Bakanlıkların bütçelerinde yer alan "kar amacı gütmeyen kuruluşlara yapılan transferler" kaleminde yer alan transferlerin hangi amaçla yapıldıklarının incelenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

GEREKÇE

Çok sayıda Bakanlık ve bağlı kurumlarının bütçe gider kalemleri arasında dikkat çeken bir başlık yer alıyor. Söz konusu kurumların "Bütçe giderlerinin ekonomik sınıflandırılması tablosu"nda bu giderler "Kâr amacı gütmeyen kuruluşlara yapılan transferler" başlığı altında belirtiliyor. Söz konusu transferlerin miktarının Bakanlıklara göre değiştiği görülüyor.

Örneğin, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın 2024 yılına ait Bütçe Giderlerinin Ekonomik Sınıflandırılması Tablosu'nda "Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yapılan Transferler"in miktarının 9.061.957,20 TL olduğu gösterilmektedir.

Milli Eğitim Bakanlığı'nın 2024 yılı 1 ayını kapsayan tabloda "Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yapılan Transferler"in miktarının 4.441.750,00 olduğu belirtilmektedir.

Yine Adalet Bakanlığı'nın 2024 yılı 6 ayını kapsayan tabloda da bu miktar 2.603.676.677,99 TL olarak gösterilmiştir.

Öte yandan merkezi yönetim bütçesinden 2021-2023 döneminde "Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yapılan Transferler" adı altında vakıf ve derneklere aktarılan miktarın 4 milyar 100 milyon TL olarak kayıtlara geçtiği bilinmektedir.

Yukarıda ifade edilen para transferlerinin tüm yıla yayıldığı göz önünde bulundurulduğunda, resmi kurumlarımızdan aktarılan transferlerin büyüklüğü görülecektir. Ancak transferlerin hangi projeler nedeniyle hangi kuruluşlara yapıldığı ısrarla açıklanmamaktadır.

Özellikle tarikat ve cemaatlerin, vakıf ve dernek adı altında çok yoğun faaliyetlerde bulunduğu bilinmektedir. Çoğunluğu "eğitim-öğretim faaliyeti" adı altında özel okul, yurt ve kurs işleten söz konusu vakıfların bünyesinde çok sayıda ticari şirket de yer almaktadır.

Milletimizin vergileriyle oluşan devlet bütçesinin nerelerde kullanıldığı şeffaf şekilde ilan edilebilmelidir. Öte yandan, devletin bütçesinin en doğru ve verimli şekilde kullanılması devlet idarecilerinin ve iktidarın en temel görevlerindendir. Bu nedenle "Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yapılan Transferler"in hangi kuruluşlara, hangi nedenlerle, hangi miktarda yapıldığı net şekilde düzenli olarak gerekçeleriyle açıklanması gerekmektedir. Ayrıca, devlet bütçesinden yapılan bu transferlerin, amacı doğrultusunda ve verimli bir şekilde kullanılıp kullanılmadığının denetlenmesi önem arz etmektedir.