Başta Yalova olmak üzere Türkiye genelinde tersane ve gemi inşaat sektöründe kalifiye iş gücü konusunda yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yalova başta olmak üzere Türkiye genelinde tersane ve gemi inşa sektöründe yaşanan kalifiye iş gücü eksikliğinin nedenleri ve sonuçlarının araştırılması, çalışma koşullarının incelenmesi ve kalıcı çözüm önerilerinin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 104. ve 105'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılması hususunu saygılarımızla arz ederiz. 24.03.2026
GEREKÇE
Türkiye'nin denizcilik ve gemi inşa sanayisinde son yıllarda kaydettiği gelişmeler, ülkemizin üretim kapasitesi ve ihracat potansiyeli açısından önemli bir kazanım olarak sunulmaktadır. Ancak bu büyümenin sürdürülebilirliği, nitelikli ve güvenceli insan kaynağının planlanmasına bağlıdır.
Metnin tamamını göster (10 paragraf daha)Metni kısalt
Özellikle Yalova, Türkiye'nin en önemli gemi inşa kümelenmelerinden birine ev sahipliği yapmaktadır. Yalova-Altınova tersaneler bölgesi; üretim hacmi, ihracat katkısı ve sağladığı istihdam bakımından stratejik bir merkezdir. On binlerce kişinin çalıştığı bu bölge, yalnızca yerel ekonomi açısından değil, ülke sanayisi bakımından da kritik rol üstlenmektedir.
Ancak son dönemde hem sektör temsilcilerinin açıklamalarında hem de kamuoyuna yansıyan değerlendirmelerde; tersanelerde özellikle sertifikalı kaynakçı, borucu, raspa-boya ustası, elektrikçi, çelik montaj ustası ve donatım personeli gibi alanlarda ciddi kalifiye iş gücü açığı bulunduğu ifade edilmektedir. Bu durum, Yalova'daki üretim süreçlerini doğrudan etkilemekte; teslim sürelerini, kalite standartlarını ve uluslararası rekabet gücünü riske atmaktadır.
Öte yandan, Yalova'da tersanelerle ilgili kamuoyuna yansıyan tartışmalar, sorunun yalnızca usta bulunamaması meselesi olmadığını; çalışma koşulları, ücret düzeyi, sosyal haklar, barınma olanakları ve iş sağlığı-güvenliği uygulamaları gibi çok boyutlu bir yapısal sorunla karşı karşıya bulunulduğunu göstermektedir. Ağır ve riskli çalışma koşullarına rağmen ücretlerin enflasyon karşısında erimesi, genç nüfusun sektöre yönelmesini zorlaştırmaktadır.
Yalova'da tersaneler bölgesinde yaşanan her yapısal sorun, doğrudan ilin sosyal ve ekonomik dengelerini de etkilemektedir. Iş gücü açığının yabancı iş gücü ile kapatılmasına yönelik eğilimler ise kısa vadeli çözümler sunmakla birlikte; sosyal uyum, iş güvenliği ve mesleki yeterlilik açısından yeni riskler doğurmaktadır. Bu durum hem çalışanların hakları hem de üretim güvenliği açısından dikkatle incelenmelidir.
Ayrıca, Yalova'da mesleki ve teknik eğitim kurumlarının tersane sektörünün ihtiyaç duyduğu niteliklerle ne ölçüde uyumlu olduğu; yerel ve merkezi idare arasında insan kaynağı planlamasına yönelik etkin bir koordinasyon bulunup bulunmadığı da araştırılması gereken temel hususlar arasındadır.
İktidar tarafından dile getirilen "yüksek katma değerli üretim" ve "nitelikli sanayi dönüşümü" hedeflerinin, ancak emeğin niteliği ve güvencesini önceleyen politikalarla mümkün olabileceği açıktır. İnsan kaynağı planlaması yapılmadan sürdürülen büyüme söylemi, sahadaki gerçeklerle örtüşmemektedir.
TBMM'nin, başta Yalova olmak üzere ülke genelinde stratejik öneme sahip tersane sektöründe yaşanan bu yapısal sorunu tüm boyutlarıyla ele alması ve kalıcı çözüm önerileri geliştirmesi, sektörün gelişimi açısından önemlidir. Yalova ve Altınova tersaneler bölgesi başta olmak üzere Türkiye genelinde gemi inşa sektöründe yaşanan kalifiye iş gücü açığının gerçek boyutunun ortaya konulması, bu açığın nedenlerinin tespit edilmesi ve bölgesel dağılımının belirlenmesi gerekmektedir. Ayrıca ücret politikaları, çalışma koşulları, taşeronlaşma uygulamaları ve iş sağlığı-güvenliği standartlarının nitelikli iş gücünün sektöre yönelimi ve sektörde kalıcılığı üzerindeki etkilerinin incelenmesi şarttır. Sektörün sürdürülebilirliğini sağlayacak yasal ve idari düzenleme ihtiyaçlarının somut veriler ışığında belirlenmesi gerekmektedir.
Bu çerçevede; Yalova başta olmak üzere Türkiye genelinde tersane ve gemi inşa sektöründe yaşanan kalifiye iş gücü eksikliğinin; ekonomik, sosyal ve hukuki boyutlarıyla araştırılması, çalışanların haklarının korunması ve sektörün sürdürülebilirliğinin sağlanması amacıyla gerekli yasal ve idari düzenlemelerin belirlenmesi adına bu Meclis Araştırma Önergesi verilmiştir.
8. Litku Goknörer LEskizehr cans " Ali Ördurs K-Maral 10. Maliin Partt İznin Nohal at "' Vecdi Dundyo Kirktich 12. Camdekila
GRİP BAŞKANID
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.