Çiftçilerin sorunlarının tüm yönleriyle araştırılarak tarımda gerekli destekleyici tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Tarımın ve çiftçilerin borçları, yetersiz destekleri, vergi ve zam sorunları, ürünlerin para etmemesi, ithalatın getirdiği problemler başta olmak üzere tarım ve üreticilerin sorun ve taleplerinin ayrıntılı olarak araştırılması, çözüm adına adım atılması için Anayasamızın 98'nci, Türkiye Büyük Millet Meclis İçtüzüğü'nün 104 ve 105'nci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 02.07.2024
GEREKÇE;
Türkiye'de maalesef elleri nasırlı üreticilerimiz çok zorda, emeğiyle geçim yapmaya çalışan insanlarımız darda. Çünkü bugünkü koşullarda ekonomik kriz, enflasyonist ortam, fahiş zam ve artan vergi yükü üreticilerden tüketicilere toplumun tüm kesimlerini mağdur ediyor. Siyasal ve ekonomik kriz ortamında toplumsal yaşam oldukça güçlüklerle boğuşuyor. Üretenin desteklenip kalkındırılmadığı bu koşullarda, emeğiyle yaşama tutunmaya çalışanların da maaş ve ücretleri eriyor, paramızın değeri yok edildiği için alım gücü sıfırlanıyor. Sonuçta esnafından çiftçisine, emeklisinden memuruna, sanayicisinden besicisine halkımız derin bir açmazla mücadele ediyor.
Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt
Somut verilerden söz edececek olursak, ülkemizde 2002-2024 yılları arasında 700 bin çiftçi tarımdan uzaklaştı, üreticisi sayısı 2 milyon 100 bine düştü. Çünkü yanlış tarım politikaları, üreticinin desteklenmemesi, maliyetlerin artması ve ürünün para etmemesi gibi sıralanabilecek nedenlerle çiftçiler hızla tarımdan uzaklaşıyor. Geliri ve maaşları yetmediği için insanlarımızın bankalara olan borcu 3 trilyon sınırını aşarken borçla alakalı aynı durum çiftçiler için de geçerli. AKP iktidara geldiğinde çiftçilerin kamu kurumlarına, bankalara ve özel sektöre borcu 2.5 milyar liraydı. Bugün ise ne yazık ki 800 milyar sınırını aştı. Artış oranı 320 kata dayandı. Çiftçi borç batağına saplanırken, ürettiğinden kazanamazken, halkımız da pahalı tüketir hale geldi. Çiftçilerimiz tarımda borçların yanı sıra üretmek için çaba göstermeye devam ediyor ancak finansmana erişmeye çalışan üreticilerimiz ve tarımsal işletmelerimiz, hala devlet destekli sübvansiyonlu kredilere yeteri kadar ulaşamıyor. Ayrıca tarımsal kredilerin miktarları da, yüksek enflasyon, artan maliyetler ve fahiş zamlara rağmen yeterince arttırılmıyor.
İktidarın tarımda ithalat sevdası nedeniyle hem üretici hem tüketici mağdur oldu. Ülkemizin tarım ve gıdada ithalat tutarı yıllık 35 milyar dolar seviyelerinde. Buğdaydan pamuğa, soyadan mısıra, ayçiçeğinden kırmızı ete her şeyi ithal edip milyar dolarlar dışarıya akıtılırken yerli ve milli çiftçimiz, ülke tarımımız yok ediliyor. Üreticilerimizin binbir emekle ürettiği, ilaçtan tohuma, mazota, gübre ve elektriğe kadar her girdinin fahiş zamlandığı bu ortamda üreticinin sorunlarına çare bulunmasını, tarımda derinleşen problemlerin çözümünü istiyoruz. Bilinen bir gerçek şu ki; Ülkemizde son dönemde elektrikten mazota, gübreden tohuma, zirai ilaçtan sulamaya kadar tarımsal üretim maliyetlerinde fahiş bir artış var. Tüm girdiler en az 3-5 kat artarken çiftçi alınteriyle ürettiğinden kazanamıyor, halkımız da market ve pazarlarda ateş pahasına dönen ürünleri alamıyor. 2021 yılında mazotun litresi 7 liraydı. Bugün 45 liraya dayandı. Sadece mazotta artış miktarı 6.5 kattan fazla. Türkiye'de çiftçilerin kullandığı mazot 3-3.5 milyar litre civarında. Çiftçinin cebinden yaklaşık 130 milyar lira ile 157.5 mi kasasında para çıkıyor.
Bu sorunlar çözülmeden, halkın alım gücü bitmişken AKP iktidarı üstümüzdeki zam ve vergi yükünü daha da arttırıyor. Sadece 2 sene önce 7 lira olan mazotun fiyatı son zamlarla 45 liraya dayandı, üstüne mesken aboneliklerinde yüzde 38, tarımda yüzde 30 elektrik zammı geldi. Bu yükün altında inim inim inleyen çiftçinin ve yurttaşın halini gören yok maalesef. Bunlar yetmezmiş gibi kamuoyuna duyurulan yeni vergi paketi düzenlemesiyle çiftçiye asgari gelir vergisi getirilmek istendiği görülüyor. Düzenlemeye göre, vergiye tabi kazanç satış hasılatının yüzde 10'undan aşağı olmayacak. Çiftçi zarar mı ediyor, ürünü para ediyor mu, maliyetini kurtarabildi mi? Bunları dikkate almadıkları görülüyor. Yanlışların son bulmasını, zamlar ve vergi artışlarının iptalini talep ediyoruz.
Tarım olmadan yaşamın olmayacağı gerçeği gözden uzak tutulmadan üretimin ve üretenin desteklenmesini, ulusal, sürdürülebilir, nitelikli ve planlı üretim modelinin yaşam bulmasını talep ediyoruz. Dünyadaki tüm gelişmiş ülkeler çiftçilerini ve tarımlarını desteklerken maalesef bizim ülkemizde desteklenmiyor. Tarım korunmaya ve desteklenmeye muhtaç bir sektör ama bunu gören iktidar yok. 2006 yılında çıkarılan Tarım Kanunu'nun 21'inci maddesi gereğince, 2024 yılında tarıma verilecek destek miktarı 412 milyar olması gerekiyordu ancak iktidar bu desteği 91 milyar lirayla sınırlandırdı. Tarıma ayrılan destek çiftçinin sadece mazot giderinin neredeyse yarısına yetiyor. Burada kanuna uymayarak suç işleniyor. Çiftçiye tam 321 milyar lira hükümetin borcu var. Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) raporuna göre yüzde 2.3'ü bulan desteklemelerle sorunu çözdüklerini iddia edenler yanılıyor. Çünkü bunun içinde çiftçiye verilmiş faizli ve borç verilmiş kredi var, geri alınacak, borç verilen emtialar, gübre ve tohum bulunuyor. Tarımda durum ortada, çiftçinin halini AKP iktidarı hariç herkes görüyor. Bu anlamda, tarımın ve çiftçilerin borçları, destekleri, vergi ve zam sorunları, ürünlerin para etmemesi, ithalatın getirdiği problemler başta olmak üzere tarım ve üreticilerin sorun ve taleplerinin ayrıntılı olarak araştırılması, çözüm adına adım atılması için Meclis Araştırması açılması amaçlanmıştır. er Sayılı Meclis Araştırma Önergesi İmza Çizelâ€si
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.