Evsizlerin sorunlarının araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Akademik literatürde evsizlik, bir kişinin belirlenmiş geçici bir konutta ya da uyumak için tasarlanmamış bir yerde en az bir gecesini geçirmesi olarak tanımlanırken evsizler de evsiz, çatısız, konutsuz ya da güvencesiz alanlarda yaşayan bireyler olarak tanımlanır. Birleşmiş Milletler ve Avrupa ülkelerinde evsizliğe dair çatı kuruluş olan FEANTSA"nın (European Federation of National Organisations working with the Homeless) kullandığı ortak tanım ve sınıflandırma ise şu şekildedir: "Sokaklarda yaşayan kişiler, açık alanlarda, barakalar veya arabalarda; geçici acil barınma yerlerinde, kadın sığınma evlerinde, kamplarda veya ülke içinde yerinden edilmiş kişilere, mültecilere veya göçmenlere sağlanan diğer geçici konaklama yerlerinde yaşayan kişiler; ve gayrı resmi yerleşim yerlerinde yaşayanlar gibi son derece yetersiz ve güvencesiz konutlarda yaşayanlar." (OHCHR,2020). Birleşmiş Milletler ve FEANTSA'nın evsizlik tanımı, sokakta ya da geçici barınaklarda yaşayanlardan, mültecilere veya gayri resmi yerleşim yerlerinde yaşayanlara kadar geniş bir yelpazeyi kapsamıştır.

Evsizlere Yönelik Hizmet ve Politikalarda Mevcut Durum Evrensel İnsan Hakları Beyannamesi'nin 25. Maddesinden başlayarak Türkiye'nin taraf olduğu birçok uluslararası haklar sözleşmesi barınma hakkının korunması yükümlülüğünü getirir. Konut hakkıyla ilgili olarak, Avrupa Sosyal Şartı'nın 31. maddesinde; "Devletler barınaktan yoksun kalma durumunu da tedricen ortadan kaldırmaya yönelik önlemler almalıdırlar, Devlet halkın kabul edilir düzeyde kentlerden yararlanabilmesini sağlamakla ve maddi olanağı dar olanlar için konut giderlerini ulaşılabilir bir düzeyde tutmakla yükümlüdür." denir.

Türkiye'de evsizlik ile ilgili yasal bir çerçeve olmadığı gibi; evsizlerin son yıllardaki durumu hakkında sadece yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarının yaptığı kısıtlı çalışmalar mevcut olduğu için net bir veri de yoktur. Konuyla ilgili çalışan sivil toplum temsilcileri evsizlerin sayısının başta İstanbul'da olmak üzere, "hiç olmadığı kadar" arttığını söylemekte ve Türkiye'de evsizliği, ekonomik sıkıntılar ve sosyal sorunlarla ilişkilendirmektedirler.

Barınma sorununu çözmek, sayısı giderek artan evsiz yurttaşların temel ihtiyaçlarını ve sorunlarını belirleyip kalıcı olarak çözmek, evsiz yurttaşların sürdürülebilir insanca yaşam hakkını sağlamak için yapılacakları belirlemek amacıyla TBMM'de acil olarak bir araştırma komisyonu kurulmalıdır.