Enflasyonun ekonomik ve sosyal etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve bağımsız akademisyenlerce oluşturulan Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) tarafından açıklanan Temmuz ayı enflasyon verileri çerçevesinde; uygulanan ekonomi programının hedeflerinden sapmasının, Merkez Bankası tahminlerinin tutmamasının, Orta Vadeli Program (OVP) öngörülerinin gerçeklikle örtüşmemesinin ve öngörülebilir ekonomik ortamın yokluğunda ödenen ağır bedellerin toplumsal yansımalarının, vatandaşlarımızın alım gücünde meydana gelen kayıpların, gıda ve temel tüketim kalemlerindeki fiyat artışlarının, reel ücretlerin aşınmasının ve gelir adaletsizliğinin sosyoekonomik etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak gerekli önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Içtüzük'ün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 06.08.2026
GEREKÇE
Temmuz ayı enflasyon verileri; TÜİK tarafından aylık %1,78, yıllık %31,75 ve bağımsız araştırma grubu ENAG tarafından ise aylık %3,07, yıllık %50,49 olarak açıklanmıştır. İki veri arasındaki belirgin makas piyasa güvenini zedelerken, uygulanan ekonomi programının yapısal bir başarısızlık içerisinde olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Metnin tamamını göster (10 paragraf daha)Metni kısalt
Uzun süredir sürdürülen sıkılaşma politikalarına, yüksek faiz oranlarına ve kamuoyuna "sabır" çağrılarıyla yüklenen ağır vergi ve zamlara rağmen enflasyonist baskı kırılamamıştır. Ekonomi yönetiminin ve Merkez Bankasının enflasyon hedefleri tutarsız kalmış; Orta Vadeli Program'da (OVP) yer alan makroekonomik göstergeler ile fiili durum arasındaki sapma derinleşmiştir. Öngörülebilir bir ekonomik ortamın tesis edilememesi neticesinde:
1. Hedeflerdeki Sapma ve Güven Kaybı: Merkez Bankasının yıl sonu enflasyon hedefleri ile gerçekleşmeler arasındaki uyumsuzluk, ekonomi programının inandırıcılığını ortadan kaldırmıştır. OVP'de taahhüt edilen büyüme, enflasyon ve cari denge hedeflerinden uzaklaşılmıştır.
2. Sonuç Alınamayan Sıkılaşma ve Fatura: Yüksek faiz ve vergi artışları politikası enflasyonu düşürmede yetersiz kalırken; üretici, esnaf ve KOBİ'lerin finansmana erişimini kısıtlamış, üretim çarklarını yavaşlatmıştır. Katlanılan ağır maliyetlere rağmen beklenen fiyat istikrarı sağlanamamıştır.
3. Bedelin Vatandaşa Yüklenmesi: Vergi yükünün doğrudan ve dolaylı vergilerle dar gelirliye yıkılması, reel ücretlerin açlık sınırının altında kalması, asgari ücretli ve emeklinin satın alma gücünün sıfırlanması; ekonomi politikalarının tüm yükünün vatandaşa fatura edildiğini göstermektedir.
4. Piyasa Belirsizliği: Fiyatlama davranışlarındaki bozulma ve ölçüm mekanizmalarına duyulan güvensizlik, yatırım ortamını tahrip etmekte ve sermaye birikimini engellemektedir.
Açıklanan resmi enflasyon oranları ve halkın günlük yaşamında hissettiği fiili enflasyon arasındaki fark, toplumsal refah kaybını derinleştirmektedir. Hem açıklanan hem de hissedilen enflasyondaki bu seyir doğrultusunda:
• Sabit ve dar gelirli kesimlerin (işçi, memur, emekli) satın alma gücü erilasypn karşısında hızla erimiş, yapılan ücret düzenlemeleri kısa sürede geçerliliğini yitirmektedir.
• Gıda, barınma, enerji ve ulaştırma gibi hayati alanlardaki fiyat artışları toplumsal yoksullaşma riskini artırmaktadır.
Yüksek enflasyon ortamı servet transferine yol açmakta, gelir grupları arasındaki makası daha da açmaktadır.
Enflasyonun getirdiği sosyo-ekonomik tahribatın boyutlarının tespit edilmesi, emekli ve çalışanların alım gücünü koruyacak telafi edici mekanizmaların geliştirilmesi, fiyat istikrarının sağlanmasına yönelik alınacak tedbirlerin belirlenmesi, tüm çabalara ve toplumun ödediği ağır bedellere rağmen istenilen neticenin alınamayışının nedenlerinin saptanması, ekonomi yönetiminin hesap verebilirliğinin sağlanması ve krizin faturasının vatandaşa kesilmesini önleyecek politika alternatiflerinin tespiti amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir Meclis Araştırma Komisyonu kurulması elzemdir.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.