Ukrayna'nın Türkiye'den ithal ettiği domates ve salatalık ürünlerine uyguladığı gümrük vergisi artışının etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Ukrayna'nın domates ve salatalıkta uyguladığı bu vergi artışı kararının ülkemizin tarımsal ihracatı, üreticinin gelir düzeyi, dış ticaret dengesi ve diplomatik ilişkiler üzerindeki etkilerinin tüm yönleriyle araştırılması ve alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz. 09.10.2025

Ukrayna hükümeti, 2024 yılında Türkiye'den ithal edilen domates ve salatalık ürünlerine yönelik anti-damping soruşturması başlatmış, soruşturma sonucunda bu ürünlerde uygulanan gümrük vergisini yüzde 10'dan yüzde 35'e yükseltmiştir.

Türkiye, Ukrayna'nın bu ürünlerde bir numaralı tedarikçisidir. 2024 yılı itibarıyla Ukrayna'ya toplam 94 bin ton domates ve salatalık ihraç edilmiş, bunun 73 bin tonu yalnızca Antalya'dan gönderilmiştir. Bu kararla birlikte bir tırın gümrükleme maliyeti 8 bin dolardan 16 bin dolara, domates ve salatalığın kilogram başına gümrükleme maliyeti ise 80 cent'e yükselmiştir.

Bu gelişme, özellikle Antalya, Mersin, Adana, Muğla ve Bursa'daki üreticiler ile ihracatçılar açısından yıkıcı bir tablo ortaya çıkarmıştır. Domates ve salatalık ihracatında yaşanacak düşüş, tarım gelirlerinde ciddi bir kayıp anlamına gelmektedir. Ayrıca anti-damping soruşturmalarının tarımsal ürünlere uygulanması uluslararası ticaret teamüllerine aykırı bir örnek teşkil etmektedir.

Türkiye'nin tarımsal ihracatını etkileyen bu olağan dışı uygulamanın ekonomik, diplomatik ve sektörel sonuçlarının bütüncül biçimde incelenmesi, üreticilerin ve ihracatçıların korunmasına yönelik politika önerilerinin geliştirilmesi amacıyla Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.