İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/12841 GEÇ CEVAPLANDI · 246 GÜN

İzmir'in Karaburun ilçesinde yapılması planlanan bir GES projesi için verilen ÇED kararına ilişkin

Kaynak göster

İbrahim Akın (DEM Parti), 6 Haziran 2024 tarihinde 7/12841 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 246 gün sonra, 7 Şubat 2025).

İbrahim Akın (DEM Parti, İzmir). “İzmir'in Karaburun ilçesinde yapılması planlanan bir GES projesi için verilen ÇED kararına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/12841, 6 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-12841-izmir-in-karaburun-ilcesinde-yapilmasi-planlanan-bir-ges-projesi-icin-verilen-ced-kararina (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a18467cf-68f2-4848-b4ea-018ff1eb2efc

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 246 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki soruların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet ÖZHASEKİtarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İbrahim AKIN İzmir Milletvekili

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İzmir İl Müdürlüğünün internet sayfasında "İZMİR ili KARABURUN, ilçesi Pirenli Dağı, Kurkaya Tepe, Yayla Düzü, Değirmentepe, Çataltepe, Mınıslı Mevkii sınırları içerisinde, LODOS KARABURUN ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş. tarafından yapılması planlanan KARABURUN RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ YARDIMCI KAYNAK GES (99,9999 MWe/99,9999 MWp/99,9999 MWm-Toplam:118,9 ha) projesi ile ilgili olarak 12.04.2023 tarihinde "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararı verilmiştir" denilerek duyuru yapılmıştır.

Gerekçenin tamamını göster (16 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Ancak bundan önce, bölgede kurulması planlanan Güneş Enerjisi Santralleri için seçilen bölgenin özellikleri, projenin bölgedeki doğal, toplumsal, ekonomik ve sosyal hayat üzerinde yaratacağı olumsuz etkiler ifade edilerek söz konusu projeyle ilgili olarak bölge halkından yurttaşlar tarafından İdare Mahkemesinde 10 Mayıs 2023 tarihinde "ÇED Olumlu" kararının iptali istemiyle dava açılmış; dava, 2023/812 Esas no ile İzmir inci İdare Mahkemesinde görülmüştür.

Bölgede gerçekleştirilmek istenen GES Projesi ile ilgili yargı süreci devam ederken, proje bölgesindeki 5.000 adet dikili zeytin ağacının idarenin bilgisi dâhilinde kesildiği belirtilmektedir.

Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü kayıtlarında, proje bölgesindeki parsellerin neredeyse tamamının "Zeytinlik" veya "Zeytinli Tarla" olarak kayıtlı olduğu görülmektedir.

2023 Eylül ile 2024 Şubat dönemi arasındaki beş aylık süre içinde beş bin kadar dikili zeytin ağacının kesilmesi, proje bölgesinde yapılacak bir keşif sırasında bölgedeki arazinin vasfını değiştirmeye yönelik bir çalışma olarak da değerlendirilmektedir.

Nitekim dava açan yurttaşların projenin iptali istemine ilişkin ileri sürdükleri gerekçeler, mahkeme tarafından da haklı bulunmuş ve açılan dava sürecinde T.C Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın proje hakkında vermiş olduğu " ÇED olumlu" kararının yürütmesi 22.02.2024 tarihinde durdurulmuştur.

İlgili mahkeme, dava sürecini sürdürmüş, konuyu;

Çevre Mühendisliği ve Çevre Mevzuatı Açısından,

Flora Bilimi Açısından,

Fauna Bilimi Açısından,

Makine/Enerji Sistemleri Mühendisliği Açısından,

Jeolojik ve Hidrojeolojik Açıdan,

Orman Mühendisliği Açısından,

Tarımsal Yapı, Arazi Kullanımı ile Çevre Etkileşimi (Ziraat Mühendisliği) açısından, olmak üzere bir çok açıdan etraflıca değerlendirmiş, ilgili bilirkişi raporları incelenmiş ve sonuçta, "İzmir ili Karaburun ilçesi Pirenli Dağı, Kurkaya Tepe, Yayla Düzü, Değirmentepe, Çataltepe, Mınıslı Mevkii sınırları içerisinde yapılması planlanan Karaburun Rüzgar Enerji Santrali Yardımcı Kaynak GES (99,9999MWe/99,9999 MWp/99,9999MWm-Toplam:118,9 ha) projesi ile ilgili olarak Çevre, Şehircilik ve İklimDeğişikliğiBakanlığınca verilen "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. "diyerek 15,03.2024 tarihinde 2023/812 E ve 2024/267 K nolu kararıyla"ÇED OLUMLU" kararını oy birliği ile iptal etmiştir.

GSS LN

Mahkemenin bu iptal kararına karşın Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş, 28.05.2024 tarihinde, aynı bölgeyle, aynı projeyle ilgili ÇED raporunu bir kez daha Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına vermiştir. İlgili şirket, yeni ÇED raporunda herhangi bir değişiklik yapmadığını, Bakanlığa vermiş olduğu dosyada bizzat kendisi açıklamıştır. Bu durum ilgili şirket tarafından hazırlanan ÇED Dosyasında "...iş bu ÇED Raporunda, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 12.04.2023 tarih, 7064 sayılı karar ile "ÇED Olumlu" kararına istinaden hazırlanan Nihai ÇED Raporunda belirtilen alan ve kapasite ile ilgili herhangi bir değişiklik yapılmamış..." şeklinde yer almıştır.

Bu bağlamda:

SORULAR

  1. İzmir ili Karaburun, ilçesi Pirenli Dağı, Kurkaya Tepe, Yayla Düzü, Değirmentepe, Çataltepe, Mınıslı Mevkii sınırları içerisindeki birçok arazinin neredeyse tamamı Zeytinlik veya Zeytinli Tarla olarak kullanıldığı halde, söz konusu bölgede GES kurulması için ÇED Olumlu Kararı hangi gerekçelerle verilmiştir?

  2. İzmir 7'inci İdare Mahkemesi tarafından "ÇED Olumlu" kararı iptal edilmiş olduğu halde aynı projenin aynı yerde yapılmasına tekrar onay verilmesi, verilmiş olan yargı kararına uygun mudur?

  3. İzmir inci İdare Mahkemesinin 3573 sayılı Yasa ile korunan zeytinlik alanlarının yok olmasına neden olacağı tespitine karşın, söz konusu projenin uygulanmasına izin verecek misiniz?

  4. Söz konusu GES Projesi alanında yer alan endemik bitki türleri var mıdır? Varsa bu alandaki endemik bitki türü sayısı nedir?

  5. Proje alanı tamamen veya kısmen, Karaburun-Ildırı Körfezi Özel Çevre Koruma Bölgesi içinde yer almakta mıdır?

  6. Proje alanında sahip olduğu biyolo-ekolojik çeşitlilik sebebiyle Kesin Korunacak Hassas Alan olarak tescil edilen yerler var mıdır?

  7. Söz konusu GES projesinin önemli bir bölümünün yapılacağı 163 ada, 37 parsel nolu alanın resmi kayıtlardaki vasfı nedir? Projenin hayata geçirilmesi sonucunda bu parsel üzerindeki zeytinlikler zarar görmeyecek midir?

  8. Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş.'ye ait Yardımcı Kaynak GES projesi'nin ÇED Raporu'nun iptaline gerekçe oluşturan İzmir inci İdare Mahkemesi'nin

  9. 12.2023 tarihli Bilirkişi İnceleme Raporunda; "Yaylaköy'de, Lodos A.Ş ye ait Karaburun RES Projesi'nin, mevcut 87 türbininin 785175 m2'lik kapladığı alanda habitatı bozduğunu gösterdiği yine aynı firmaya ait 7 adet GES alanının 181.818 adet panel ile 118,9 ha alanı kaplayacak olmasının da alanda habitatı bozacağı veya parçalayacağını göstermektedir " denmektedir. Bu durumda, Yaylaköy'ün yaşanabilir koşullarının oluşması için öngörüleriniz neler olacaktır?

  10. Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş.'ye ait Yardımcı Kaynak GES projesi'nin ÇED Raporu'nun iptaline gerekçe oluşturan İzmir inci İdare Mahkemesi'nin 04.12.2023 tarihli Bilirkişi İnceleme Raporunda; "Yaylaköy halkının tek geçim kaynağı olan tarımsal bütünlüğün bozulacağı, Yaylaköylülerin keçi besleyerek geçimini sağladıkları, ancak GES tesisinin etrafının çit ile çevrilmesi sonucu bölgede hayvancılığın yapılmasının mümkün olmayacağı" belirtilmektedir. Bu durumda, Yaylaköy halkı için sosyo-ekonomik destekleriniz olacak mıdır?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Mehmet Özhaseki, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·

Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

-Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat:Haydar DEMİRER Tel: 410 14 57

SAYIN İBRAHİM AKIN'IN , YAZILI SORU ÖNERGESİNE OL 16 İLİŞKİN SORULAR VE CEVABI ii SORULAR

1. İzmir ili Karaburun, ilçesi Pirenli Dağı, Kurkaya Tepe, Yayla Düzü, Değirmentepe, Çataltepe, Mınıslı Mevkii sınırları içerisindeki birçok arazinin neredeyse tamamı Zeytinlik veya Zeytinli Tarla olarak kullanıldığı halde, söz konusu bölgede GES kurulması için ÇED Olumlu Kararı hangi gerekçelerle verilmiştir?

2. İzmir 7'nci İdare Mahkemesi tarafından "ÇED Olumlu" kararı iptal edilmiş olduğu halde aynı projenin aynı yerde yapılmasına tekrar onay verilmesi, verilmiş olan yargı kararına uygun mudur?

3. İzmir 7'nci İdare Mahkemesinin 3573 sayılı Yasa ile korunan zeytinlik alanlarının yok olmasına neden olacağı tespitine karşın, söz konusu projenin uygulanmasına izin verecek misiniz?

4. Söz konusu GES Projesi alanında yer alan endemik bitki türleri var mıdır? Varsa bu alandaki endemik bitki türü sayısı nedir?

5. Proje alanı tamamen veya kısmen, Karaburun-Ildırı Körfezi Özel Çevre Koruma Bölgesi içinde yer almakta mıdır?

6. Proje alanında sahip olduğu biyolo-ekolojik çeşitlilik sebebiyle Kesin Korunacak Hassas Alan olarak tescil edilen yerler var mıdır?

7. Söz konusu GES projesinin önemli bir bölümünün yapılacağı 163 ada, 37 parsel nolu alanın resmi kayıtlardaki vasfı nedir? Projenin hayata geçirilmesi sonucunda bu parsel üzerindeki zeytinlikler zarar görmeyecek midir?

8. Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş.'ye ait Yardımcı Kaynak GES projesi'nin ÇED Raporu'nun iptaline gerekçe oluşturan İzmir 7'inci İdare Mahkemesi'nin 04,12,2023 tarihli Bilirkişi İnceleme Raporunda; "Yaylaköy'de, Lodos A.Ş ye ait Karaburun RES Projesi 'rlirı, mevcut 87 türbininin 785175 m2'lik kapladığı alanda habitatı bozduğunu gösterdiği yine aynı firmaya ait 7 adet GES alanının 181.818 adet panel ile 118,9 ha alanı kaplayacak olmasının da alanda habitatı bozacağı veya parçalayacağını göstermektedir" denmektedir. Bu durumda, Yaylaköy'ün yaşanabilir koşullarının oluşması için öngörüleriniz neler olacaktır?

9. Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş.'ye ait Yardımcı Kaynak GES Projesi'nin ÇED Raporu'nun iptaline gerekçe oluşturan İzmir Vinci İdare Mahkemesi'nin 04.12.2023 tarihli Bilirkişi İnceleme Raporunda; "Yaylaköy halkının tek geçim kaynağı olan tarımsal bütünlüğün bozulacağı, Yaylaköylülerin keçi besleyerek geçimini sağladıkları, ancak GES tesisinin etrafının çit ile çevrilmesi sonucu bölgede hayvancılığın yapılmasının mümkün olmayacağı" belirtilmektedir. Bu durumda, Yaylaköy halkı için sosyo-ekonomik destekleriniz olacak mıdır?

CEVAP

2872 sayılı Çevre Kanunu'nun Çevresel etki değerlendirilmesi başlıklı 10. maddesinde "Gerçekleştirmeyi planladıkları faaliyetleri sonucu çevre sorunlarına yol açabilecek kurum, kuruluş ve işletmeler, Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu veya Proje Tanıtım Dosyası hazırlamakla yükümlüdürler." hükmü bulunmaktadır.

Bakanlığımızca yürütülen çevresel etki değerlendirmesi sürecinde yapılması icap eden iş ve işlemleri belirleyen hukuksal düzenleme, Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'dir. Bu bağlamda söz konusu projeler 29.07.2022 tarihli ve 31907 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliği'nin hükümlerine bire bir uygun olarak tesis edilmiştir.

Bu itibarla, ÇED çalışmaları; 2872 sayılı Çevre Kanunu ile 5491 sayılı Çevre Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanuna istinaden çıkarılan Yönetmeliklerin ilgili hükümleri ve diğer mer'i mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütülmüş ve ÇED Raporu söz konusu mevzuata uygun olarak hazırlanarak ÇED süreci yürütülmüş ve ÇED kararları verilmiştir.

Bakanlığımızın 13.02.2009 tarih ve 2009/7 sayılı ÇED Uygulamaları Genelgesi Kapsamında "ÇED Olumlu" kararının iptaline karar verilen projelerde mahkemece verilen iptal kararının gerekçeleri dikkate alınarak söz konusu projeye ilişkin revize ÇED Raporu hazırlanmak suretiyle, "Çevrimiçi ÇED Süreci Yönetim Sistemi (€-ÇED)" üzerinden Bakanlığımıza sunulması halinde yeniden değerlendirme yapılır.

İzmir İli, Karaburun İlçesi, Yaylaköy Mevkii Sınırlarında Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş. Tarafından "Karaburun Rüzgar Enerji Santrali Yardımcı Kaynak Ges 99,9999 MWe/99,9999 MWp-Toplam:118,9 ha)" Proje sahası ve çevresinin Floristik, Faunistik, Toprak ve Tarımsal yapısını ortaya koymak amacıyla arazi çalışmalarına dayalı bir dizi araştırma ve inceleme gerçekleştirilmiştir.

Araştırma bölgesinin Floristik, F aunistik, Toprak ve Tarımsal yapısının tespitine yönelik çalışmalar literatür taramasının yanı sıra bir dizi arazi çalışmalarına dayanmaktadır. Proje ekibi başta Lodos Rüjgar Enerji Santrali olmak üzere Karaburun Yarımadasında gerçekleştirilen projelerin flloristik, faunistik değerlendirilmesi ve ayrıca flora ve fauna izleme amacı ile yaklaşık 6 yılllık bir süreçte arazi çalışmaları gerçekleştirilmiştir.

GES projesi kapsamında yapılmak istenilen toplam GES alanının 68,35 hektarlık alanı 163 ada 37 parsele aittir. Bu alan içerisinde 163/37 parsel numaralı, toplam 11.025,97 m? alandan oluşan parsel üzerinde doğal bitki örtüsü makiler ve çalılar yer almaktadır. Zeytin ağacı bulunmadığı gözlemlenmiştir. Aynı alanda yer alan 175/80 ve 175/79 no'lu parseller tarla ve ham toprak, 1396 (Yeni 585/72) no'lu parsel ham toprak olarak nitelendirilmiş derinliği 20-50 cm arasında değişen sığ topraklara sahiptir. Alanda yer alan parsellerin tamamının mülkiyeti maliye hazineye aittir. Parseller farklı eğim derecelerine sahip olduğundan su erozyonu ve şiddetli esen rüzgarlar sebebi ile rüzgar erozyonu risklerine sahiptir. Bu nedenlerle alan içerisinde yer alan bazı parseller tarla vasfında olsa da işlenerek tarım yapılması uygun olmayan arazilerdir.

Proje kapsamında Bakanlığımıza yapılan ÇED başvurusunun değerlendirilmesi neticesinde, projenin konusu, türü ve proje için belirlenen yerin özellikleri de dikkate alınmak suretiyle, kurum/kuruluş temsilcileri ve Bakanlığımız yetkililerinden oluşan bir inceleme değerlendirme komisyonu teşkil edilmiş olup, İnceleme Değerlendirme Komisyonunda yer alan her kurumun kendi mevzuatı, çalışma ve uzmanlık alanı çerçevesinde detaylı inceleme ve değerlendirmeye tabi tutularak ÇED Olumlu Kararı verilmiştir.

Metin otomatik okundu. 2 yer belgede seçilemedi. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir