Çay üreticilerinin sorunlarının araştırılarak bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Doğu Karadeniz Bölgesi'nin vazgeçilmez geçim kaynağı olan çay tarımındaki sorunların tespit edilmesi, çay üreticilerinin talepleri doğrultusunda çözüm yollarının belirlenerek gerekli düzenlemelerin başlatılması amacıyla Anayasa'nın 98 nci İçtüzüğümüzün 104 ncü ve 105 nci maddeleri gereğince Meclis Araştırma Komisyonu açılması hususunu saygılarımla arz ederim. 17.05.2024

Dünyada sudan sonra en fazla tüketilen içecek çaydır. / (z6 İlikle Doğu Karadeniz de Çay her şey demektir, tarımsal ekonominin can damarını teşkil etmektedir.

Çay tarımının yapıldığı illerimizdeki çay üreticilerimizin talep, görüş ve önerileri neticesinde hazırlanan raporlar doğrultusunda, genel olarak Çay üreticilerimizin; Yaş çay fiyatının taban fiyat olarak açıklanması, .bu fiyatın altında yaş çay alımının yasaklanması, Yaş çay fiyatı tüm paydaşların bir arada olduğu bir sistemle belirlenerek ve kampanya girmeden önce açıklanması, Çay sezonu başlamadan ÇAYKUR ve Özel sektörün Çay sezonu ile ilgili programlarını açıklamaları, Bankaların yaş çay üreticisine çay bedeli karşılığı promosyon ödemeleri doğrultusunda gerekli düzenlemelerin yapılması, yaş çay üreticisine dekar başına en gübre desteğinin hak ettikleri düzeyde verilmesi ve bu desteğin her yıl gübre fiyatının artış oranında artırılması, ÇAYKUR'un Varlık fonundan çıkarılması, Yönetim Kurulu Üyeliklerinde Çay Emekçilerinin de yer alması, ÇAYKUR'un Öz sermayesinin arttırılması adına gerekli düzenlemelerin yapılması, Destekleme primlerinin kabul edilebilir seviye ve vadelerde ödenmesi, Devlet Bankaları tarafından; Özel sektör çay fabrikalarına uzun vadeli, düşük faizli Finansal destekler sağlanması, toprağın hatalı gübre kullanımı sonucu asitleşmesinin önlenmesi adına gerekli politikaların .belirlenmesi ve toprak sağlığını koruyucu uygulamaların teşvik edilmesi, alım yerlerinin ilgili kurumlar tarafından uygun fiziki şartlara getirilmesi, Yaş Çay toplama işçiliği, alım yerlerinde Çay yükleme ve boşaltma işçilikleri ile ilgili gerekli düzenlemelerin yapılması, Çay yükleme sorununu çözmek ve yaş çayın Y RE ağını önlemek adına fabrikalara gerekli teçhizatın kurulması adına gerekli işymalarıp , başlatılması, organik çay tarım yapılacak alanların Kontrolü kolay, ka alp vzalal edilerek dünyadaki örnekleri gibi özel uygulamalara geçirilmesi adına gerekli düzenlemelerin yapılması, ÇAYKUR'un işçi alımını kademeli olarak Nisan ayından başlatarak 180 gün çalıştırma zorunluluğu kaynaklı ek maliyetin önlenmesi adına gerekli düzenlemelerin yapılması, Çay bahçelerinde yabancı otların temizlenmesi için kaçak olarak kullanılan zirai ilaçların çaya ve suya zarar verip çevre kirliliğine neden olmasının önüne geçilmesi adına bu ilaçların satışının izne tabi olması ve karekod sistemi ile takibe alınması hususunda yasal düzenlemelerin hayata geçirilmesi gibi talepleri olduğu tespit edilmiştir.

Ülkemiz genelinde Çay üreticilerimiz zor şartlarda ürettiği çayı zarar etmeden satabilmenin gayreti içerisindedir ve geleceğe dair derin kaygılar yaşamaktadır. Çay üreticilerimizin sesine kulak vererek mağduriyetlerinin giderilmesi adına ilgili talepleri doğrultusunda gerekli çalışmalara ivedilikle başlanılması gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen hususlar ışığında Çay üretiminin ülkemiz ve özellikle Doğu Karadeniz Bölgesi açısından önemi göz önünde bulundurularak; Çay üreticilerimizin sorunlarının tespiti ve taleplerinin detaylıca incelenerek gerekli düzenlemenin ivedilikle hayata geçirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98 nci ve içtüzüğümüzün 104 ncü ve 105 nci maddeleri gereğince Meclis Araştırma Komisyonu açılmasını saygılarımla arz ederim. P