Sosyal yardım alan kişilerin yaşadığı sorunların araştırılarak devlet desteklerinin güçlendirilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Türkiye son yıllarda ağır bir ekonomik krizin etkisi altında yaşamaktadır. Yüksek enflasyon, hızla artan hayat pahalılığı, gelir dağılımındaki bozulma ve alım gücündeki dramatik düşüş milyonlarca vatandaşın yaşam koşullarını derinden sarsmıştır. Resmî veriler ve kamu kurumlarının açıklamaları incelendiğinde, Türkiye'de yaklaşık 12 milyon vatandaşın sosyal yardımlarla hayatını sürdürmeye çalıştığı görülmektedir. Bu tablo, ülkemizde yoksulluğun ulaştığı boyutun açık bir göstergesidir. Sosyal devlet ilkesinin gereği olarak devletin en temel sorumluluklarından biri, ekonomik olarak dezavantajlı durumda bulunan vatandaşların korunması ve insanca yaşayabilecekleri koşulların sağlanmasıdır. Ancak mevcut bütçe politikaları incelendiğinde sosyal yardımların bu sorumluluğu yerine getirmekten uzak olduğu görülmektedir. Türkiye'de sosyal yardımlara ayrılan kaynakların milli gelire oranı yüzde 1 seviyesinin dahi altında kalmaktadır. Buna karşın 2025 yılı itibarıyla merkezi yönetim bütçesinden faiz ödemeleri için milli gelirin yaklaşık yüzde 3,3'üne denk gelen bir kaynak ayrılmıştır. Bir başka ifadeyle, devlet bütçesinde faiz ödemelerine ayrılan pay, milyonlarca yoksul vatandaş için ayrılan sosyal yardım bütçesinin katbekat üzerindedir. Bu tablo, sosyal devlet anlayışı açısından ciddi bir çelişkiyi ortaya koymaktadır.

Bugün Türkiye'de milyonlarca insan temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanmaktadır. Artan kira fiyatları, gıda enflasyonu, enerji maliyetleri ve temel yaşam giderlerindeki yükseliş özellikle dar gelirli aileleri, işsizleri, yaşlıları, engellileri ve sosyal güvencesi olmayan vatandaşları ağır bir yaşam mücadelesiyle karşı karşıya bırakmıştır. Sosyal yardımlarla geçinmeye çalışan milyonlarca vatandaş, mevcut yardım miktarlarının hızla artan hayat pahalılığı karşısında son derece yetersiz kaldığını ifade etmektedir. Öte yandan sosyal yardım sisteminin yapısı, dağıtım mekanizmaları ve etkinliği konusunda da kamuoyunda ciddi tartışmalar bulunmaktadır. Sosyal yardımların yeterli olup olmadığı, yardımların ihtiyaç sahiplerine adil ve şeffaf biçimde ulaşıp ulaşmadığı ve sistemin yoksulluğu azaltma konusunda ne ölçüde etkili olduğu yönünde önemli soru işaretleri bulunmaktadır. Bir ülkede milyonlarca vatandaşın sosyal yardımlara bağımlı hale gelmesi yalnızca ekonomik bir sorun değil, aynı zamanda ciddi bir sosyal politika sorunudur. Üretim gücüne sahip bir toplumda milyonlarca insanın yoksulluk sınırının altında yaşamaya mahkum edilmesi, sosyal devlet ilkesinin zayıfladığını ve gelir dağılımındaki adaletsizliğin derinleştiğini göstermektedir. Faize ayrılan kaynakların yoksullara ayrılan kaynağın kat kat üzerine çıktığı bir bütçe düzeni sürdürülebilir değildir. Devlet bütçesinin önceliklerinin yeniden değerlendirilmesi, sosyal yardımların kapsamının genişletilmesi ve sosyal yardıma muhtaç vatandaşların insanca yaşayabilecekleri bir destek mekanizmasının oluşturulması gerekmektedir.

Bu nedenle Türkiye'de sosyal yardıma muhtaç vatandaşların yaşadığı ekonomik ve sosyal sorunların tüm boyutlarıyla araştırılması, sosyal yardım politikalarının etkinliğinin değerlendirilmesi, sosyal yardım bütçesinin yeterliliğinin incelenmesi ve sosyal devlet ilkesinin gerektirdiği politikaların hayata geçirilmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir araştırma komisyonu kurulması büyük önem taşımaktadır.

Bu gerekçelerle sosyal yardıma muhtaç vatandaşların yaşadığı sorunların tüm yönleriyle araştırılması ve devlet desteklerinin güçlendirilmesine yönelik.çözüm öne Hı çini belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırması açılması gerekli görülmektedir. Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 PAN ·O8T maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. CHP

CRIP BASKANLE