Kadınların maruz kaldıkları şiddet ve ayrımcılık davranışlarına yönelik ek tedbirler alınması ve çözüm önerilerinin belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Kadına yönelik şiddet, dünya genelinde yaygın ve ciddi bir toplumsal sorundur. Fiziksel, psikolojik, sosyal ve cinsel boyutlarda kendini gösteren bu şiddet türü, yalnızca bireylerin değil, ailelerin ve toplumların da refahını tehdit eder. Kadına yönelik şiddet, mağdurun en temel haklarını yok sayarak, insan olmanın getirdiği fırsatlardan yararlanıp kendini geliştirmesinin önünde büyük bir engel teşkil eder. Bu şiddet, bireyin insan onuruna ve değerine uygun bir yaşam sürme hakkını zedeler, kişinin saygın ve güvenli bir hayat sürmesine yönelik temel insan haklarına ciddi zarar verir.

Ülkemizde kadına yönelik şiddetle mücadeleye ilişkin çalışmalar önleme, koruma ve müdahale boyutlarıyla çok taraflı ve bütüncül olarak "Sıfır Tolerans" ilkesi çerçevesinde ilgili tüm tarafların kapsamlı işbirliği ile yürütülmektedir. 2012 yılında yürürlüğe giren 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun Türkiye'de kadına yönelik şiddetle mücadeleye ilişkin yasal altyapının güçlendirildiğinin ve bu mücadelenin daha üst bir seviyeye taşındığının en önemli göstergesidir. 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Yönelik Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun ile şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınların, çocukların, aile bireylerinin ve tek taraflı ısrarlı takip mağduru olan kişilerin korunması ve bu kişilere yönelik şiddetin önlenmesi amacıyla alınacak tedbirlere ilişkin usul ve esaslar düzenlenmektedir.

Bunun yanı sıra Medeni Kanun, İş Kanunu ve Türk Ceza Kanunu gibi temel kanunlarda kadının menfaati gözetilerek yapılan reformlarla, Türkiye'de tüm mevzuat kadına yönelik

şiddete sıfır tolerans tanıyan bir yapıya kavuşturulmuştur. 2021 ve 2022 yıllarında Türk Ceza Kanununda yapılan değişikliklerle Kadına yönelik işlenen fiillere ilişkin cezai müeyyideler artırılmış, daha önce başka suçların içerisinde değerlendirilen ısrarlı takip eylemleri ise Türk Ceza Kanununa eklenen 123/A maddesi ile ayrı bir suç olarak düzenlenmiştir. Kadına yönelik şiddetle mücadelede yol haritasını ve temel politika önceliklerini belirleyen ulusal eylem planları 2007 yılından bu yana düzenli olarak hazırlanmakta ve uygulanmaktadır. İlgili tüm tarafların katkılarıyla hazırlanan Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Eylem Planlarının ilki 2007 yılında, ikincisi 2012 yılında ve üçüncüsü 2016 yılında yürürlüğe konarak uygulanmıştır. Üçüncü Ulusal Eylem Planı (2016-2020)'nin uygulama süresinin sona ermesiyle; "Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele IV. Ulusal Eylem Planı (2021- 2025)" ulusal mevzuat hükümleri ve tüm politika dokümanları dikkate alınarak ilgili kamu kurum ve kuruluşları, sivil toplum kuruluşları ve üniversitelerin katkı ve katılımları ile hazırlanmış olup halihazırda yürürlükte ve uygulanmaktadır.

Koruyucu ve önleyici hizmetler 6284 sayılı Kanun ve ilgili ikincil düzenlemeler uyarınca şiddet mağdurlarına çeşitli kurumsal hizmet birimleri aracılığıyla sürdürülmektedir. Bu kapsamda kadın konuk evleri, şiddet önleme ve izleme merkezleri, şiddetle mücadele irtibat noktaları, elektronik kelepçe uygulaması, kadın destek sistemi (KADES) ve alo 183 hattı önemli ve etkin tedbirler olarak hayata geçirilmiştir. Dijital platformlar ve ana akım medya da bu mücadelede önemli bir role sahiptir. Cumhurbaşkanımızın da ifade ettiği gibi kimi zaman dijital platformlardan yayılan cerahatin, kimi zaman sapkın akımların. kimi zaman uyuşturucu illetinin, kimi zaman alkol belasının, kimi zaman televizyon dizilerinin özendirdiği mafya kültürünün. kimi zaman da infaz ve ıslah sistemimizdeki boşlukların bu acıların yaşanmasında rol oynadığı görülmektedir. Kadına yönelik şiddeti normalleştiren içerikler yayınlanmamalı. şiddeti kınayan, farkındalık yaratan ve kadınları güçlendiren içerikler ön plana çıkarılmalıdır. Kadınların iş gücüne katılımı teşvik edilmeli ve ekonomik bağımsızlıkları sağlanarak şiddete karşı daha dirençli olmaları sağlanmalıdır. Toplumun her kesiminin sorumluluk alarak bu konuda duyarlılık geliştirmesi, kadınların yaşamış oldukları mağduriyetlerle mücadelede önem arz etmektedir.

Dünya genelinde modern hayatın yaygınlaşmasıyla değişen ve farklılaşan insan ilişkileri nedeniyle kadınlar eğitim, çalışma, kamu hizmetinden yararlanma ve aile gibi hayatın birçok alanında zorluklara ve kamu vicdanını yaralayan olaylara maruz kalmaktadır. Bu kapsamda kadınların maruz kaldıkları olaylar mağduriyetlerinin de artması sonucunu ortaya çıkarmaktadır. Bu sorunların bütün paydaşlarla birlikte ele alınarak mevcut düzenlemelerin gözden geçirilmesi, uygulamaların değerlendirilmesi, alınması gereken ek tedbirlerin belirlenmesi ve çözüm önerilerinin ortaya konulabilmesi amacıyla Anayasa'nın 98 inci, İçtüzüğün 104 üncü ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz. Tüba Çok sAl.

#4 İPE Lp) 4) — 2 —

Nam ği

Yarına AM ,

İLLE

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Adalet ve Kalkınma Partisi TBMM Grup Başkanlığı tarafından verilen 10.10.2024 tarih ve 70 sayılı Kadına Yönelik Şiddete ilişkin Meclis Araştırma Komisyonu açılması hakkındaki Önergeye imzamı koyuyorum.

Gereğinin yapılmasını arz ederim. 10.10.2024

Dr. Ümmü Gülşen ÖZTÜRK Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu/Şözcüsü