Ülke genelindeki sokak hayvanı ve hayvan barınağı sayısına ilişkin
Kaynak göster
Zeynel Emre (CHP), 31 Mayıs 2024 tarihinde 7/12756 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 115 gün sonra, 23 Eylül 2024).
Zeynel Emre (CHP, İstanbul). “Ülke genelindeki sokak hayvanı ve hayvan barınağı sayısına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/12756, 31 Mayıs 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-12756-ulke-genelindeki-sokak-hayvani-ve-hayvan-barinagi-sayisina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/367e6122-43fc-4154-80ca-018fdcd2b640
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 115 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 108 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
Zeynel Emre İstanbul Milletvekili
Ülkemizde köklü bir çözüme kavuşturulamamasından kaynaklı sık sık gündeme gelen sokak hayvanlarının yaşam ve yaşam alanlarına ilişkin tartışmalar, son olarak iktidar partisinin hazırlıklarını yürüttüğü yasa teklifiyle tekrar kamuoyunun gündemine geldi. Teklifin tartışmalı birçok hüküm içerdiği; bunların başında hayvanların uyutulması, yani öldürülmesinin de yer aldığı kaydedilmekte.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Genel olarak hayvanlara, özel olarak da sokak hayvanlarına ilişkin yürütülen tartışmaların hem yaşam hakkı hem de sosyo-kültürel etkenler göz ardı edilerek geçici olarak gündeme getirilmesi ne yazık ki sorunun, hayvanseverlik ve hayvan düşmanlığı düzleminde konuşulmasına yol açmakta.
Kentlerin, hayvanların yaşam alanlarını da yok edecek şekilde genişlemesi; evcil hayvanların sahipleri tarafından bir süre sonra sokaklara bırakılması ve konuyla ilgili görev ve sorumluluğu olan resmi kurumların gerekli çalışmaları yürütmemesinin yol açtığı sorunlar yumağının, hayvanların yaşam hakkının ihlal edilmesine dönüşmesi, ne bilimsel ne de ahlaki bir temel taşımamaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
) Türkiye genelindeki sokak hayvanı popülasyonu nedir? İllere ve türlerine göre dağılımı nasıldır?
) Türkiye genelindeki hayvan barınaklarının sayısı kaçtır? Bunların kaçı resmi kaçı özel niteliktedir? Buralarda kaç hayvan bulunmaktadır?
) 2024 yılı esas alındığında bir hayvanın yıllık ortalama bakım maliyeti ne kadardır?
) Bilhassa kırsal kesimde köpek nüfusu kontrolsüz çoğalmaktadır. Kırsal kesimdeki sokak hayvanları için hangi önlemlerin alınması planlanmaktadır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Hayvanlara verilen değer kapsamında onların refahını gözeten ilk yasal düzenleme olan 5199 sayılı "Hayvanları Koruma Kanunu" 2004 yılında kabul edilmiştir. Yaşanan ve gelişen süreç içerisinde 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'nda değişiklik öngören 7527 sayılı "Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" 02.08.2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Kanun değişikliği ile; e İnsan, hayvan ve çevre sağlığının bütüncül olarak gözetilmesi amaçlanmıştır. e Sahipli ve sahipsiz hayvan tanımları netleştirilmiş, sahipsiz köpeklerin belediyelerce hayvan bakımevlerine alınarak rehabilite edilmesi ve sahiplendirilmesi öngörülmüştür. Amaç; başıboş hayvanların hayvan bakımevlerine alınması ve rehabilite edilerek sahiplendirilmesi ile hem hayvanlara daha iyi yaşam şartlarının sağlanması; hem de başıboş köpeklerin sokaklarda kontrolsüz üremesi ve insan-hayvan çatışmasının engellenmesidir.
"e Sahipli ve sahipsiz tüm hayvanların kayıt altına alınmasına yönelik hükümlere yer verilmiştir. Böylece tüm hayvanların takibi sağlanarak sahipli hayvanların sokağa terk edilmelerinin önüne geçilmesi amaçlanmış ve bu maksatla hayvanını sokağa terk edenlere uygulanacak idari yaptırım hayvan başına 60.000 TL*ye yükseltilmiştir. e Sahipsiz veya güçten düşmüş hayvanların en hızlı şekilde yerel yönetimlerce kurulan hayvan bakımevlerine götürülecektir. Bakanlığımız veri sistemine kaydedilen ve rehabilite edilen bu köpekler, sahiplendirilinceye kadar hayvan bakımevlerinde barındırılacaktır. e Kanun değişikliğinde, köpeklerden insan ve hayvanların hayatı ve sağlığı için tehlike teşkil eden ve olumsuz davranışları kontrol edilemeyen, bulaşıcı veya tedavi edilemeyen hastalığı bulunanlara Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu'nun ilgili hükümlerinin uygulanması gerektiği belirtilmiştir. Ülkemizin 2003 yılında kabul ettiği Ev Hayvanlarının Korunmasına Dair Avrupa Sözleşmesi kapsamında belirtilen sahipsiz hayvan popülasyonunun kontrol altına alınması işlemleri için yerel yönetimler yetkilendirilmiştir. Bu düzenlemeler ile insan, hayvan ve çevre sağlığının korunması amaçlanmıştır. e Büyükşehir belediyeleri, il belediyeleri ve nüfusu yirmi beş bini aşan belediyeler 31.12.2028 tarihine kadar hayvan bakımevlerini kurmakla ve mevcut bakımevlerinin koşullarını iyileştirmekle yükümlü kılınmıştır. e Yerel yönetimlerin hayvan bakımevleri kurmak da dahil sahipsiz hayvanlara ilişkin iş ve işlemlerini yürütmelerinde gerekli kaynağı ayırmaları ve bu kaynağı belirtilen amaçla kullanmaları için hükümler yer almıştır.
Bakanlığımızca yayımlanan 2013/8 ve 2013/16 sayılı "Geçici Hayvan Bakımevi Yapımı İle İlgili Ödenek Tahsisi Hakkında" Genelgeler kapsamında hayvan bakımevi yapımı için 63 ilde 118 yerel yönetime mali destek sağlanmıştır.
5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'nun 19'uncu maddesi ve Bakanlığımızca yayımlanan 2017/3 sayılı "Sokak Hayvanlarının Kısırlaştırılması ile İlgili Ödenek Tahsisi" Genelgesi kapsamında sahipsiz hayvanları kısırlaştırarak mikroçip, kulak küpesi numarası ve fotoğrafı ile Bakanlığımız veri tabanına (HAYBİS) kaydeden yerel yönetimlere 2023 yılında 28.952.100 TL mali destek sağlanmıştır.
2024 yılında sahipsiz hayvanların kısırlaştırılmasının desteklenmesi maksadıyla 45 milyon TL ödenek ayrılmıştır.
İbrahim YUMAKLIBakan