Bazı sınır kapılarının kapalı olmasının Şanlıurfa'nın ticaret potansiyeline etkisinin değerlendirilerek sınır kapılarının yeniden ticarete açılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Şanlıurfa sınırlarında yer alan Akçakale, Ceylanınar ve Mürşitpınar (Suruç) sınır kapılarının 2011 yılından bu yana kapalı olmasının kente ekonomik, sosyal ve insani etkilerinin araştırılması; Şanlıurfa'nın dış ticaret potansiyelinin açığa çıkarılması ve sınır kapılarının yeniden ticarete açılması için gerekli adımların belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince bir Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz. 17.11.2025

Türkiye, jeopolitik konumu gereği tarih boyunca önemli ticaret yollarının kesişim noktasında olmuş, özellikle Suriye ile olan 911 kilometrelik kara sınırı dış ticaret açısından ülkemiz için stratejik bir hat teşkil etmiştir. Bu sınırın önemli bölümü Şanlıurfa'da yer almakta; Akçakale, Ceylanınar ve Mürşitpınar (Suruç) sınır kapıları uzun yıllar boyunca yalnızca Şanlıurfa'nın değil, Türkiye ekonomisinin de yoğun şekilde kullandığı ticari geçiş noktaları olmuştur. Şanlıurfa Barosu'nun hazırladığı rapora göre sınır kapılarının kapanması şehrin gelişme ve kalkınması önünde büyük bir engel yaratmaktadır. Rapora göre; 2011 yılına dek her üç sınır kapısı da aktif biçimde çalışmış; Şanlıurfa bu dönemde tarihinin en parlak ekonomik yıllarını yaşamış, ihracat hacmi büyümüş, şehirde ticaret gelişmiş ve istihdam artmıştır. Ancak Suriye iç savaşının başlamasıyla birlikte söz konusu kapıların kapatılması, Şanlıurfa ekonomisini neredeyse tamamen durma noktasına getirmiştir.

Bugün 2 milyon 300 bini aşkın yerleşik nüfusu ve yaklaşık 250 bin Suriyeli misafirle toplamda 2,5 milyon insanın yaşadığı Şanlıurfa, Türkiye'nin en yüksek genç nüfus oranına sahiptir. Bu yüksek işgücü potansiyeli ise sınır ticaretinin durması, dış ticaretteki fiziksel engeller, yatırım eksikliği ve ekonomik kısıtlar nedeniyle heba olmaktadır.

Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt

Yerli ve yabancı yatırımcılar sınır kapılarının kapalı olması nedeniyle bölgeye yatırım yapmaktan imtina etmekte, yüz binlerce Şanlıurfalı yılın 7-8 ayını başka illere mevsimlik işçi olarak gitmek zorunda kalmaktadır. Bu durum hem ekonomik hem de insani bir krize dönüşmüş; insan onuruna aykırı çalışma ve barınma koşulları, trafik kazalarında yaşanan ölümler, ailelerin parçalanması, çocuk işçiliğinde artış ve çocukların eğitim hakkının ihlali gibi ağır sonuçlar doğurmuştur.

Oysa son bir yıl içinde hem Suriye'de hem de bölgemizde çatışmaların azalması, güvenlik risklerinin minimize olması ve bölgenin uzun bir aradan sonra nispeten istikrara kavuşması, Akçakale, Ceylanınar ve Mürşitpınar kapılarının kontrollü ve planlı biçimde yeniden açılması ihtimalini gündeme getirmiştir.

Bu adım yalnızca Şanlıurfa'nın ekonomik darboğazını aşması için değil, aynı zamanda Türkiye'nin dış ticareti, Suriye ile normalleşme süreci, bölgesel barışın güçlenmesi ve iki halk arasındaki ekonomik-sosyal ilişkilerin yeniden tesis edilmesi bakımından da stratejik önem taşımaktadır.

Bu nedenle, Akçakale, Ceylanınar ve Mürşitpınar sınır kapılarının güncel güvenlik, ekonomik ve diplomatik koşullar çerçevesinde yeniden açılmasının tüm yönleriyle araştırılması, bölge halkının beklentilerinin, ekonomik potansiyelin, sosyal sonuçların ve devletin anayasal yükümlülüklerinin kapsamlı biçimde değerlendirilmesi amacıyla bir Meclis Araştırması açılması gerekmektedir.