Türkiye'nin farklı bölgelerindeki orman yangınlarının nedenlerinin ve müdahale süreçlerinin etkinliğinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Son günlerde ülkemizin farklı bölgelerinde eş zamanlı olarak meydana gelen orman yangınlarının nedenlerinin, bu yangınlara karşı alınan önlemlerin yeterliliğinin, müdahale süreçlerinin etkinliğinin, kamu kurumları arasındaki koordinasyonun ve iklim krizinin bu sürece etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak, orman varlığımızın korunmasına yönelik kalıcı ve etkili politikaların belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ederim.

GEREKÇE

2025 yaz sezonunun daha ilk günlerinde, ülkemizin ciğerleri olan ormanlarımız yine alevlere teslim olmuştur. İzmir, Manisa, Antalya, Mersin ve Balıkesir gibi iller başta olmak üzere Türkiye'nin birçok noktasında eş zamanlı çıkan yangınlar, binlerce hektarlık alanı kül etmiş, köylerin tahliyesine neden olmuş ve vatandaşlarımızı büyük bir tehlike ile karşı karşıya bırakmıştır.

İzmir'de Gaziemir ve Seferihisar hattındaki yangınlar havalimanı faaliyetlerini durduracak kadar büyürken; Manisa'da Akhisar ve çevresinde tahliyeler gerçekleştirilmiş, Mersin Erdemli'deki yangınlar orman köylülerini doğrudan etkilemiştir. Antalya'nın Gazipaşa ilçesi ile Balıkesir Havan'da da yerleşim alanlarına yakın bölgelerde ciddi tehditler oluşmuştur. Bu yangınlar, sadece çevresel bir sorun değil, aynı zamanda afet yönetimi, kamu yönetimi, iklim politikaları ve güvenlik stratejileri açısından da çok boyutlu bir devlet sınavıdır. 2021 yılında yaşanan büyük yangın felaketinin ardından kamuoyuna verilen sözlerin ne kadarı tutulmuştur? Yangına ilk müdahale süresi ne kadardır? Yangın riski yüksek bölgelerde neden hâlâ yeterli ekipman, hava aracı ve yangın gözetleme altyapısı kurulmamıştır? Hangi bölgelerde kaç personel görev yapmaktadır? Yerel yönetimlerle koordinasyon ne düzeydedir? Yangın söndürme uçak ve helikopterleri neden hâlâ kiralık sistemle yürütülmektedir? Bu sorular sadece kamuoyunun değil, doğrudan zarar gören halkın ve orman köylüsünün yanıt bekleyen sorularıdır. .

Yangınlar sırasında ve sonrasında yaşanan koordinasyon eksiklikleri, iletişim kazaları, geç müdahale iddiaları ve şeffaf olmayan açıklamalar, devletin afetlere hazırlığı konusunda ciddi bir zafiyet algısı yaratmaktadır. Ayrıca, yangın sonrası hızla gündeme gelen imar iddiaları, kamuoyunda "ormanlar rant için mi yakılıyor" sorusunu bir kez daha gündeme getirmiştir. Orman yangınlarının temel nedenlerinin tespit edilmesi, iklim değişikliğinin etkileri ile bilimsel mücadele araçlarının kullanılıp kullanılmadığının değerlendirilmesi, kamu kurumlarının koordinasyon kapasitesinin ölçülmesi, yangınla mücadelede görev alan orman işçilerinin özlük hakları ve güvenliği gibi çok sayıda başlık, Meclis denetimi ile açıklığa kavuşturulmalıdır.

Bu nedenle, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin görevi; yaşanan yangınların tüm boyutlarını araştırmak, gerekli sorumluluk zincirini ortaya koymak ve artık her yaz yaşadığımız bu felakete karşı kalıcı ve etkili bir mücadele hattı kurulmasını sağlamaktır. Bu gerekçelerle Meclis Araştırması açılması elzemdir.