İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
GENEL KURUL · 19. BİRLEŞİM · PERŞEMBE

Genel Kurul · Açıklamalar

Son güncelleme: Kaynak: TBMM

Sezai Temelli

Muş Milletvekili · DEM Parti

Genel Kurul, 19. Birleşim · 5. yasama yılı · 19 Kasım 2026 · 1.096 kelime · yaklaşık 5 dakikalık okuma · Günün kaydı →

Kaynak göster

Sezai Temelli (DEM Parti), 19 Kasım 2026 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 19. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: AÇIKLAMALAR); konuşma 1.096 kelime.

Düz metin
Sezai Temelli (DEM Parti, Muş). “Genel Kurul · Açıklamalar”. TBMM Genel Kurulu, 19. Birleşim tutanağı, 19 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/sezai-temelli-2026-11-19-aciklamalar (erişim: 20 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=150123
Markdown
[Genel Kurul · Açıklamalar](https://vekilpedia.com/konusma/sezai-temelli-2026-11-19-aciklamalar) — Vekilpedia, TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=150123, erişim: 20 Kasım 2026
BibTeX
@misc{vekilpedia_konusma_sezai_temelli_2026_11_19_aciklamalar,
  title = {Genel Kurul · Açıklamalar},
  author = {{Vekilpedia}},
  year = {2026},
  howpublished = {\url{https://vekilpedia.com/konusma/sezai-temelli-2026-11-19-aciklamalar}},
  note = {TBMM kaydı: \url{https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=150123}; erişim: 2026-11-20}
}
Sade metin sürümü →

Konuşmanın tam metni

TBMM tutanağından · Kaynak ↗ (yeni sekmede açılır)

SEZAİ TEMELLİ (Muş)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Değerli milletvekilleri, bildiğiniz gibi, COP31 Antalya'da Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı olarak devam ediyor. Tabii, bunun karşısında da Halkların İklim Zirvesi de yapıldı biliyorsunuz. Gerçekten Halkların İklim Zirvesi üzerinden konuya baktığımızda bütün gerçeklik ortaya çıkıyor.

Şimdi, COP31'e kimler katılmış? Hükûmet temsilcileri, uluslararası kuruluşlar ve küresel sermaye çevreleri. Bu küresel sermaye çevrelerinin içinde yoğun olarak gördüğümüz firmalar, fosil yakıt üreten firmalar ile kimyasal sanayi firmaları. Çok ilginç, değil mi? İklim zirvesi yapıyorsunuz, gelen firmalara bakın ve ortada tartıştığınız konulara bakın. Ve yapılan açıklamalardan şunu anlıyoruz: Bu iklim zirvesinin aslında herhangi bir sonuç doğuramayacağını çünkü bunun finansmanında büyük sorunlar yaşandığını görüyoruz. Yani iklim zirvesi sonucunda amaçlanan iklim krizini önleyici tedbirlerin alınmasının finansman sorunu çözülememiş ve bu yüzden de aslında sonuçsuz bir zirveyle karşı karşıyayız.

Ne kadar süsleseniz de ne kadar yeşil alanın üzerine beton dökseniz de o gösterdiğiniz şovun bir karşılığı yok. Esas zirve, Halkların İklim Zirvesi'ndeydi. Çünkü, orada, esas meselenin su olduğu, esas meselenin gıda olduğu, esas meselenin temiz bir doğada doğaya uygun bir yaşam hakkının olduğu konuşuldu. Doğayı katledenlerin gelip orada fosil yakıtların ve kimya şirketlerinin sorunlarını çözmeye çalışmalarının hiçbir karşılığı yoktur. Bu bir gerçekliktir. Türkiye burada ikiyüzlüdür. Bu zirveyi Antalya'da yapıyor ama iklim krizine en çok olumsuz katkıyı yapan Türkiye'dir.

Bakın, Türkiye'deki iklim kriziyle ilgili hedeflere bakın. 2053 için sıfır emisyon hedefi koymuş Türkiye, değil mi? 2035 yılına kadar emisyon ticaretini sürdüren ülkelerden biri. Ne alıyor biliyor musunuz? Kirlilik alıyor. Bu ülkeyi kirletecek bir ticaret yapıyor Türkiye, adı da "sıfır emisyon"muş(!) Ne zaman? 2035'ten sonra. 2035'e kadar siz bu ülkeyi kirleteceksiniz ticaret için, bütün dünyanın çöpünü, kirliliğini alacaksınız, sonra da sıfır emisyon hedefiniz varmış, bütçeye yazacaksınız ki "yeşil enerji" her şeyin başına "yeşil" koyacaksınız ama gerçekler Antalya'da Halkların İklim Zirvesi'nde açığa çıkmıştır.

Bunun ötesinde, bir de içinde bulunduğumuz coğrafya, belki de iklim krizi açısından değerlendirdiğimizde en kritik coğrafyalardan biri. İklim krizinin en çok etkilediği coğrafya Akdeniz havzası; su meselesinde de böyle, hatta geçmişte yaşanan orman yangınlarında da bu konuyu konuştuk, sel felaketlerinin de bu kadar yoğun olmasının nedeni tam da buna bağlı.

Şimdi, biz bu konuda çok ciddi tedbirler almamız gerekirken biz âdeta bu ülkede hem iklim açısından hem ekolojik tahribat açısından yangına körükle giden bir siyasi anlayışa sahibiz.

İklim Değişikliği ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığının aynı çatı altında toplanması da ayrı bir absürt durumu bize gösteriyor çünkü Şehircilik Bakanlığının şehir politikaları bizatihi iklim krizine çözüm bulacak bir yerden değil, inanılmaz bir şekilde sera etkisi yaratacak şekilde bir şehircilik politikası var. Şimdi, bütün bunları alt alta koyduğunuzda gerçekten karşımıza çıkan şey kabul edilemez bir tablodur. Ciddi bir ekolojik kriz yaşıyoruz, ciddi bir iklim krizi yaşıyoruz. Bu konuda artık Halkların İklim Zirvesi'nde ortaya çıkan sonuçların dikkate alınması çağrısını buradan bir kez daha yapıyoruz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; biliyorsunuz, bir eylem gerçekleşti SPK'nin önünde. Fon mağdurları toplandı ve "Mağdurlar burada, hırsızlar nerede?" diye haykırdılar. Bu fon meselesi gerçekten çok ciddi boyutlarıyla tartışılması gereken bir meseledir. Bu konuda bütün muhalefet partileri buna dair araştırma önergeleri tekliflerini getirdiler, hepsi reddedildi, buradaki aritmetikten dolayı reddedildi. Fakat bu büyük bir hatadır. Bu konu bütün ayrıntılarıyla araştırılmak zorundadır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun, devam edin.

SEZAİ TEMELLİ (Muş)Onun ötesinde Meclisin bu konuda yapmış olduğu yasa çok yetersiz bir yasadır, çok kapsamlı yasal değişikliklere gitmek zorundadır.

Biz burada Sayın Cevdet Yıldız'ı dinledik. Sayın Yılmaz dedi ki: "Bu sistematik bir durum değildir." Biz de o zaman dedik ki: "Bu sistematik bir durumdur. Bu fon krizi sistemik ilişkiler sonucu ortaya çıkmıştır." Neden mi? Bakın, ortada bir havuz var. Bu havuzu kim dolduruyor? Bu havuzu emekçiler, köylüler, çiftçiler küçük esnaf ödediği vergiyle dolduruyor. Bu havuzu kim dolduruyor? Yoksullar, emekliler, kadınlar, işçiler, emekçiler çarşıda alışveriş yaptığında, otobüse bindiğinde, işe gidip geldiğinde ödediği katma değer vergileriyle dolduruyor. Bu havuzu kim dolduruyor? Borçlanmayla... Bu havuzu kim dolduruyor? İç ve dış borçlanmayla dolduruyoruz, enflasyonla dolduruyoruz. Peki, bu havuzdan kaynaklar nereye gidiyor? Eğitime mi gidiyor? Bütçede gördük, en az pay eğitimde yine artış olarak. Sağlığa mı gidiyor? Hayır. Nereye gidiyor? Havuz hortumlanıyor. Havuzun hortumlanabilirliği zaten bu suçları ortaya çıkartıyor, bu suçluları ortaya çıkartıyor. Öyle bir havuz ki bu her yerden hortum sarkıtılmış içine. İşte özelleştirme hortumu, işte bankacılık sisteminin hortumu, işte yolsuzluk hortumları, işte yapılan yollardan kaynaklı hortumlar, şehir hastaneleri hortumu, kamu-özel iş birliği hortumu, faiz ödemeleri hortumu, sermayenin vergi borcunu silme hortumu; saymakla bitmeyecek hortum var havuzda. Bir de bu fon hortumu var, en büyüğü bu oldu; bu olduğu için bir panik var şimdi, ortada çok ciddi bir panik var, "Nereden toplayacağız?" diye bakıyorlar. Ortada bir bataklık yaratmışsınız, bu bataklık suç üretiyor, suçlu üretiyor. Bataklığı ortadan kaldırmanız için kurumsallaşmanız gerekiyor. Bir sürü kurum kurmuşsunuz, kurumlar bataklığı besliyor. O yüzden insanlar SPK'nin önüne gitti. SPK var, BDDK var, Hazine var, Maliye var, Takasbank var, Merkez Bankası var ama bütün hepsi hortum salıyor havuza ve yaptığınız bütçeyle, uyguladığınız politikalarla yapılan yegâne şey hortum sayısını arttırmak. E, ondan sonra, yoksulluk var, tabii yoksulluk olacak; ondan sonra, işsizlik var, tabii olacak. Sizin izlemiş olduğunuz bu politikalardan dolayı havuzda bir şey kalmıyor ki yoksulluğu önleyelim, işsizliği önleyelim. Bu, o yüzden sistematik bir politikadır. Bu politikayı sonlandırmanın yegâne yolu, aslında, gerçekten hem bu teşkilatlanmayı, finans piyasalarının teşkilatlanmasını düzenlemek hem de bu hortumları kesmekten geçiyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANDevam edin, buyurun.

SEZAİ TEMELLİ (Muş)Fakat siyasi anlayışınız ve siyaseti finanse etme yönteminiz buysa vallaha bizim inancımız şudur ki siz yeni yeni hortumlar üretiyorsunuz bir yerlerde. Yegâne çare hortumların kesilmesinden, bu yolsuzluk ve talan ekonomisine son vermekten geçiyor; buna son vermenin yolu da halklardan yana, emekçiden yana, kadından yana, barıştan yana bir bütçe yapmaktan geçiyor.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tabii, dönüp baktığımızda Türkiye'deki bütün sorunların en temel nedeni, aslında bugün kuvvetler ayrılığının ortadan kalkmış olması. İkinci bir sorun, denge-denetleme mekanizmalarının ortadan kalkmış olması. İşte, Meclis bu konuda gerçekten radikal, güçlü bir inisiyatif almak zorundadır. Bütün partiler bu konuda gerçekten Meclisi bir müzakere merkezine çevirmek zorundadır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun, devam edin.

SEZAİ TEMELLİ (Muş)Her konuda olduğu gibi Meclisin inisiyatifli bir meclis olma zamanıdır. Bugün tarihin doğru yerinde durmak gibi bir sorumluluğumuz var. Tarihin doğru yerinde durmak, tarihe yön vermektir. Nasıl yön vermektir? Adaletten yana yön vermektir, hakikatten yana yol vermektir; özgürlükten, demokrasiden, barıştan yana yön vermektir. İşte, tarihin doğru yerinde durma sorumluluğu vardır bu Meclisin.

Bakın, 27 Şubat 2025 tarihinde İmralı'dan, Sayın Öcalan'dan bir deklarasyon gelmiştir ve o deklarasyonla beraber tarihin doğru yerinde durmaya siyaseti davet etmiştir. O günden bugüne bir barış ve demokrasi süreci işlemektedir; aksaktır, eksiktir, sorunludur. Bu sorunu yaratanlara karşı da aslında bu mücadeleyi öncelikle Meclis zemininde vermek zorundayız. Hiçbir siyaset Meclis zemininde "Biz yokuz." diyemez.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

Metin TBMM tutanağından alındı; ara sözler ve başkanın uyarıları tutanaktaki gibidir. Hata bildir

AYNI GÜN GENEL KURUL’DA

Aynı gün söz alan diğer vekiller

48 konuşma daha · 19 Kasım 2026

Günün kaydı →
48 konuşmanın tamamı →

İLGİLİ KAYITLAR

Bu kayıtla bağlantılı Meclis kayıtları

Başlık, konu, esas no ve birleşim bilgisine göre; tamamı TBMM kaynaklıdır.

Bu sayfayı paylaş

X WhatsApp Telegram Facebook