2025 yılındaki orman yangınlarının ve bunlar sonucunda oluşan zararların nedenlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Yangınların büyüme hızı ve kontrol altına alınma sürelerindeki eksiklikler, müdahale stratejilerinin ve hazırlıkların yetersiz kaldığını açıkça ortaya koymaktadır. Veriler analiz edildiğinde yangın riskinde insan faktörünün ve tespit edilemeyen nedenlerin çok büyük bir paya sahip olduğu görülmektedir: Çıkan 3.224 yangının 1.933'ü ihmal, dikkatsizlik, kasıt ve kazadan kaynaklanmıştır. Sadece ihmal ve dikkatsizlik kaynaklı yangınlar tek başına 40.032 hektarlık alanın yok olmasına yol açmıştır. 1.012 yangının ise çıkış nedeni tespit edilememiştir. Bu belirsiz yangınlar nedeniyle 37.626 hektar alan kül olmuştur. Nedeni belirlenemeyen yangınların bu denli yüksek olması, adli ve teknik takip altyapısındaki zafiyetleri işaret etmektedir.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın temel anayasal sorumluluğu, yalnızca yangın anında müdahale etmek değil, yangın çıkmasını engelleyecek önleyici ve koruyucu stratejiler geliştirmektir. Küresel iklim projeksiyonları dikkate alındığında, içinde bulunduğumuz yaz aylarında ve önümüzdeki yıllarda daha şiddetli kuraklık ve yüksek sıcaklık dalgaları beklenmektedir. Bu bağlamda; orman emniyet şeritlerinin zamanında açılması, orman altı yanıcı madde ve çalı, kuru ot, dal vb. temizliğinin kış ve bahar aylarında eksiksiz tamamlanması, yapay zekâ destekli erken uyarı ve termal kamera sistemlerinin aktif hale getirilmesi, hava ve kara lojistiğinin, uçak, helikopter, arazöz sayısı ile personel eğitiminin şeffaf bir şekilde hazır edilmesi hayati önem taşımaktadır.

Ayrıca afet yönetimi; Bakanlık, Orman Bölge Müdürlükleri, valilikler ve il-ilçe belediyeleri arasında hiçbir siyasi mülahaza gözetilmeksizin, tam bir koordinasyon ve ortak bütçe ve ekipman paylaşımı ile yürütülmelidir.

Tüm bu gerekçelerle; 2025 yılındaki devasa kayıpların nedenlerinin tüm yönleriyle araştırılması, önleyici tedbirlerdeki eksikliklerin ve idari ihmallerin tespit edilmesi, kurumlar arası koordinasyon mekanizmalarının yeniden yapılandırılması ve önümüzdeki kritik yaz dönemine yönelik acil eylem planlarının belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.