır. Ancak, 3996 sayılı Kanun çerçevesinde gerçekleştirilen yatırım ve hizmetlerin ifa edilmesi sırasında ortaya çıkan maliyetlerden biri de katma değer vergisidir. Yüklenici firmaların ihale edilen proje kapsamında ödedikleri KDV projelerin imalat ve yapım aşamasındaki yatırım bedellerinin firmalara geri dönüşünü geciktirmekte, bu durum da uygulamada şirketler tarafından işletme sürecine yansıtılmaktadır.

Görüşülmekte olan kanun teklifiyle özel sektör tarafından karşılanan yatırımların finansmanı üzerinde olumsuz etki yaratan KDV yükünün azaltılması için 3996 sayılı Kanun uyarınca gerçekleştirilen yap-işlet-devret modelli projelere ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu kapsamında Yüksek Planlama Kurulu tarafından kiralama karşılığında yaptırılması kararlaştırılan sağlık tesislerine ilişkin projelere KDV istisnası getirilmesi öngörülmektedir. Böylece, yapılan yatırımların görevlendirilen firma tarafından işletilmesi süresinin kısaltılması yoluyla yatırımların işletme ve kamuya dönüş sürecinin kısaltılması sağlanmış olacaktır.

Kanun teklifinin 5’inci maddesiyle Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğünün bağlı ortaklıklarından yapacağı mal ve hizmet alımı usullerinin Kamu İhale Kanunu’ndan istisna tutulması öngörülmektedir. Devlet Demiryollarımızın, Türkiye Demiryolu Makineleri Sanayii AŞ Türkiye Vagon Sanayii AŞ ve Türkiye Lokomotif ve Motor Sanayii AŞ adı altında üç bağlı ortaklığı ve bunlara bağlı beş adet fabrikası bulunmaktadır.

Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü yıl içinde tren hatlarının onarılması ve yeni trenlerin temin edilmesini konu edinen birçok ihale gerçekleştirmektedir. Kamu İhale Kanunu hükümleri gereğince, herhangi bir kamu idaresinin bağlı ortaklığından mal veya hizmet temin etmesinin mümkün olmamasından dolayı, Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğünün ihalesini kazanan firmalar, ihaleye konu olan mal veya hizmetleri uygulamada Genel Müdürlüğün bağlı ortaklığından temin etmektedir. Bu durum, uygulamada kamu aleyhine bir maliyet artışına neden olmaktadır.

Teklifin 5’inci maddesiyle getirilen düzenleme sonucunda, Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğünün bağlı ortaklıklarından yapacağı alımlarda Kamu İhale Kanunu hükümlerinden istisna tutulmasına ilişkin bu maliyet artışları önlenecektir.

Böylece, kamunun yine kamudan yapacağı tedarik sürecine herhangi bir katma değer oluşturmayan ara firmaların girmesi engellenmiş olacaktır.

Bu vesileyle Genel Kurulu saygıyla, sevgiyle selamlıyorum. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)