28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
1. 7 Mart her yıl Yeşilay Haftası olarak değerlendirilmekte olup Yeşilay denince akla alkol, sigara, kumar, oyun, internet, teknoloji ve uyuşturucu bağımlılıkları gelmektedir. Bağımlılık her ne olursa olsun insan yaşamını maddi ve manevi yönden olumsuz etkileyen hem fiziksel hem de ruhsal sağlığa olumsuz etkileri olan bir durumdur.
Bağımlılığın her türlüsü insan sağlığına olumsuz etkileyen yanlarıyla ele alınmalıdır. Alkol, sigara, uyuşturucu bağımlılığı öncelikle insanların sağlığını fiziksel ve ruhsal olarak etkilemekle birlikte; oyun bağımlılığı, kumar bağımlılığı, teknoloji bağımlılığı, internet bağımlılığı ve sosyal medya bağımlılığı gibi bu alanları genişletmek mümkün olmakla birlikte bu alanlara bağımlılık da insanların hem aile yaşamlarını hem iş yaşamlarını hem de özel hayatlarını etkilemekte olup bunların da mutlak suretle kontrol altına alınması gerekmektedir.
2023 yılında da durum ile değişmemiş ve her geçen gün bağımlılık oranları artmıştır. Bugün dünyada ve ülkemizde tarihin hiçbir döneminde olmadığı kadar çok ve çeşitli uyuşturucu türü bulunmaktadır. Özellikle son yıllarda geleneksel uyuşturucular ile birlikte kimyasal yöntemler kullanılarak üretilen sentetik uyuşturucular sorunun daha kompleks hale gelmesine sebep olmuştur.
Toplumlar için büyük bir problem haline gelen madde kullanımı ve bağımlılığı ile mücadele çok boyutlu bir sorun olmakla birlikte, böyle bir sorunla etkili ve başarılı mücadele ise ilgili tüm kurum/kuruluşların koordinasyonu, birlikteliği ve desteği ile yürütülmesi gereken bir süreci kapsamaktadır.
Uyuşturucu kaynaklı suçlar hem sağlık hem de güvenlik sorunu oluşturur. Küreselliği nedeniyle çok boyutlu bir mücadelenin ulusal ve uluslararası paydaşlarca uyum içerisinde yürütülmesini gerektiren bir alandır. Uyuşturucuya olan talebi önlemeden, ticaretiyle mücadele etmek mümkün değildir.
Bu itibarla ilgili kurumlarımızın katkılarıyla 2023 yılı verileri kullanılarak hazırlanan bu rapor, uyuşturucu mücadelede yürütülen faaliyetlere ilişkin bir değerlendirme ve gelecekte hayata geçirilebilecek projeler hakkında fikir uyandırabilecek önemli bir doküman niteliğine sahiptir.
2023 yılında uyuşturucu kullanım yaşının çocuklara kadar indiği bilinmektedir 2021 yılında uyuşturucuya başlama yaşı ortalama 21,22'dir. Ortanca yaş ise 20'dir. 2020 yılında ortalama başlama yaşı 20,9 ortanca ise 20'dir. Ayrıca 2018 yılında yapılan Genel Nüfusta Madde Kullanım Yaygınlığı anketine göre ise uyuşturucuya başlama yaş ortalaması 19,5'tir. Uyuşturucu maddeye kullanmaya başlama yaşı bakımından 15-24 yaş döneminin en riskli grup olduğu söylenebilir. Bu yaş grubunda uyuşturucuya başlayanların oranı, 2020 yılında %73,6, 2021 yılında ise %73,7 olarak ölçülmüştür. Uyuşturucu öncesi tütün kullanım oranı ?082,4"tür. Tütün kullanmaya başlama yaş ortalaması 16,72'dir. Aynı şekilde alkol kullanım oranı 9437,9"dur ve alkol kullanmaya başlama yaş ortalaması 18,04'tür. Esrar kullanımının ise 2001 yılına göre yüzde 75 artış gösterdiği, Uçucu madde kullanımının yüzde 40. 5, yeşil reçete ile satılan yatıştırıcı hap kullanımının yüzde 15. 8, uyuşturucu hap kullanımının yüzde 184. 6, sentetik hap kullanımının yüzde 287. 5, eroin kullanımının yüzde 100 artış gösterdiği, Madde kullanımının erkeklerde kızlara göre daha yaygın olduğunu ancak son yıllarda kızlarda da artış kaydedildiği, En kolay bulunabilen zararlı maddenin 2001'de uçucu maddeler iken, 2022'de esrar ve sentetik hap olan ecstasy olduğu kaydedilmiştir.
Türkiye Yeşilay Cemiyeti Sağlık Bakanlığı'nın 7 büyük kentte yaptığı araştırmanın, ilk kez madde kullananların arkadaş grubunun etkisi ve merak gibi nedenlerle bu alışkanlığa yöneldiğini ortaya koyduğuna dikkat çekerek "Dünya kamuoyundaki en önemli mesele uyuşturucu afetidir. Ülkemizde 30 milyon kişi sigara tiryakisi, 7 milyon kişi alkol bağımlısı, 5- 6 milyon kişi de ilaç bağımlısı. Bu bağlamda Türkiye adeta "Bağımlılar Ülkesi" durumunda" olduğu belirtilmiştir.
Uyuşturucu ile mücadele; önleme/eğitim, arzla mücadele, tedavi ve rehabilitasyon aşamalarında eş zamanlı etkin mücadeleyi gerektiren bütüncül bir alandır. Bu alanda yürütülen çalışmaların başarıya ulaşmasında sadece kurum/kuruluşların değil aynı zamanda tüm toplum kesimlerinin ortak hareket etmesi gerekmektedir. Uyuşturucu madde kullanımının insan hayatını olumsuz etkileyen kişinin sosyal yaşamından ruh ve beden sağlığına maddi ve manevi olarak hayatını çok yönlü kötü etkilediğinin bilinci ile konuya ilişkin koruyucu ve önleyici tedbirlerin alınması, kullananların tedaviye ulaşılabilirliğin ve devamlığının sağlanması, sosyopsikolojik destek yollarının geliştirilmesi ve madde bağımlılığı ile çok yönlü mücadele için bu konuda Anayasa'nın 98, İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ederim.
Saygılarımla. 05.03.2024
Lar Bayrak, Aci ya
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
AYNI KONUDA
TBMM, aynı konudaki araştırma önergelerini birleştirerek görüşebilir; tek bir araştırma komisyonu kurulabilir.
Çerezler. Siteyi çalıştırmak için gerekli olanlar dışında, reklam ve ziyaret ölçümü çerezlerini yalnız onay verirsen kullanırız. Kararını istediğin zaman sayfa altındaki “Çerez tercihleri”nden değiştirebilirsin. Çerez politikası
