İklim değişikliğinin Türkiye ekonomisi üzerindeki etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

İklim değişikliğinin yol açtığı kuraklık, aşırı hava olayları ve tarımsal üretimdeki gerileme; üretim zincirlerini kırmakta, maliyetleri artırmakta ve ekonomik faaliyetleri doğrudan daraltmaktadır. Sıcak hava dalgaları, kuraklık, sel ve deniz seviyesindeki yükseliş; artık yalnızca çevresel sonuçlar doğurmamakta, aynı zamanda maaşları, şirket bilançolarını ve kamu bütçelerini doğrudan etkilemektedir. Özellikle tarım, balıkçılık ve turizm gibi doğaya bağımlı sektörlerde yaşanacak kayıpların, ekonomik büyüme üzerinde ciddi bir baskı oluşturacağı açıkça görülmektedir. Bu gelişmeler büyümeyi aşağı çekerken işsizliği artırmakta, enflasyonu beslemekte ve geniş kesimler için yaşam maliyetini katlanılamaz hâle getirmektedir. Artan afetlerin kamu bütçesine yüklediği maliyet ise mali dengeleri sarsarak ekonomideki kırılganlığı daha da derinleştirmektedir.

Türkiye açısından bu riskler çok daha ağır sonuçlar doğurma potansiyeline sahiptir. Tarımsal üretimde yaşanacak daralma gıda fiyatları üzerinden enflasyonu tetikleyecek; enerji maliyetlerindeki artış cari açığı büyütecek; su kaynaklarındaki azalma ise üretimden kent yaşamına kadar geniş bir alanda ekonomik daralmayı hızlandıracaktır. Bu süreç, yalnızca çevresel bir tehdit değil; doğrudan büyümeyi baskılayan, gelirleri eriten ve refahı geriye götüren bir ekonomik yıkım riski anlamına gelmektedir.

Bugün gelinen noktada temel soru açıktır: Türkiye ekonomisi bu sürece ne kadar hazırlıklıdır? İklim değişikliğinin kişi başına gelirde yaratacağı kayıp ne olacaktır? Hangi sektörler bu süreçten en fazla etkilenecek, hangi toplumsal kesimler daha ağır bir bedel ödeyecektir? Mevcut ekonomi politikaları bu büyüklükte bir tehdidi karşılayabilecek kapasiteye sahip midir?

İklim değişikliğinin ekonomik etkilerinin bütün yönleriyle ortaya konulmaması hâlinde, karşı karşıya kalınacak tablo yalnızca çevresel bir kriz değil; derinleşen bir ekonomik daralma, artan işsizlik ve kalıcı refah kaybı olacaktır. Bu nedenle, iklim krizinin ekonomi üzerindeki etkilerinin görmezden gelinmesi değil, tüm boyutlarıyla ortaya konulması ve gerekli tedbirlerin acilen belirlenmesi zorunludur.

Bu çerçevede, iklim değişikliğinin Türkiye ekonomisi üzerindeki etkilerinin; büyüme, üretim, istihdam, gelir dağılımı ve kamu maliyesi açısından doğuracağı sonuçların tüm yönleriyle araştırılması; ortaya çıkabilecek ekonomik yıkım risklerinin tespit edilerek gerekil, N politika önlemlerinin belirlenmesi büyük önem taşımaktadır.