Kırmızı et fiyatlarında yaşanan artışın nedenlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Sayı : 1619
Türkiye'de kırmızı et fiyatları 2026 yılı Ocak ayının ilk yarısı itibarıyla tüm zamanların en yüksek seviyelerine ulaşmıştır. Kombina ve kesimhanelerde oluşan fiyatlar kısa süre içerisinde tüketici reyonlarına yansımakta; bu durum dar gelirli vatandaş başta olmak üzere toplumun geniş kesimlerinin temel hayvansal protein kaynaklarına erişimini neredeyse imkânsız hâle getirmektedir.
Somut veriler incelendiğinde; 25 Aralık 2025 tarihinde kilogramı 569 TL olan dana bıçak etinin, 8 Ocak 2026'da 587 TL'ye, 15 Ocak 2026 itibarıyla ise 601 TL'ye yükseldiği görülmektedir. Kuzu etinde de benzer bir tablo söz konusudur. Sadece 20 günlük süre içinde et fiyatlarındaki artış oranı yüzde 6'yı aşmış; yıllık bazda dana etindeki artış yüzde 61'i geçmiştir. Bu artışlar, gıda enflasyonunun çok üzerinde seyretmekte ve piyasanın kontrol edilemez bir noktaya sürüklendiğini göstermektedir.
Metnin tamamını göster (6 paragraf daha)Metni kısalt
İktidar tarafından uzun süredir savunulan "ithalatla fiyatları düşürme" politikası ise başarısız olmuştur. 2025 yılının ilk 11 ayında Türkiye toplam 654 bin 430 baş sığır ithal etmiş, bunun karşılığında 1 milyar 52 milyon dolardan fazla döviz yabancı üreticilere ödenmiştir. Buna rağmen kırmızı et fiyatları düşmemiş, aksine tarihî rekorlar kırmıştır. Bu durum, ithalatın çözüm olmadığını; yerli üretimi zayıflatan ve piyasayı daha kırılgan hâle getiren bir politika olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Hayvancılık sektöründeki krizin temel nedenlerinden biri de yem maliyetlerindeki aşırı artıştır. Besicinin en önemli girdisi olan arpa, mısır ve kepek gibi yem hammaddelerinde ithalata bağımlılık hızla artmıştır. 2024 yılında 51 bin ton olan arpa ithalatı, 2025 yılının ilk 11 ayında 334 bin tona yükselmiş; ithal arpanın ton fiyatı ise 198 dolardan 243 dolara çıkmıştır. Mısır ithalatı 4,3 milyon tonu aşmış, kepeğin ton fiyatı bir yıl içinde 175 dolardan 207 dolara yükselmiştir. Bu tablo karşısında besici üretimden çekilmekte, ahırlar boşalmakta, hayvancılık sürdürülemez hale gelmektedir.
Kesimhanelerde oluşan yüksek fiyatlara; kemik, fire, nakliye, kira ve diğer giderler eklendiğinde, etin perakende satış fiyatı vatandaşın alım gücünün tamamen üzerine çıkmaktadır. "Kombinadaki yangın", doğrudan doğruya vatandaşın mutfağına yansımakta; kırmızı et artık geniş halk kesimleri için bir lüks hâline gelmektedir.
Bu çerçevede; kırmızı et fiyatlarındaki artışın nedenlerinin, ithalat politikalarının piyasa ve üretici üzerindeki etkilerinin, yem maliyetlerindeki yükselişin ve yerli hayvancılığın neden desteklenemediğinin kapsamlı biçimde araştırılması; kısa vadeli ithalat çözümleri yerine uzun vadeli, yerli üretimi esas alan, sürdürülebilir hayvancılık politikalarının geliştirilmesi zorunlu hâle gelmiştir.
Bu nedenlerle, kırmızı et piyasasında yaşanan krizin tüm yönleriyle incelenmesi ve kamu yararı doğrultusunda çözüm yollarının belirlenmesi amacıyla, Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılması gerekli görülmüştür.
Saygılarımla. 16.01.2026
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.