Bitlis ve ilçelerinde yaşanan sosyo-ekonomik sorunların tespit edilerek alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Konumu ve kaynakları itibari ile tarım ve hayvancılığa, ayrıca turizme oldukça müsait olan Bitlis'te yurttaşlar açlık ve yoksullukla karşı karşıya bırakılmaktadır. |

Ciddi bir potansiyel olmasına rağmen özellikle askeri yasak bölge, özel güvenlik bölgesi ilanları ve sokağa çıkma yasakları ile meralar yasaklanarak hayvancılık bitme noktasına getirildi. En son örnekleri olarak 2023 Temmuz ve Ağustos aylarında Bitlis'in Hizan ve Tatvan ilçelerine bağlı köylerde ilan edilen yasaklar ile köylüler yaşam kaygısının yanında geçim kaygıları ile de karşı karşıya bırakıldı.

Bitlis tütünü dünya ölçeğinde kalitesini kanıtlamış, ülkenin en kaliteli tütünü olmasına rağmen yıllardır çıkarılan kanunlarla Bitlis'te tütün ve tütüncülük ulusal ve uluslararası sermayelerin çıkarları doğrultusunda bitme noktasına getirildi. Tek fabrikası olan tekel fabrikası kapatıldı, binlerce emekçi işsiz kalarak, çoğu göç etmek zorunda bırakıldı.

Bitlis'te ekolojik tahribat da başlıca sorunlardan biridir. %65'i Bitlis il sınırlarında olan Van Gölü'nde yaşanan kirlilik ve tahribat, operasyon ve güvenlik gerekçesi ile yakılan, tahrip edilen ormanlar, kesilen ağaçlar, Bitlis merkezde dere kenarına yapılan riskli yapılar bunlardan bir kaçıdır.

Bitlis genelinde ulaşım, temiz suya erişim, kanalizasyon, enerji altyapısı gibi temel hizmetlerin yetersizliği veya yokluğu yaşanmaktadır. Yapılmayan veya yıllardır tamamlanmayan bozuk yollar, ciddi kazalara sebep olan kavşaklar Bitlis'te yaşamı zorlaştıran diğer bir husustur. Bu anlamı ile sıkça halkın siyasal tercihlerine göre kamu hizmeti alıp almayacağının belirlendiğine dair bilgiler gelmektedir.

Bitlis Kürt kültürü ve dilinin önemli bir merkezi olmasına rağmen halkın anadilinde hizmete ve kültürel faaliyetlere erişimi yoktur. Kentte, atanan kayyımların Kürtçe tabelaları kaldırması, Kürtçe tiyatroların yasaklanması gibi uygulamalar ile anadiline karşı düşmanca bir tutum yerleşik hale getirilmiştir.

Zengin kültürel değerlerinin yanında tarım, hayvancılık ve turizme oldukça elverişli olan Bitlis ilinin ekonomik göstergelerde en kötü iller arasında olması ve yasaklamalar ile sosyal ve ekonomik yaşamın olumsuz etkilenmesinin sebeplerinin araştırılarak çözüm yollarının bulunması için Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ve talep ederiz.