İçeriğe atla

22. DÖNEM · 550 SANDALYE

Ara
GENEL KURUL · 50. BİRLEŞİM · ÇARŞAMBA

Köy hizmetleri genel müdürlüğü teşkilat ve görevleri hakkında kanunun değişikliği (s.s.726)

Mustafa Gazalcı

Denizli Milletvekili · CHP

Genel Kurul, 50. Birleşim · 3. yasama yılı · 12 Ocak 2005 · 1.107 kelime · yaklaşık 6 dakikalık okuma

Kaynak göster

Mustafa Gazalcı (CHP), 12 Ocak 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 50. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KÖY HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUNUN DEĞİŞİKLİĞİ (S.S.726)); konuşma 1.107 kelime.

Mustafa Gazalcı (CHP, Denizli). “Köy hizmetleri genel müdürlüğü teşkilat ve görevleri hakkında kanunun değişikliği (s.s.726)”. TBMM Genel Kurulu, 50. Birleşim tutanağı, 12 Ocak 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mustafa-gazalci-22-2005-01-12-koy-hizmetleri-genel-mudurlugu-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kanunun-3 (erişim: 1 Kasım 2026).

Sade metin (Markdown) →

Konuşmanın tam metni

CHP GRUBU ADINA MUSTAFA GAZALCI (Denizli)Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; görüşmekte olduğumuz Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Teşkilat Yasasında değişiklik yapılmasıyla ilgili tasarı üzerinde Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz aldım; tümünüzü saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlar, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, verimli olmadığı, hantal olduğu ve masraflı olduğu gerekçesiyle, il özel idarelerine devrediliyor. İleri sürülen sava göre, bu tasarı yasalaşırsa, daha verimli hizmet olacak, daha az masraflı, daha çabuk hizmet köye ve köylüye gidecek! Peki, bu nasıl olacak? Bu yasa çıkar çıkmaz, gerçekten, köye, köylüye daha büyük hizmet, daha verimli hizmet mi gidecek?

Değerli arkadaşlar, önce Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünün hizmetlerini düşünelim; bu olabilir mi, olamaz mı... Burada, arkadaşlarım da söyledi, ben de yinelemek istiyorum. 293 000 kilometrelik bir yol ağı var köylerde ve bunun 100 000 kilometresi asfalt. Devlet ve il yolları ağı ise, yalnızca 61 000 kilometre.

Değerli arkadaşlar, şimdi -il özel idareleri yine var- ne olacak da, bu 293 000 kilometrelik yolun bakımı, o yollar üzerindeki köprülerin yapımı ve bakımı daha hızlı yapılacak, daha verimli yapılacak, daha az masrafla yapılacak?

Üstelik, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, yalnız yol da yapmıyor, köprü de yapmıyor; Köy hizmetleri Genel Müdürlüğü, temel olan, binlerce yılda oluşan toprak gibi, yeraltı su kaynakları gibi en kritik alanların, en önemli alanların kullanımı, geliştirilmesi konusunda ulusal bir görev yapıyor. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, 7 ana sektörde örgütlenmiş ve bu 7 ana sektörün 1 tanesi belki ulaştırmadır; ama, onun dışında, toprağın analizi, incelenmesi, toprağın aşınması, konut yapımı gibi alanlarda hizmet vermektedir. Yani, aynı zamanda, Köy Hizmetleri, bir mühendislik hizmeti de vermektedir. Şimdi, bu tasarı yasalaştığı takdirde, ne olacak da köylere bu mühendislik hizmetleri gidecektir değerli arkadaşlar; bu olanak var mıdır? Daha başka bir kaynak mı Köy Hizmetlerine götürülmektedir?

Toprağın, suyun kullanımı, özellikle, ulusal bir konudur. İskân konusu, genel müdürlükte, uzmanlık alanı olmuştur. Bu hizmetlerin yerelleşmesi, elbette, kimi alanlarda düşünülebilir; ama, Türkiye çapında, eğer Türkiye'nin bütün yeraltı su kaynaklarını değerlendirmek istiyorsanız, ona, bütüncül bakılması gerekir, toprağa öyle bakılması gerekir.

Şimdi, siz, il özel idarelerine devredeceksiniz... Peki, bu hizmetlerden, yol bakımını devrettiniz, yol yapımını devrettiniz; toprağın kullanımıyla ilgili, yeraltı sularının kullanımıyla ilgili hizmeti ne yapacaksınız? Bazı bölgelere havza olarak bakılmak istendiğinde, bunun eşgüdümünü kim yapacak, nasıl yapacak?

Değerli arkadaşlar, bu tasarıda iki ayak var. Biri, köy ve köylümüze götürülecek hizmet. AKP'nin, bundan önceki yasalarda olduğu gibi, ağzından güzel sözler çıkarak, yerelleşme, demokratikleşme, katılım, değişim gibi sözler altında, aslında, hizmeti devretme, yani, hizmeti özelleştirme anlayışı olacaktır.

Değerli arkadaşlar, tarım topraklarının, herhangi bir alan içinde tarım dışında kullanımı, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünün iznine bağlıydı; bu engel ortadan kaldırılmış olacak bu yasa çıkarsa. Hiç kimse yeraltı sularını istediği gibi kullanamaz, sondaj yapamazdı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü varken; ama, bu düzenleme olduğu zaman, değerli arkadaşlar, tarım toprakları, ülkemizin geleceği, çocuklarımızın geleceği, beslenmesi, her şeyi, her şeyi... O toprak ki, binlerce yılda oluşur. Her yıl Kıbrıs Adası kadar toprak kaybolup gider. Köy Hizmetleri bu hizmetleri yapıyordu. Şimdi, siz, il özel idaresine vereceksiniz.

ALİM TUNÇ (Uşak)Yine yapacak.

MUSTAFA GAZALCI (Devamla)Nasıl yapacaksınız peki? "Yine yapacağız" diyor arkadaşım. Ben soruyorum: Bir bölgeye bütünüyle bir planlama yapmak istiyorsunuz; nasıl yapacaksınız?

Değerli arkadaşlar, hani, ozanın söylediği var: "Orda, bir köy var uzakta/ O köy bizim köyümüzdür/ Gitmesek de, gezmesek de/ O köy bizim köyümüzdür." Belki, Ahmet Kutsi Tecer bu şiiri bu amaçla söylememiştir; ama, şimdi, siz "hizmet gitse de, gitmese de o köy bizim köyümüzdür" diyorsunuz; değildir arkadaşlar, değildir. Hizmet bir bütün olarak eğer yapılmazsa, gitmezse, yalnız buldozeriyle, greyderiyle değil, mühendislik hizmetleriyle beraber gidilmezse, o toprakların, bu sefer, belki, birilerine o yerel meclisler eliyle peşkeş çekilme tehlikesi vardır. Birinci ayak budur, köye ve köylüye giden hizmet bakımından.

İkincisi, işçilerimiz açısından değerli arkadaşlar... Arkadaşlarım da söylediler, sendikacılar burada çırpınıyorlar. 42 000 işçi var, 6 000'in üzerinde uzmanlaşmış insan var, 48 000 civarında bir insan. Bunlar bu konuda birikim sağlamışlar, deneyim sağlamışlar; yol yapımında, köprü yapımında, toprak incelemesinde, laboratuvarıyla, her şeyiyle bir birikimleri var. Şimdi, siz diyorsunuz ki bunlara: Ben, senin bütünüyle sözleşme yapmanı engelliyorum; yani, artık, 81 ilde sen yalnız il çapında toplusözleşme yap. Bu ne demektir biliyor musunuz değerli arkadaşlar; bu, örgütlenmeye de engeldir, sendikal gelişmeye de engeldir. Ben kaygılanıyorum; acaba, onların örgütlendiği Yol-İş ulusal bir tavır sergilediği için, işçilere ulusal bir tavrı gerekli gördüğü için, yol gösterdiği için, eğitim yaptığı için mi onu engellemek istiyorsunuz şimdi? Aynı işi yapacak insanlar; ama, ayrı ücret alacaklar. İşte, AKP'nin bir adım ötesinde getirdiği anlayış bu olacak. Örgütlenme güçlüğü de çıkacaktır ortaya.

Değerli arkadaşlar, bir de, bakın, diyorsunuz ki: "Özellikle doğuda, güneydoğudaki bölgeler, iller, il özel idaresi bütçeleriyle bu işi yapsın." Şimdi, Türkiye'de 10-15 tane büyük il var. Onların bütçeleri belki iyi; ama, 50'nin üstündeki ilimizde ise bütçe çok küçük, il özel idaresi bütçeleri çok küçük. Onlar, hangi bütçeyle, nasıl bu hizmetleri köye götürecek? Zaten vali, il özel idaresi, şu anda da Köy Hizmetleriyle işbirliği yapıyordu. Sizin, artı olarak bu yasayla yaptığınız nedir?

Değerli arkadaşlar, demin söylediğim, toprak gibi, su gibi, kamusal hizmet gibi alanlarda siz devletin elini kolunu bağlıyorsunuz, bunları bir kamu hizmeti olmaktan çıkarıyorsunuz. Yerelleştirdik adı altında, birtakım rant ve ticarî çevrelere, belki de bu kanalla bazı işler yapacaksınız. İş yapamayınca, ekip olmayınca, kadro olmayınca, uzman olmayınca, bütçe de olmayınca iş nasıl olacaktır; iş olmayacaktır. Özellikle, Hakkâri gibi, Şırnak gibi küçük illerde ve yoksul bölgelerde bu hizmet aksayacaktır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANToparlayın lütfen.

MUSTAFA GAZALCI (Devamla)Evet Başkanım, toparlıyorum.

Değerli arkadaşlar, bakın, Köy Hizmetleri, göçü, sağlıksız göçü önlüyordu. Bugün, Türkiye'de 700 000 civarında çocuğumuz, taşımalı eğitimle eğitilmektedir. Köylerden, özellikle 10 öğrenciden daha az olan köylerimizden çocuklar götürülmektedir, merkezî köylerde eğitim yapılmaktadır. 700 000 civarında çocuk!.. Karda kışta bu çocuklar taşınmaktadır; özellikle doğu bölgelerinde. Düşünün... Şimdi, Köy Hizmetlerinin bu hizmet aksaması dolayısıyla, belki de, bu sekiz yıllık kesintisiz eğitimle taşımaya alınan çocukların merkezlere taşınmasında bir engelleme olacaktır.

Değerli arkadaşlar, zaman zaman, ülkemiz dıştan göç alır, bazı yıkımlar olur. Sakarya depreminde oralara en erken ulaşan Köy Hizmetlerinin makineleri olmuştur, insanları olmuştur. Yarın, herhangi bir yıkım anında, o küçücük il özel idare bütçeleriyle, o insanlara o hizmet nasıl gidecektir? Yani, burada, hem köy ve köylü vurulmaktadır hem işçi vurulmaktadır hem de ileride -toprak gibi, su gibi- bazı çevrelere, belki de yabancılara, bugün bile engellenemeyen toprak satışı... Yarın güzelim tarım toprakları, belki de parayı bastıranın olacaktır. O yüzden, bu tasarılar getirilirken, gerçekten, çok iyi incelenmesi gerekirdi.

Şimdi, ziraat odaları, ziraat mühendisleri karşı çıkıyor, sendikalar karşı çıkıyor, biz karşı çıkıyoruz, uzmanlar karşı çıkıyor. Bırakın Anayasanın ilgili hükümlerini; ama, değerli arkadaşlar, bu Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünün bütün hizmetleri ve işlevleri devredildiği zaman, yerine gelmeyecektir, yapılmayacaktır, aksama olacaktır, köye hizmet, köylüye hizmette gerileme olacaktır.

BAŞKANToparlayın lütfen.

MUSTAFA GAZALCI (Devamla)Bitiriyorum Sayın Başkanım.

Özellikle toprak ve yeraltı kaynaklarımız gibi ulusal kaynaklarımızın kullanımı, geliştirilmesi aksayacaktır bu düzenleme çıkınca.

Tümünüze saygılar sunuyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

Metin TBMM tutanağından alındı; ara sözler ve başkanın uyarıları tutanaktaki gibidir. Hata bildir

AYNI GÜN GENEL KURUL’DA

Aynı gün söz alan diğer vekiller

70 konuşma daha · 12 Ocak 2005

70 konuşmanın tamamı →

Bu sayfayı paylaş

X WhatsApp Telegram Facebook