Enerji sektörüne yapılan yatırımlara ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 89 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Rahmi Aşkın TÜRELİ İzmir Milletvekili
AKP hükümetleri döneminde enerji sektörü yatırımlarında Türkiye ekonomisinin büyüme eğilimleri ile uyumlu olmayan gelişmeler kaydedilmiştir. Nitekim 2003-2023 döneminde toplam sabit sermaye yatırımları yüzde 7,2 oranında artarken, enerji sektörü sabit sermaye yatırımları sadece yüzde 1,5 oranında artmıştır. Böylece, toplam sabit sermaye yatırımları içinde enerji sektörünün payı 2002 yılında yüzde 7,7 olan seviyesinden 2023 yılında yüzde 2,5'e gerilemiştir.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu durum, esas itibarıyla kamu sektöründen kaynaklanmıştır. Nitekim 2003-2023 döneminde kamu sabit sermaye yatırımları yüzde 3,5 oranında artarken, kamu enerji sabit sermaye yatırımları yüzde 4,4 oranında azalmıştır. Böylece, kamu sabit sermaye yatırımları içinde enerji sektörünün payı 2002 yılında yüzde 20,8 olan seviyesinden 2023 yılında yüzde 4,9a gerilemiştir.
Diğer taraftan, kamu sektörünün enerji yatırımlarından çekilmesiyle oluşan boşluğun özel sektör tarafından yeterince doldurulamadığı görülmektedir. Nitekim 2003-2023 döneminde özel kesim sabit sermaye yatırımları yüzde 8,0 oranında artarken, özel enerji sabit sermaye yatırımları sadece yüzde 5,7 oranında artmıştır. Böylece özel sabit sermaye yatırımları içinde enerji sektörünün payı 2002 yılında yüzde 3,5 iken, 2023 yılında yüzde 2,2'ye gerilemiştir.
--Bu gelişmeler sonucunda, toplam enerji yatırımlarının GSYH içindeki payı 2002 yılında yüzde 1,5 olan seviyesinden 2023 yılında yüzde 0,8'e gerilemiştir.
Bu bilgilerin ışığında;
SORULAR
2003-2023 döneminde enerji yatırımlarındaki artışın ekonominin genel yatırım ui hacmindeki artışın gerisinde kalmasının nedenleri nelerdir?
2003-2023 döneminde kamu enerji yatırımlarındaki azalmayı hangi faktörlere bağlıyorsunuz?
Sizce kamu sektörünün enerji yatırımlarından çekilmesiyle oluşan boşluğun özel sektör tarafından yeterince doldurulamamasının nedenleri nelerdir?
Enerji yatırımlarındaki artışın ekonominin genel yatırım hacmindeki artışın gerisinde kalmasının ve bunun sonucunda enerji yatırımlarının GSYH içindeki payındaki azalmanın ekonominin orta-uzun dönem büyüme potansiyellerini sınırladığını düşünmüyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
İlgi 1 31/05/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1436034 sayılı yazınız. -
İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ'nin tarafıma tevcih ettiği 7-12267 esas numaralı yazılı soru önergesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 99 uncu maddesi gereği ekte cevaplandırılmaktadır.
Alparslay"BAYRAKTAR
Bilgilerinizi arz ederim.
Bakan Ek: 7-12267 Esas Numaralı Önerge Cevabı (1 Sayfa) 03125464646 ETK Uzmanı 03122225760 Telefon No:(312) 546 58 80
TÜRELİ'NİN YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN ! DÖNEM i ESASNO CEVAPLAR i 282 | 7412267
Uluslararası Enerji Ajansı tarafından hazırlanan dünya enerji yatırımları raporu incelendiğinde artan nüfus ve enerji ihtiyacına rağmen enerji sektörü yatırımlarının dünya genelinde yatay bir seyir izlediği görülmektedir. Yenilenebilir enerji tesisi yatırım maliyetlerinde yaşanılan düşüşün önemli bir etken olduğu bu durum muvacehesinde ise kurulu güç açısından daha fazla yatırım yapılmasına rağmen toplam yatırım tutarlarında aynı oranda artış yaşanmamıştır.
Ancak genel duruma bakıldığında Ülkemizde enerji sektörüne ilişkin yatırımlar devam etmiş, elektrik enerjisi kurulu gücünde yerli ve yenilenebilir kaynaklarımızın payı sürekli artmıştır. Ekonomik büyüme ve sanayileşmenin en büyük göstergelerinden olan elektrik enerjisi kurulu gücümüz mevcut durumda 2002 yılındaki değerin 3,5 katına çıkarak 110.000 MW barajını geçmiş olup, bu kurulu : gücümüzün *668'lik kısmı yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklıdır. Bununla birlikte Türkiye Ulusal-Enerji Planına göre 2035 yılında elektrik enerjisi kurulu gücümüzün 189,7 GW seviyesine ulaşması ve
"072'lik kısmının yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarından oluşması öngörülmektedir. Bu çerçevede konuya ilişkin yapılacak değerlendirmelerde enerji teknolojilerinde yaşanan maliyet düşüşü ile enerji verimliliği (ouygulamalarının maliyetlerdeki etkisinin dikkate alınmasının yararlı olacağı düşünülmektedir.
Kamu ve özel sektör tarafından yürütülen enerji yatırımlarına ilişkin olarak; Ülkemiz elektrik sektörü serbestleştirme ve özelleştirme faaliyetleriyle şekillenen bir dönüşüm süreci geçirmiş ve sektöre ilişkin özel yatırımların yapılabilmesine imkân verilmiştir. Bu durum, özel sektörün elektrik kurulu gücündeki payının artışıyla kendini göstermekte olup, 2024 yılı Haziran ayı sonu itibarıyla özel sektörün elektrik kurulu gücündeki payı yaklaşık 9081 düzeyine ulaşmıştır. Uyguladığımız "Daha fazla yerli, daha fazla yenilenebilir" odaklı politikalarımız neticesinde yenilenebilir enerji'kurulu gücünde Ülkemiz dünyada 11. sırada, Avrupa ülkeleri arasında ise 5. sırada yer almaktadır. Bu gelişmeler ışığında ve Ülkemizin yenilenebilir enerji potansiyeli dikkate alındığında enerji sektöründe yatırımların artarak devam edeceği görülmektedir.