Son dönemde sermaye piyasalarındaki manipülasyon iddialarının ve düzenleyici denetim süreçlerinin araştırılarak yatırımcıların korunması için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Sermaye piyasalarında son dönemde artan manipülasyon iddialarının; borsa ve yatırım fonları üzerinden gerçekleştirildiği ileri sürülen işlem türlerinin; düzenleyici denetim süreçlerinde yaşanan gecikmelerin ve kamuoyuna yansıyan beyanlar çerçevesinde yatırımcı haklarının korunmasına yönelik eksikliklerin tüm yönleriyle araştırılarak değerlendirilmesi, sermaye piyasalarında güven ve şeffaflığın güçlendirilmesi ile yatırımcıların korunmasına yönelik politika önerilerinin geliştirilmesi amacıyla, Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılması hususunda gereğini arz ve teklif ederiz. 06/11/2025

GEREKÇE

Türk ekonomisinin sağlıklı işleyişi, tasarrufların güvenli biçimde sermaye piyasalarına yönlendirilmesi ve finansal istikrarın korunması, hukuk devleti ilkesinin ve kamu güveninin ayrılmaz unsurlarıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun birinci maddesinde; sermaye piyasasının güvenilir, şeffaf, etkin, istikrarlı, adil ve rekabetçi bir ortamda işleyişinin ve gelişmesinin sağlanmasının amaçlandığı belirtilmektedir. Buna karşın, son dönemde Borsa İstanbul'da özellikle yatırım fonları üzerinden gerçekleştirildiği iddia edilen manipülasyon işlemleri, sermaye piyasalarına duyulan güveni zedelemekte, küçük yatırımcıdan sistemik finansal istikrara kadar geniş bir alanda kaygı doğurmaktadır.

Bu bağlamda, Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı Sayın İbrahim Ömer Gönül'ün 4 Kasım 2024 tarihinde İstanbul'da düzenlenen Türkiye Sermaye Piyasaları Kongresi'nde yaptığı konuşmada sarf ettiği, "Bugüne kadar fonlara bir zarar gelmesin diye bir şeyler yapmıyorduk." ve "Biz aslında fonlara her zaman çok kıymet verdik. Manipülasyonda kullanılması bizi üzüyor. Orada mecburen bir düzenleme yapacağız. Artık bunu yapmak zorundayız." yönündeki ifadeler; kamu otoritesinin, fonlar üzerinden yapılabilecek piyasa bozucu işlemlere ilişkin bilgi sahibi olduğu hâlde geçmiş dönemde gerekli yaptırım ve tedbirleri zamanında uygulamadığı izlenimini doğurmuş ve düzenleyici gözetim mekanizmasının etkinliği konusunda ciddi soru işaretlerine yol açmıştır. Fonlar, halkın birikimlerinin emanet edildiği ve "inançlı mülkiyet" niteliği taşıyan finansal yapılardır. Bu nedenle fonlar üzerinden gerçekleştirilen manipülasyon iddialarının, "fonlara zarar gelmesin" kaygısıyla yeterince hızlı müdahale edilmediği yönündeki beyan, yalnızca yatırımcıların korunması bakımından değil; devlet ciddiyeti, kamu otoritesinin tarafsızlığı ve hukuk devleti ilkesi açısından da değerlendirilmesi gereken niteliktedir.

Sermaye piyasalarında son dönemde sıkça gündeme gelen; "havuz tekniği", "kendinden kendine işlem", "katmanlama", "aşırı işlem", "yapay fiyat oluşturma" ve sosyal medya üzerinden yönlendirme gibi yöntemlerle piyasa bozucu faaliyetlerde bulunulduğu iddiaları, yatırımcıların mağduriyetine, haksız kazanç sağlanmasına ve Borsa İstanbul'a duyulan güvenin aşınmasına yol açmaktadır. Bu durum; tasarruf sahiplerinin finansal sisteme katılım isteğini azaltmakta, piyasanın derinliğini zayıflatmakta, yabancı yatırımcı güvenini olumsuz etkilemekte ve ülkemizin finansman kapasitesini daraltarak reel sektör üzerinde baskı oluşturmaktadır.

Söz konusu açıklamalar ışığında, piyasa denetimlerinin geçmiş dönemde hangi gerekçelerle sınırlı kaldığının, fon yöneticilerinin sorumluluk alanlarının ne şekilde izlendiğinin, tespit edilen vakaların soruşturma ve yaptırım süreçlerinin nasıl işlediğinin ve yatırımcıların korunmasına yönelik mekanizmaların yeterliliğinin TBMM tarafından araştırılması; sermaye piyasalarına duyulan güvenin yeniden güçlendirilmesi, kamu otoritesinin özen yükümlülüğü ile hesap verebilirliğinin sağlanması ve yapısal iyileştirmelerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, TBMM İçtüzüğü'nün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması hususunda gereğini arz ve teklif ederiz. Selanle Tunkatu Bursa.