İYİ Parti Grubu önerisi münasebetiyle

CHP GRUBU ADINA ÖMER FETHİ GÜRER (Niğde)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Adalet ve Kalkınma Partisinin yirmi yılda uyguladığı tarım politikaları ne yazık ki çiftçiyi de besiciyi de bitirdi. Bu bağlamda geldi duvara tosladı, sorunlar arttı, katlandı. Sütte eğer bugün yüzde 70 yem gideriyle maliyet çiftçiyi mağdur ediyorsa orada üretimin olmayacağını herkes bilmeli.

Bakınız, Türkiye’de bu süreç bile bile yaratıldı. Küçük aile tipi işletmeler ve kırsal desteklenmedi, bunun yanında, ülkemizde tarıma doğru destekler verilmedi ve bugün yaşadığımız sorunlarla karşı karşıya kaldık. 5 milyon hektar tarım arazisinden olduk, 1970’te 21 milyon hektar olan mera arazimiz 11 milyon hektara düştü. İrlanda’da meradan ot faydası yüzde 97 sağlanıyor, İngiltere’de yüzde 83 sağlanıyor, Fransa’da yüzde 71 sağlanıyor; biz, meraları yok ettiğimiz için, on iki ay süreyle hayvanları ahırda tutuyoruz ve bu hayvanlar için de elde edilecek yemin önemli bölümünü ithalatla karşılıyoruz yani mısırını, soyasını, ayçiçeği tohumu küspesini, pamuk tohumu küspesini yurt dışından getirip bu hayvanlara veriyoruz. Fiyatlar sürekli katlanıyor, besicinin oradan elde ettiği gelir daralınca da sorunlar büyüyor.

Ulusal Süt Konseyi yalnızca sanayici ve iktidarın el ele yürüdüğü bir alan; orada süt üreticisi düşünülmüyor, süt üreticisine yeterli destek sağlanmıyor. Geçen yıl, Ulusal Süt Konseyi bir yıl boyunca sütü sabit tuttu ama sütten üretilen her ürünün de fiyatı katlandı. Rafa gidiyorsunuz, kilosu 110 liradan peynir var. Türkiye’de 10 kilo sütten 1 kilo peynir elde ediliyor; hesaba vurduğunuz zaman, birileri para kazanıyor, üretenler buradan para kazanamıyor. Süt üreticiliği, hayvancılık kolay bir iş değil; yirmi dört saat hayvanla haşır neşir olmak zorunda, tatili yok, dinlencesi yok; hayvanın aşısı, veterineri, bakımı sorun.

Ayrıca yem fiyatlarındaki artış farklı arayışları getiriyor. Yani daha önce yem için harcadığı parayı bu kez harcayamayan besici ne yapıyor? Samanı daha çok vermek istiyor ama kuraklığın etkisiyle bu kere de saman bulmak zorlaştı. Geçen yıl 600 lira olan samanın tonu bu yıl 1.300 lira, şu anda orada sorun var. 2019’da TMO’nun arpa alış fiyatı, tonu 1.100 liraydı; bugün 1.750 liraya TMO alıyor, 1.950’ye satıyor ama piyasada 2.500 lira. Yem fiyatı böyle olursa bu üretici ne yapacak? Sorunlar, sıkıntılar sürekli, artarak büyüyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)