Kadın ve çocuk yoksulluğunun önlenmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ülkemizde giderek artan yoksulluk, güvencesizlik, kadın yoksulluğu ve çocuk yoksulluğunun geldiği nokta itibariyle ülkemizde yaşanan acılar artmaktadır. Bu amaçla, toplumda artan yoksulluğun getirdiği sorunların ortadan kaldırılması ve sosyal devletin gereği olan güvencelerin arttırılmasını ve daha etkin hayata geçirilmesini sağlamak ve kadın ve çocuk yoksulluğunun önüne geçmek için alınması gereken tedbirlerin araştırılması amacıyla Anayasa'ınızın 98. TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri kapsamında Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini saygılarımla arz ederim. 13.11.2024
GEREKÇE
Toplumsal cinsiyete dayanan eşitsizlikler ülkemizde her geçen gün artmaktadır. Bunun sonucu olarak da özellikle ekonomik alanda artan eşitsizlikler sonucunda, kadın istihdamında belirgin bir artışın görülmemesiyle de derinleşen ekonomik kriz ortamında kadın yoksulluğu giderek artmaktadır. Ve ülkemizde, kadınların erkeklere göre toplumsal koşullar da ortaya konduğunda yoksullaşma riskine daha açık bir halde ortaya çıkmaktadır. Kadınların yoksullaşması, adalet dengesizliğinin ciddi boyutlara çıkması gelir ve tüketimin yanı sıra kadınların ve çocuklarının tüketim ve barınma ihtiyaçları başta olmak üzere sağlığa, gıdaya, temiz suya erişimlerini de etkilemektedir. Nitekim, devletin sosyal yardım imkanlarından yararlanmak için başvuranların sayısındaki artış da bunu ortaya koymaktadır. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı verilerine göre, düzenli sosyal yardım alan hane sayısının son 10 yılda yüzde 96 artarak 4 milyon 444 bin 79'e çıktığı görülüyor.
Metnin tamamını göster (6 paragraf daha)Metni kısalt
DİSK-AR Kasım 2024 istihdam verilerine göre, geniş tanımlı kadın işsizliği oranı %35 civarındadır, erkeklerde bu oran "%20 seviyesindedir. Yani ülkemizde her 10 kadından sadece 9'i istihdama katılabilmektedir. Ülkemizde, Eylül 2024 sonu itibariyle geniş tanımlı işsiz kadın sayısı 5 milyon 153 bindir. Ayrıca, ülkemizde,
Dünya Ekonomik Forumu Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği 2024 raporuna göre, ülkemiz, 146 ülke arasında eşitsizlik endeksinde 127.sırada. Kadınların ekonomiye katılımı ve ekonomik fırsatlara ve istihdam fırsatlarına erişiminde 133.sırada. Bu istatistikler bize ülkemizde kadın yoksulluğunun geldiği noktayı açık açık anlatmaktadır. Ülkemizde gün geçtikçe daha da fazla artan toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin dayattığı toplumsal roller kadınları ev için hapsetmekte ve kadınların ev içi emeğini görünmez kılmaktadır. Hasta, yaşlı, engelli, çocuk bakımı ve ev işlerini kadınların omuzlarına yüklenirken kadınlar bu yükün altında yaşam mücadelesi vermeye devam etmektedir. Nitekim, bu yaşam mücadelesinde kadınların yaşadıkları tüm sorunları apaçık bir şekilde iki gün önce İzmir Selçuk'ta yaşanan olayda gördük. 27 yaşındaki 5 çocuk annesi Melisa Sinem Akcan, hurda toplamaya çıktığı sırada, evde olan 5 çocuğu, elektrik sobasının devrilmesiyle çıkan yangında hayatlarını kaybettiler.
Türkiye'de TÜİK verilerine göre 12 milyon yoksullukla mücadele ediyor. Barınma hakkı, temiz ve güvenilir gıdaya, suya erişim hakkından uzak kalıyorlar. Ülkemizde, var olan bütçeler ise kadınları ve çocukları korumaya, grlârır standartlarını yükseltmeye yetmiyor. Bütçelerden en az z güçlendirmeye ve çocuklara korumaya ayrılıyor.
Koruma ve güçlendirme başlıklarına ayrılması gereken bütçelerin "yardım" bütçeleri altında olması ise bize yoksulluğun, eşitsizliğin önlenebilmesi için değil yönetilmesi için sadece politikalar ortaya konulabildiğini göstermektedir.
Nitekim, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın 2025 bütçesi de bize sosyal ve ekonomik destek ile ailesinin yanında desteklenen çocukların sayısının 2024'te 190 bin olduğunu, bu rakamın 2026'da 210 bine çıkacağının öngörüldüğünü gösteriyor. Sosyal ve ekonomik destek ile ailesinin yanında destek alan kız çocuklarının sayısının ise 2024'te sonu itibariyle 102.600 olduğu, 2027'de ise bu sayının 115 bine çıkacağı öngörülmüştür. Yine Bakanlık bütçesinde, yoksullukla mücadele ve sosyal yardımlaşma için 2024'te 98 milyar TL harcandığı, kadınları güçlendirmek için ise sadece 1 milyar TL ayrıldığı görülmektedir. Artan kadın yoksulluğunu önleme noktasında ise hiçbir etkin atılmadığı, kadınların istihdamını arttırmaya yönelik işbaşı eğitimleri olsun, mesleki becerileri güçlendirme eğitimleri olsun yeteri kadar Bakanlık tarafından gereken adımların atılmadığı, somut faaliyetlerin hayata geçirilmediği görülmektedir.
Bu bağlamda, ülkemizde giderek artan kadın ve çocuk yoksulluğunun önüne geçilmesi, bu yoksulluk sonucu yaşanan toplumsal, sosyal, ekonomik felaketlerin bir an önce önüne geçilmesi için alınacak tedbirlerin araştırılması amacıyla Anayasa'ınızın 98., TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri kapsamında Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini saygılarımla arz ederim. (13.11.2024)
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.