Dijital mecralarda gerçekleşen suçların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Darkweb üzerinde faaliyet gösteren suç ağları; anonimlik sağlayan yazılımlar, kripto paralar gibi izlenmesi güç ödeme sistemleri ve kapalı forumlar aracılığıyla hem mağdurların tespitini hem de faillerin yakalanmasını son derece zorlaştırmaktadır. Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC), Europol ve Interpol raporlarında; kadınların, çocukların ve mültecilerin cinsel sömürü, zorla çalıştırma ve insan ticareti amacıyla en kırılgan gruplar olarak hedef alındığı; çocuk istismarı materyallerinin ve insan ticareti ağlarının önemli bir bölümünün darkweb üzerinden dolaşıma sokulduğu belirtilmektedir. Son yıllarda farklı ülkelerde yürütülen operasyonlarda, darkweb üzerinden pazarlanan istismar içeriklerinin çocuklara, kadınlara ve mültecilere yönelik fiili suçlarla doğrudan bağlantılı olduğu ve bu operasyonlar sonucunda mağdurların fiziksel olarak kurtarıldığı vakalar kamuoyuna yansımıştır.

Mevcut yasal düzenlemeler, insan ticareti ve cinsel sömürü suçlarını genel çerçevede tanımlamakla birlikte; darkweb ve deepweb gibi kapalı dijital alanlarda işlenen suçların özgül niteliğini, bu suçlarda kullanılan anonimleştirme teknolojilerini, kripto varlıklar aracılığıyla yürütülen finansal akışları ve sınır aşan dijital örgütlenme biçimlerini kapsayan bütüncül bir yaklaşım içermemektedir. Mevzuatın büyük ölçüde klasik suç tipleri ve fiziksel mekânlar üzerinden kurgulanmış olması; çocuklar, kadınlar ve mülteciler gibi kırılgan gruplara yönelik dijital mecralarda işlenen insan ticareti ve cinsel sömürü suçlarının erken tespiti, önlenmesi ve delillendirilmesi bakımından ciddi boşluklar yaratmaktadır.

Ayrıca mevcut düzenlemelerde; darkweb kaynaklı suçlara özgü önleyici izleme mekanizmalarının, mağdur odaklı koruma ve rehabilitasyon modellerinin, ikincil mağduriyetleri engelleyecek güvencelerin ve uluslararası veri paylaşımına ilişkin açık ve bağlayıcı bir hukuki çerçevenin yeterince tanımlanmadığı görülmektedir. Bu durum, devletin çocukların, kadınların ve mültecilerin yaşam hakkı ile bedensel ve ruhsal bütünlüğünü korumaya yönelik pozitif yükümlülüklerini yerine getirmesini zorlaştırmakta; dijital suç ağlarının hızla dönüşen yapısı karşısında mevzuatın geride kalmasına yol açmaktadır. Bu suçların yalnızca teorik ya da Türkiye dışı kaynaklı olmadığı, Türkiye'yi doğrudan ilgilendiren çok boyutlu bir risk alanı yarattığı açıktır. IŞİD'in özellikle Ezidi kadın ve çocukları dijital ve kapalı ağlar üzerinden insan ticaretine konu etmesi; kadınlara ve çocuklara yönelik cinsel köleleştirme, zorla evlendirme ve pazarlama pratiklerinin dijital suç ağlarıyla nasıl iç içe geçtiğini göstermiştir. Türkiye'nin coğrafi konumu, yoğun göç hareketleri ve yüksek mülteci nüfusu dikkate alındığında; kadınlar, çocuklar ve mülteciler açısından deepweb ve darkweb kaynaklı insan ticareti faaliyetlerinde hedef, transit ve varış ülkesi olma riski taşıdığı görülmektedir.

Tüm bu nedenlerle; darkweb ve deepweb üzerinden yürütülen insan ticareti ve cinsel sömürü suçlarının boyutlarının, yöntemlerinin, faillerinin ve mağdur profillerinin ortaya konulması; devletin bu suçlarla mücadelede sahip olduğu kurumsal, teknik ve hukuki kapasitenin değerlendirilmesi; mevcut mevzuatın yeterliliğinin incelenmesi; mağdurların korunması, rehabilitasyonu ve ikincil mağduriyetlerin önlenmesine yönelik politikaların tespit edilmesi; ayrıca uluslararası işbirliği mekanizmalarının etkinliğinin araştırılması amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılması zorunlu hale gelmiştir. Netice itibari ile; darkweb ve deepweb üzerinden yürütülen insan ticareti, özellikle çocuklar, kadınlar ve mültecilere yönelik cinsel sömürü ve zorla çalıştırma suçlarının tüm boyutlarıyla araştırılması, gerekli hukuki ve kurumsal önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis Araştırması açılmasını arz. ve teklif ederiz.