Gıda sektöründe fahiş fiyat artışlarının nedenlerinin tespit edilerek şeffaf fiyatlandırma ve ürün bilgilendirme politikası için gerekli düzenlemelerin yapılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

GEREKÇE

Son dönemde ülkemizde gıda fiyatlarındaki fahiş artış, toplumun her kesimini derinden etkilemekte ve vatandaşların temel gıda maddelerine erişimini güçleştirmektedir. Bu durum, ekonomik dalgalanmaların yarattığı baskının yanı sıra, piyasa aktörlerinin tüketici haklarını ihlal eden uygulamalarını da gündeme getirmektedir. Özellikle gıda ürünlerinde gözlemlenen gramaj azaltma yöntemleri, fiyat artışlarının etkilerini daha da ağırlaştırmaktadır. Ambalaj boyutlarının aynı tutulup içeriğin azaltılması suretiyle gerçekleştirilen bu uygulamalar, vatandaşların farkında olmadan daha az ürün için daha fazla ödeme yapmasına neden olmaktadır. Bu durum, tüketiciler üzerinde gizli bir ekonomik yük oluşturmakta ve alım gücünü ciddi şekilde düşürmektedir.

Gramaj oyunları, ticaretin adil, şeffaf ve dürüst olması gerektiğine dair temel ilkelere aykırılık teşkil etmektedir. Ayrıca, bu tür yanıltıcı uygulamalar, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun başta olmak üzere ilgili yasal düzenlemelerin ruhuna ve amacına ters düşmektedir. Ne var ki, denetim eksiklikleri nedeniyle bu tür hileli ticaret uygulamaları yaygınlaşmış ve giderek kronik bir sorun haline gelmiştir. Ürünlerin ambalajlarında, gramaj değişikliklerinin açıkça belirtilmemesi ve fiyatların şeffaflık ilkesine uygun şekilde düzenlenmemesi, tüketicilerin doğru bilgiye erişim hakkını da ihlal etmektedir.

Gıda fiyatlarındaki fahiş artış ve gramaj oyunları, yalnızca bireysel ekonomik hakların ihlali olarak değerlendirilemez. Bu durum, toplumun genelinde ekonomik adaleti zedelemekte, dar gelirli ailelerin geçim mücadelesini daha da zorlaştırmakta ve piyasa düzenine olan güveni sarsmaktadır. Söz konusu uygulamalar aynı zamanda, dürüst ticaret ilkelerine bağlı işletmelerin rekabet gücünü de olumsuz etkilemektedir. Halkın gıda erişimi üzerindeki bu yük, yalnızca ekonomik bir mesele değil, aynı zamanda toplumsal huzur ve refahın korunmasına ilişkin bir sorundur.

Bu bağlamda, gıda fiyatlarının denetlenmesi hususunda etkin ve caydırıcı tedbirlerin alınması zaruridir. Piyasa aktörlerinin şeffaf ve adil bir şekilde faaliyet göstermesi sağlanmalı; tüketici haklarının korunması amacıyla denetim mekanizmaları güçlendirilmelidir. Ayrıca, vatandaşların yanıltıcı uygulamalara karşı bilinçlendirilmesi ve farkındalık oluşturulması yönünde kapsamlı çalışmalar yapılması gerekmektedir.